دود سیگار محیطی خطر مشکلات بینی و سینوس را بالا میبرد
تحقیقات- همشهری آنلاین:
یک پژوهش جدید نشان میدهد سیگار کشیدن افراد دیگر ممکن است مقصر بیشتر موارد خارش مزمن، آبریزش بینی و ناراحتی سینوس – که به نام رینوسینوزیت خوانده میشود - باشد.
به گزارش خبرگزاری رویترز دکتر سی مارتین تامماگی از دانشگاه بروک در سنت کاترین اونتاریوی کاندا یکی از این پژوهشگران گفت: "اگر شما سابقه رینوسینوزیت مزمن دارید یا مجاری بینی یا سینوس حساس دارید، در این صورت مطلقا باید از دود سیگار محیطی پرهیز کنید."
تماممگی و همکارانش دریافتند که قرارگیری در معرض دود سیگار محیطی – به خصوص در محل کار و در گردهماییهای خصوصی مانند مهمانیها و عروسیها- احتمال ابتلا به رینوسینوزیت مزمن را میافزاید. در واقع آنها نتیجه گرفتند که استنشاق دود سیگار محیطی مسئول 40 درصد موارد این عارضه است.
تماممگی و همکارانش در گزارششان متذکر میشوند که دو بررسی قبلی نشاندهنده آن بود که رابطهای میان دود سیگار محیطی و رینوسینوزیت مزمن وجود دارد.
آنها برای بررسی از 306 فرد بزرگسال غیرسیگاری را که دچار این عارضه شده بودند، و 306 فرد بزرگسال غیرسیگاری سالم به عنوان "گروه شاهد" در مورد قرارگیریشان در مقابل دود سیگار محیطی در خانه، محل کار، مکانهای عمومی، و جمعهای خصوصی سوال کردند.
9 درصد از گروه شاهد و 13 درصد از بیماران در خانه؛ 7 درصد از گروه شاهد و 19 درصد از بیماران در محل کار؛ 84 درصد گروه شاهد و 90 درصد بیماران در مکانهای عمومی؛ و 28 درصد گروه شاهد و و51 درصد بیماران در جمعهای خصوصی در معرض دود سیگار محیطی بودند.
تماممگی و همکارانش پس از در نظر گرفتن وضعیت اجتماعی-اقتصادی، آلودگی هوا، قرارگیری در معرض مواد شیمایی و سایر عوامل مربوط دریافتند که قرار گرفتن در معرض دود سیگار خطر در محل کار خطر ابتلا به رینوسینوزیت را تقریبا سه برابر و استنشاق دود سیگار محیطی در جمعهای خصوصی این خطر را بیش از دوبرابر میکند.
با اینکه استنشاق دود سیگار محیطی در خانه و مکانهای عمومی نیز خطر رینوسینوزیت را میافزودند، اما این افزایش از لحاظ آماری قابلتوجه نبود، به عبارت دیگر ممکن است اتفاقی بوده باشد. اما هر چه فرد در مکانهای بیشتری در معرض دود سیگار محیطی بود، خطر رینوسینوزیت در او بیشتر میشد؛ به طوری که با افزایش هر مکان دودآلود این خطر دوبرابر میشد
بچههای خود را زود بخوابانید تا معتاد نشوند
تحقیقات جدید نشان میدهد نوجوانانی که خواب شب هنگام خوبی دارند با احتمال کمتری به سمت استفاده از مواد مخدر میروند.
به گزارش "سرویس فضای مجازی " خبرگزاری فارس، تلگراف اعلام کرد؛ دانشمندان با انجام مطالعاتی متوجه شدند نوجوانانی که با محدود کردن استفاده از کامپیوتر و موبایل خود در هنگام شب زودتر به رختخواب میروند و خواب بهتری دارند با احتمال کمتری به سمت مصرف مواد مخدر مانند ماریجوآنا میروند.
تحقیقات نشان میدهد عادت بد خوابیدن و استفاده از مواد مخدر در میان نوجوانان سرایت میکند و به همین دلیل والدین نه تنها باید سعی کنند فرزندان خود را به موقع به رختخواب بفرستند، بلکه باید از خواب خوب دوستان فرزندانشان هم اطمینان حاصل کنند تا نتیجه بهتری بگیرند.
مطالعات قبلی نشان داده بود که استفاده از مواد مخدر باعث کاهش خواب نوجوانان میشود. اما اکنون محققان به این نتیجه رسیدند که نوجوانانی که خواب مناسب و کافی ندارند نیز با احتمال بیشتری به سمت مصرف مواد مخدر متمایل میشوند.
دکتر سارا مدنیک از دانشگاه کالیفرنیا که این تحقیقات را رهبری کرده است در این باره گفت: رفتارهای ما به یکدیگر مرتبط است و ما باید در مورد تاثیر یک رفتار خاص روی زندگی خود توجه بیشتری کنیم.
بنابر این اگر والدین، مدارس و قانون به دنبال آن هستند که برای مثال مصرف مواد مخدر را در بین نوجوانان کاهش دهند، باید دیگر رفتارهای آنها مانند عادات درست خوابیدن را نیز در نظر بگیرند.
برای این که نوجوانان خواب بهتری داشته باشند روشهای زیادی هست.برای مثال باید تلوزیون را از اتاق خواب آنها خارج کنید و استفاده از کامپیوتر و تلفن را به ساعات روزانه محدود کنید.
تحقیقات نشان داده است بدخوابی و استفاده از مواد مخدر میتوانند در بین گروههای دوستان منتقل شود و بقیه اعضای یک گروه دوستانه را نیز درگیر خود کند.
این بدان معناست که نوجوانان در صورتی که دارای دوستان بدخواب هستند با احتمال بیشتری به این عادت بد دچار میشوند.این تحقیقات با انجام مطالعاتی روی بیش از 8 هزار و 349 نوجوان انجام شده است.
در حالی که کارشناسان معتقدند انزوا و افسردگی از عواقبی است که در هنگام مصرف طولانی روانگردانها ایجاد میشود، روانشناسان تاکید میکنند که گاهی جوانان برای اینکه از واقعیات زندگی دور باشند از روانگردانها استفاده میکنند همچنین آنها معتقدند که افراد از سن 17سالگی تا زیر 30 سال تمایل زیادی به استفاده از محرکها دارند و اگر مصرف این روانگردانها تا مدت طولانی ادامه داشته باشد، درمان آن بسیار سخت خواهد شد.
با این اوصاف روانپزشکان معتقدند در جامعه ما، سوء مصرف الکل و بعد از آن سوءمصرف موادمخدر و روانگردانها، اختلالات خلقی مثل افسردگی و اختلال دوقطبی و در نهایت اختلالات سایکوتیک که همراه با توهم و هذیان هستند، مثل اسکیزوفرنی، از جمله اختلالاتی هستند که بیشترین میزان خودکشی و دیگرکشی در مبتلایان به آن دیده میشود.
از نظر شیوع فرق زیادی با هم ندارند،سوء مصرف مواد، بهخصوص موادمخدر جدید را مهمترین اختلال روانی میداند که در آن فرد داوری خود را در برابر حقیقت از دست میدهد و دست بهخودکشی یا دیگرکشی میزند.
: علاوه بر این، در خیلی از افرادی که مبتلا به اختلال افسردگی هستند هم ممکن است فرد بهخود یا دیگران آسیب برساند؛
بهطوری که ثابت شده چیزی نزدیک به 15درصد افسردهها در نهایت خودکشی میکنند؛ یعنی این اختلال گاهی چنان روند افسار گسیختهای پیدا میکند که جز ناامیدی و خودکشی راه دیگری برای بیمار باقی نمیماند.
الکل بیش از همه مقصر است
بیشترین طیف خشونت نسبت به دیگران در میان افرادی که ابتدا مبتلا به سوءمصرف الکل شدهاند، دیده میشود.
«میزان خودآزاری و خودکشی در افسردگی اساسی بسیار زیاد است؛ بهطوری که بیش از 70درصد کسانی که خودکشی میکنند، مبتلا به افسردگی هستند.» دکتر شهرکی با بیان این عبارات توضیح میدهد: علاوه بر سوء مصرف مواد در افراد مبتلا به افسردگی بهخصوص در بیماران دوقطبی و در مرحله افسردگی، خودکشی بیشتر دیده میشود اما در مرحله شیدایی، چنین بیمارانی ممکن است اقدام به دیگرکشی کنند و آنهم تحتتأثیر فقدان احساس واقعیتسنجی است؛ یعنی این افراد هیچگونه درکی از واقعیت ندارند و باورهای هذیانی در آنها زیاد است.
آرامبخشهای توهمزا
در این میان علاوه بر الکل، مخدرهای صنعتی در واقع ترکیبی از مخدرهای سنتی با مواد شیمیایی هستند. در میان مخدرهای صنعتی، شیشه، اثری ترکیبی از توهمزایی و تحرکبخشی دارد و سیستم مرکزی اعصاب را تحریک میکند و باعث بروز نوعی تشنج و حرکات غیرقابل کنترل به همراه تعریق، گشادی مردمک چشم و در مجموع، کنشهای شدید رفتاری میشود.
به عقیده متخصصان بر خلاف مخدرهای افیونی مانند تریاک که عموماً آرامبخش هستند و استعمالکننده را به سمت سکون و کندی حرکت میبرند، شیشه، فرد را به سمت رفتارهای خشونتآمیز سوق میدهد.
شیشه به اسامی گلس (Glass) و کریستال نیز شناخته میشود، میگوید: اوایل در بازار ایران این ماده جزء ترکیبات مخدر شبهمرفینی (هروئین) به حساب میآمد، ولی بعد از مدتی این ماده مجدداً به شکل اصلی خود که دارای ترکیبات محرک است، برگشته است.
این ماده که از خانواده آمفتامینهاست، اثراتش درست مثل قرص اکستازی است و باعث افزایش انرژی، پرفعالیتی، شادابی، بیخوابی، افزایش تمرکز، بالارفتن درک و حس اعتماد به نفس میشود و به خاطر همین اثرات است که افراد در سنین 18 تا 25 سال به این مواد روی میآورند.
بهدنبال استفاده از این ترکیبات ترشح یکسری از مواد شیمیایی محرک که عامل ایجاد احساس شادی هستند، افزایش مییابد، میگوی در حالت نرمال این ترشحات به میزان متعادل در بدن ساخته و سنتز میشوند، ولی با مصرف این مواد میزان این ترشحات افزایش مییابد و در نتیجه ذخایر این ترشحات بیشتر تخلیه میشود.
به همین خاطر بعد از مدتی که از مصرف این ترکیبات میگذرد، احساس شادابی نیز از بین میرود و همین امر دوز مصرفی فرد را بالا میبرد.
به گفته این متخصص، معتادان به شیشه، بعد از مدت زمانی احساس شادابی اولیه را دیگر ندارند و بهتدریج افسردگی و احساس کسالت، خمودگی و بیاشتهایی در فرد زندگی او را از حالت عادی خارج میکند.
مسمومیت با این ماده میتواند علائم خفیف (افزایش ضربان قلب، فشار خون بالا، اضطراب، پرخاشگری) تا شدید (بالارفتن درجه حرارت بدن، فعالیت بیش از حد عضلانی و تخریب بافت عضلانی، تشنج، کما و مرگ) ایجاد کند، میگوید: در حال حاضر مشکل اصلی ما با این ترکیبات این است که برای آنها درمان اختصاصی و داروی پادزهر وجود ندارد.
مثلاً در مورد شبهمورفینها ما پادزهر داریم و درصورت مراجعه این بیماران به بیمارستان از این داروها استفاده میکنیم ولی درمان این بیماران صرفا حمایتی است و فقط میتوانیم فشار خون و تشنج را در آنها کنترل کنند.
به گفته کارشناسان، شیشه یک محصول آزمایشگاهی با کاربرد شیمیایی است و به خاطر فرایند سختی که در تولید این ماده وجود دارد، هزینه آن بسیار بالاست؛ بهطوریکه قیمت یک کیلو شیشه چیزی حدود 55 تا 70 میلیون تومان است و هر صوت آن با قیمت بیش از 20هزار تومان فروخته میشود.
به عقیده متخصصان اگر بیمار معتاد به این ماده مخدر شانس بیاورد و دچار جنون و توهم نشود، افسردگیهای شدیدی گریبانگیرش میشود که کنارآمدن با آن تقریباً محال است.
هروئین چیست؟
هروئین یک داروی خطرناک و غیرقانونی است که پتانسیل بالای اعتیاد دارد هروئین به خانواده داروهای شبهافیونی (اوپیوئیدها) تعلق دارد. این خانواده دارویی شامل داروهای مانند مرفین و کدئین است، که مشتقات طبیعی تریاک محسوب میشوند؛ و نیز شبهافیونیهای "صناعی" از جمله شامل دمرول ومتادون که به طور شیمیایی ساخته میشوند. هروئین یک شبهافیونی "نیمهصناعی" است؛ هروئین با پردازش شیمیایی از مرفین ساخته میشود و دارای اثر قدرتمندتر و فوریتری از آن است. هروئین در مغز به مرفین تبدیل میشود.
هنگامی که هروئین برای اولین بار در انتهای قرن نوزدهم عرضه شد، به عنوان یک مسکن و مهارکننده سرفه تبلیغ میشد. در اوائل قرن بیستم خطرات هروئین شناسایی شد. قوانینی در اروپا و آمریکا برای محدود کردن تولید، توزیع و استفاده از آن تدوین شد.
برای مثال در انگلیس دکترها میتوانند در مواردی هروئین را برای درد شدید تجویز کنند. این درمان تنها برای بیمارانی که دچار بیماری لاعلاج هستند، قابل تجویز است.
در انگلیس،هلندوسوئیس شمار اندکی از معتادان به هروئین که به درمانهای دیگر پاسخ نمیدهند، در برنامههای نگهدارنده به دقت تحت نظارت هروئین را با نسخه دریافت میکنند.
هروئین از کجا میآید؟
اغلب هروئین جهان در آسیا و آمریکای لاتین تولید میشود که خشخاش در آنها کشت میشود. مرفین در آزمایشگاههای نزدیک این مزارع از صمغ تریاک استخراج میشود، و بعد در آزمایشگاههای درون یا مجاور کشور تولیدکننده به هروئین بدل میشود.
هروئین به چه شکلی است؟
هروئین در شکل خالص به صورتی پودر بلوری سفید و تلخمزهای است که در آب حل میشود. هنگامی که هروئین در خیابان فروخته میشود، بسته به فرآیند تولید و اینکه چه موادی به آن اضافه شده باشد، رنگ و قوام متفاوتی پیدا میکند.
هروئین خیابانی ممکن است به شکل پودری سفید، یک ماده قهوهای دانهدانه یا یک صمغ تیره چسبنده قهوهای تیره باشد. خلوص هروئین خیابانی از بستهای به بستهای دیگر متفاوت است، و ممکن است از دو تا ۹۸ درصد متفاوت باشد.
برخی افزودنیها مانند شکر، نشاسته یا شیر خشک برای افزایش وزن جنس هنگام خردهفروشی به کار میروند و سایر داروها ممکن است برای افزایش اثرات هروئین به آن افزوده شوند. کینین ممکن است برای تقلید مزه تلخ هروئین به آن اضافه شود تا تعیین خلوص آن را با چشیدن مشکل کند.
هروئین چگونه استفاده میشود؟
رایجترین راههای مصرف هروئین اینها هستند:
تزریق به داخل ورید، یا به داخل عضله یا زیر پوست.
بالا کشیدن از راه بینی. در این روش گرد هروئین از راه مجاری بینی استنشاق میشود.
استنشاق یا دودکردن -در این روش هروئین را روری یک زرورق آلومینیومی حرارت میدهند و بعد دود و بخار حاصل را با یک لوله استنشاق میکنند.
معتادان به هروئین ممکن است روش تزریق را انتخاب کنند، زیرا این روش بیشترین و فوریترین اثر را با کمترین مقدار دارو ایجاد میکند. افرادی که به هروئین وابسته هستند، ممکن است دو تا چهار بار در روز آن را تزریق کنند. هنگامی که هروئین با خلوص بالا در دست است یا در مورد مصرفکنندگان گاهگاهی که ترجیح میدهند، تزریق انجام ندهند، با احتمال بیشتر هروئین با بالاکشیدن از راه بینی یا دود کردن مصرف میشود.
مصرف هروئین چه احساسی ایچاد می کند؟
تاثیری که هروئین یا هر داروی روانگردان غیرمجاز دیگر در فرد ایجاد میکند. بسته به عوامل مختلفی دارد، از جمله:
سن فرد.
مقدار ماده مصرفی و تناوب مصرف آن.
روشی که فرد دارو را مصرف میکنند.
محیطی که در آن هستید.
این که آیا فرد دچار بیماری جسمی یا روانی قبلی هست یا نه.
اینکه فرد الکل یا سایر داروهای غیرمجاز یا مجاز را مصرف کرده باشد.
هنگامی که هروئین به داخل ورید تزریق میشود، باعث اوجگیری حالتی از سرشوخی (rush) میشود. این اثر پس از هفت تا هشت ثانیه احساس میشود، و از ۴۵ ثانیه تا چند دقیقه به طول میانجامد. این اثر در صورتی که هروئین از بینی بالا کشیده شود یا دود شود، اینقدر شدید نیست.
به دنبال این سرخوشی شدید اولیه، دورهای از تسکین و آرامش به دنبال میآید (being on the node) که ممکن است تا یکساعت به طول انجامد. هنگامی که هروئین زیرپوست یا داخل عضله تزریق میشود، این اثر با آهستگی بیشتر در طول پنج تا هشت دقیقه رخ میدهد.
کسانی که به تازگی مصرف هروئین را آغاز کردهاند، ممکن است دچار تهوع و استفراغ شوند. اثرات مطلوبی که مصرفکننده به دنبال آنهاست شامل جدایی از درد جسمی و عاطفی و احساس خوشی است. سایر اثرات شامل کندشدن تنفس، تنگشدن مردمکها، خارش و عرق کردن. مصرف مرتب هروئین به یبوست، از دست دادن میل جنسی، و متوقفشدن یا نامنظمشدن چرخه قاعدگی.
مصرف هروئین باعث تغییراتی در خلق و رفتار میشود. افرادی که به هروئین وابسته هستند، ممکن است بعد از مصرف هروئین سربهراه و مطیع شوند، و در حین دوره دوری از هروئین تحریکپذیر و پرخاشگر میشوند.
تاثیر هروئین چقدر طول میکشد؟
اثرات هروئین بدون توجه به نحوه استفاده آن، بسته به میزان مصرفی، به طور معمول سه تا پنج ساعت طول میکشد.
افرادی که وابسته به هروئین هستند، باید هر شش تا ۱۲ ساعت هروئین مصرف کنند، تا از بروز نشانههای ترک جلوگیری کند. علائم اولیه شدید هستند، و شامل آبریزش بینی، عطسه کردن، اسهال، استفراغ، بیقراری و اشتیاق مداوم برای هروئین است.
همچنین در هنگام ترک هروئین راستشدن موهای پوست (دانهدانهشدن پوست) و حرکات غیرارادی پا رخ میدهد. علائم ترک هروئین در طول چند روز به اوج خود میرسد و معمولا در پنج تا ۱۰ روز برطرف میشود. سایر علائم ترک شامل بیخوابی، اضطراب و تمنای شدید دارو ممکن است برای مدت بیشتری طول بکشد. ترک هروئین مرگبار نیست، اما ممکن است بسیار ناراحتکننده باشد.
آیا هروئین خطرناک است؟
بله، استفاده مداوم از هروئین چه به صورت تزریقی، استنشاقی یا دود کردن، میتواند در طول دو تا سه هفته به وابستگی جسمی و روانی منتهی شود.
البته همه افرادی که هروئین را تجربه میکنند، وابسته نمیشوند. برخی افراد تنها به طور گاهگاهی مثلا در آخرهفتهها مصرف میکنند، بدون اینکه دوز مصرفیشان افزایش یابد. ما با مصرف مداوم هروئین، تحمل نسبت به اثرات دارو به وجود میآید، و هروئین بیشتر و بیشتری برای رسیدن به اثر مطلوب لازم است. مصرف مداوم مقادیر فزاینده هروئین نهایتا به وابستگی ختم میشود.
هنگامی که وابستگی به هروئین تثبیت شد، متوقف کردن مصرف آن ممکن است بسیار مشکل باشد. افرادی که برای مدت طولانی از هروئین استفاده کردهاند، ممکن است اظهار کنند که دیگر از از این دارو لذتی نمیبرند. آنها تنها برای اجتنناب از علائم ترک و کنترل تمنای شدید برای دارو به مصرف هروئین ادامه میدهند.
تمنا برای هروئین ممکن است تا مدتها پس از قطع مصرف آن باقی بماند، عود کند، یا به مصرف دوباره هروئین منجر شود، و اجتناب از دارو را مشکل کند.
اثرات درازمدت هروئین چیست؟
وابستگی به هروئین، و عوارض پزشکی، اجتماعی و قانونی که از مصرف هروئین ناشی میشود، ممکن است برای زندگی افراد مصرفکننده آن، مصیبتبار باشد.
پژوهشها با استفاده از اسکنهای مغزی نشان داده است که مصرف درازمدت و مدواوم هروئین به تغییراتی در نحوه عمل مغز میانجامد. در حالیکه اثر این تغییرات به درستی درک نشده است، این پژوهش نشان داده است که ممکن است ماهها یا سالها پس از قطع مصرف هروئین به طول بینجامد تا مغز به کارکرد طبیعیاش بازگردد.
درمان نگهدارنده متادون، که از بروز علائم ترک هروئین جلوگیری میکند و تمنا برای آن را کاهش میدهد یا برطرف میکند، موثرترین درمان در دسترس در حال حاضر برای درمان وابستگی به هروئین است.
تغییر در فشار خون , ضربان قلب و تنفس
حالت تهوع
استفراغ کردن
اضطراب
تشنج
بیخوابی
بی اشتهایی که باعث سوء تغذیه و کم شدن وزن می شود
عرق کردن سرد
باد کردن و خون ریزی پوسته غشا ماده مخاطی
بی قراری
آسیب به حفره بینی
آسیب به ریه
حمله های قلبی
به دلیل اینکه کراک فورا وارد مغز می شود شانس ایجاد کما و مرگ بسیار زیاد است. اثر کراک پس از 5-7 دقیقه فورا از بین می رود و فرد معتاد می خواهد فشار عصبی را با استفاده بیشتر این مواد از بین ببرد. و این چرخه باعث ایجاد اعتیاد مفرط به این مواد می شود. و به همین دلیل افراد مبتلا سعی در بیشتر به دست آوردن این مواد می کنند. استفاده همیشگی از این مواد باعث جنون و بیماری های روانی و وهم می شود. تاثیرات مواد اضافی که با کراک مصرف می شود بر ریسک استفاده آن می افزاید. این مواد اغلب به همراه مواد ارزانتر دیگری مثل پروکایین لیدوکایین و بنزوکایین و گاهی اوقات به همراه موادی که تاثیری روی آن ندارند مثل شکر مصرف می شود.
استفاده این مواد به همراه جوهر گنه گنه یا آمفیتامین ها تاثیرات مخرب این مواد را به صورت فجیح بالا می برد. کراک روی سیستم عصبی تاثیر می گذارد.سیستم عصبی اتوماتیک سیستم سیمپاتیک که سرعت عملیات قلب و تنفس را بالا می برد کنترل می کند. سیستم عصبی نیز عملیات سیستم پارا سیمپاتیک را که سرعت عملیات بدن را پایین می آورد را کنترل می کند. کراک روی یکی از انتقال دهنده های مغز که دوپامین آزاد می کنند تاثیر می گذارد. (دوپامین ماده ای است که هنگام خنده مقدار کمی از آن آزاد می شود و احساس خوبی به انسان دست می دهد.) بعد از آزاد شدن این ماده کراک در برخی مواقع باعث جلوگیری از دوباره آزاد شدن آن می شود به همین دلیل باع افسردگی و انواع فشار روی فرد مبتلا می شود. واقعا باید پناه بر خدا برد.
این دارو به صورت قرص مصرف می شود.معمولا در پارتی ها و مهمانیهایی که به مدت زیاد به رقص و پایکوبی می پردازند(raves)، استفاده می شود.
این قرص از موادی که باعث توهم زایی می شوند هم تشکیل شده است.این قرص زمانی که ساخته می شود،نظارتی بر روی آن صورت نمی گیرد و ممکن است که از مواد دیگری هم ساخته شود(زیرا در کارخانه های معتبر ساخته نمی شود و یکی از دلایلی است که باعث شده به عنوان قاچاق معرفی شود).
از لحاظ روانی این قرص باعث اعتیاد به آن هم می شود که بسیار خطرناک است.تا حدی که 300 میلیگرم از آن می تواند سبب مرگ یک دختر 15ساله شود.
اثرات کوتاه مدت:
اکستازی باعث افزایش انرژی و توهم در فرد می شود.مصرف کنندگان می گویند که بعد از مصرف دوست دارند به دیگران نزدیک شده و با آنها تماس داشته باشند.از دیگر اثرات آن می توان به: دندان قروچه غیر ارادی، کاهش اعمال مهاری، لرز با یِا بدون تعریق زیاد، تاری دید، افزایش ضربان قلب و فشار خون، احتمال بروز تشنج و...اشاره کرد.
مواد تحریکی موجود در قرص می توانند باعث شوند تا مصرف کننده به طور باورنکردنی و طولانی مدت برقصد که اگر در این شرایط گرما و شلوغی (مثلا در یک پارتی) هم باشد ممکن است سبب تب و از دست دادن آب بدن(به شکل عرق) شود.این شرایط می تواند منجر به از دست دادن عملکرد عضلات، کلیه، قلب و کبد شود.در این صورت می توان مرگ را هم دید.
حتی بعد از این اثرات مشکل در خواب، اضطراب و افسردگی هم دیده می شود.
اثرات طولانی مدت:
استفاده مکرر از اکستازی(و یا اعتیاد به آن) می تواند سبب از بین رفتن و تخریب سلولهای ترشح کننده سروتونین شود.این سلولها نقش مهمی در حالت روحی افراد، حافظه، یادگیری، درد و اشتها دارند.که تخریب آنها سبب اختلال در عمل آنها می شود.(اختلال در حافظه و یادگیری، کم اشتهایی، افزایش احساس درد، افسردگی و اضطراب).
در ضمن این قرصها در انواع نامهای تجاری و با آرمهای مختلف ساخته می شوند.مثل:میتسوبیشی،موتورول ا و...
کراک چیست؟ در یکی دو سال گذشته نام ماده مخدر جدیدی در رسانهها و تودههای مردم برده میشود که کرا ک نام دارد . بررسیهای انجام شده توسط پلیس مبارزه با مواد مخدر نشان میدهد که این ماده همان هرویین است که به شکل خالص تر و به صورت فشرده در آمده و در بازار خرید و فروش میشود.
به گزارش ?جهان?، روش مصرف این نوع هرویین تدخین و دود کردن است. این ماده فوقالعاده اعتیاد آور است و قدرت اعتیاد آوری آن از هرویین معمولی که به صورت پودر است ، تا چند برابر بیشتر است.
از آنجا که کراک شکل خالص تر هرویین است ، لذا آثار آن همانند پودر هرویین ولی با شدت بیشتر است.
شدت این حالت بستگی دارد که چه مقدار کراک مصرف شود و با چه سرعتی این ماده به مغز برسد . در واقع یکی از دلایل اعتیاد آوری بسیار زیاد هرویین و کراک این است که خیلی زود به مغز میرسد.
بیشتر کسانی که کراک مصرف میکنند در ابتدا احساس سرخوشی و نشئگی می کنند ، همراه با این سرخوشی ، بدن گرم تر و دهان خشک میشود و فرد در دست ها و پاها احساس به اصطلاع سنگینی میکند.
در مواقعی نیز فرد مصرفکننده دچار حالت تهوع و استفراغ و بیقراری شدید میشود . بعد از این حالات اولیه ، ممکن است تا چند ساعت سرگیچه پیش آید . در این وضعیت تمامی اعمال مغز تحت تاثیر آثار این ماده قرار گرفته و دچار نابسامانی میگردد . حرکات قلب کند و تنفس در مواردی آنچنان آهسته می شود که منجر به مرگ میگردد.
اولین آثار مصرف مداوم کراک اعتیاد و وابستگی به آن است . بدیهی است با بروز اعتیاد ، هدف اصلی زندگی فرد مصرفکننده به دست آوردن و مصرف مواد خواهد بود. در واقع کراک به معنای واقعی کلمه سبب تغییرات بارز در مغز و رفتار میشود . وقتی که وابستگی جسمی به کراک به وجود میآید ، بدن فرد به حضور این ماده در بدن عادت میکند ، به گونهای که اگر مصرف آن به یک باره قطع شود ، علائم محرویت بروز میکند.
علائمی چون بیقراری ، اسهال ، درد استخوان و عضلات ، استفراغ ، بیخوابی و حرکات غیر ارادی در پاها معمولا چند ساعت پس از آخرین مصرف کراک نمایان میشوند .
کراک نیز همانند هروئین نه تنها مغز را به خود وابسته میکند ، بلکه با وابسته کردن روان فرد در وی میلی دائمی برای مصرف مواد را پدید میآورد کراک باعث کاهش تنفس میشود . این عمل از طریق تغییراتی که در فعالیت سلولی / شیمیایی ساقه مغز بوجود میآید ، رخ میدهد. ساقه مغز کنترل اعمال غیر ارادی بدن را به عهده دارد و باعث تغییرات سیستم لیمبیک میشود . این سیستم مسئول کنترل عواطف است و تحت تاثیر کراک احساس لذت را افزایش داده ، باعث میشود که پیام درد از نخاع به مغز انتقال پیدا نکند.
به علت غلظت بالای هرویین در کراک و بدنبال آن وابستگی شدید فرد معتاد به آن ، درمان افرادی که کراک مصرف میکنند باید جدی تر گرفته شود. درمان سم زدایی در مصارف کوتاه مدت بسیار موفق عمل میکند به شرط این که درمان کاهش وسوسه به صورت غیر دارویی و یا با استفاده از دارویهای مناسب و توصیه شده نهادهای علمی و دانشگاهی باشد .
علاوه بر درمان دارویی ، افراد معتاد به کراک باید تحت درمان غیر دارویی نیز قرار بگیرند . مشاوره و روان درمانی ، خانواده درمانی ، گروه درمانی و کاهش آسیبها حاصل از سوء مصرف مواد مخدر در این بیماران سودمند است.
دیده شده است که اختلالات رفتاری و تصمیم گیریهای لحظهای در مصرفکنندگان کراک بسیار شایع تر از مصرفکنندگان هرویین است ، بنابرااین این افراد باید توجه داشته باشند که در رفتارهای شخصی از جمله روابط جنسی حتما باید بهداشت فردی را کاملا رعایت کنند زیرا این افراد میتوانند عفونتهای جنسی ، ایدز وهپاتیت را به راحتی به شریک خود منتقل کنند.
اگر فردی کراک را به صورت تدخین مصرف میکند ، باید توجه داشته باشد که در صورت تغییر شیوه استعمال مثلا روی آوردن به بدترین شکل آن یعنی تزریق ، کمترین امید برای اعاده سلامت او باقی میماند. افراد کراکی همچنین باید توجه داشته باشند که در صورت استعمال این ماده مخدر اگر مخدر دیگری مثلا اکستاسی ، شیشه و امثالهم که علایم رفتاری را تشدید میکند مصرف کنند ، مشکلات حادتری پیش روی آنها قرار میگیرد.
به علت غلظت بالای هرویین و تاثیر زیاد آن در کراک ، معمولا این سوء برداشت در مصرفکننده بوجود میآید که با مصرف مقدار کم کراک ، اثر مطلوب تری ایجاد میکند که باوری کاملا غلط است. تحقیقات پلیس و لابراتوارهای دانشگاهی نشان میدهد که اغلب در کراک مخلوط هرویین با ترکیبات محرک مانند آمفتامینها ، اکستاسی و امثالهم وجود دارد که این امر بسیار خطرناک است و ممکن است حتی با یک بار مصرف ، فرد را از پای دربیاورد.
تحقیقات نشان میدهد که به علت غلظت بالای هرویین در کراک ، وابستگی و پیشرفت به سمت روشهای خطرناک مصرف مانند تزریق خیلی سریع اتفاق میافتد . درمان کراک نسبت به سایر مخدرها به علل مختلف از جمله دست کم گرفتن شدت مشکل توسط مصرفکننده ، وجود مواد مخدر و محرک ، شرطی شدن قوی تر و شدید تر مصرفکننده به علت غلظت بالا ، سخت و طولانی تر است.
پلیس ایران در گزارشی رسمی وجود ماده مخدر کراک در بازار کشور را تایید می کند و میگوید : ماده مخدر جدید کراک وارد بازار ایران هم شده است .
ابتدا این ماده را افراد معتاد در قشرهای پایین جامعه مصرف میکردند ولی به تدریج در بین معتادین طبقات دیگر هم جا پیدا کرده است .
پلیس ایران میگوید: در چندین سال گذشته به دلیل نفرت عمومی از هرویین و عوارض وحشتناک این ماده برافراد مصرفکننده ، سیستم مافیایی قاچاق مواد مخدر و کارتلهای بزرگ بازاریابی نامهای مهیج ، جذاب و اغواکننده ای را برا ی هرویین انتخاب کردهاند که نامهای شکار اژدها ، غبار فرشته ، اشک خدا از آن جملهاند . آخرین نام فریبنده این ماده بسیار خطرناک و مرگ بار را کراک گذاشته اند
یک واقعیت
واقعیتی که می خواهیم آن را بیان کنیم مربوط به تاریخچه قرص اکس می باشد که نشان از اثرات مخرب این ماده دارد. این قرص درسال ۱۹۱۴ در آلمان به عنوان کم کننده اشتها مورد استفاده قرار میگرفت که به علت اثرات منفی آن از رده مصرف خارج شد.. در دهه ۷۰ میلادی این دارو کاربرد مجدد یافت و در روان درمانی برای کمک به بیان احساسات بیماران استفاده شد که در ۱۹۸۴ با اثبات اثرات آن روی مغز حیوانات آزمایشگاهی، از رده خارج شد و در سال ۱۹۸۵ در آمریکا، مصرف آن ممنوع اعلام شد. در دوره زمانی خاصی در اروپا، مصرف این مواد انرژی زا و شادیبخش برای کاهش مصرف سایر مواد مخدر مثل هروئین مورد استفاده قرار گرفت بطوری که مصرف آن در اروپا در سال ۱۹۹۵ از ۵۰۰ هزار قرص در سال به ۳۰ میلیون قرص در دو سال بعد رسید و امروزه در آمریکا، مصرف این قرص ها در پارتی های شبانه موسوم به Raves به شدت افزایش یافته است و باعث نگرانی دولت آمریکا شده است.
اما مصرف این قرص ها در کشور ما نیز در بین نسل جوان و در میهمانی های موسوم به «اکس پارتی» به شدت افزایش یافته است و نسل جوان ما بدون اینکه از اثرات مخرب این طاعون خفته در جامعه آگاه باشند، به مصرف این دارو روی آورده اند و متاسفانه به علت قابلیت ساخت این دارو در لابراتورهای داخلی، خطر وجود مواد اضافی و عوارض آن، نسل جوان جامعه ما را تهدید میکند. ما در ادامه به اثرات این قرص ها میپردازیم.
برای اینکه واقعیت را به نسل جوان ثابت کنیم، به جوانانی که این قرص ها را به عنوان «قرص شادی» می شناسند، باید هم اثرات مثبت مصرف این قرصها را ذکر کنیم و هم باید به اثرات منفی و مخرب این قرصها بپردازیم و به جوانان اجازه دهید که خودشان در مورد قرص های اکس قضاوت کنند؛ یا این قرص ها را به عنوان «قرص شادی» بشناسند و یا به عنوان طاعون خفته در جامعه. بنابراین در ادامه هم به اثرات مثبت و هم به اثرات و عوارض منفی که پس از مصرف این قرص ها عارض میشود، اشاره میکنیم.
● اثرات مثبت
۱) پس از بلعیدن قرصهای اکس، تقریباَ ۲۰ تا ۹۰ دقیقه طول میکشد که اثرات این قرصها ظاهر شود که در ابتدا باعث افزایش خلق و احساس نشاط می شود که ممکن است این اثرات از ۳ تا ۲۴ ساعت باقی بماند.
۲) فرد پس از مصرف این دارو احساس خوب بودن میکند که این احساس به شدت در حال افزایش است.
۳) انرژی فرد مصرف کننده افزایش می یابد.
۴) فرد احساس تمایل برای ارتباط با دیگران و احساس تعلق و نزدیکی به دیگران دارد.
۵) فرد مصرف کننده در خود احساس عشق و سرخوشی می کند.
۶) دست و دلبازی در فرد مصرف کننده پس از مصرف دارو به اوج خود میرسد.
۷) هوشیاری و درک موسیقی فرد پس از مصرف این دارو، افزایش مییابد.
۸) حسهای بویایی و چشایی فرد مصرف کننده افزایش شدیدی پیدا میکند.
۹) فرد احساس میکند که با تجربیات و حالات روحی جدید در زندگی خود مواجه شده است.
۱۰) فرد مصرف کننده به شدت احساس روشنایی دارد.
۱۱) فرد مصرف کننده پس از مصرف دارو تمایل شدیدی برای آغوش گرفتن و بوسیدن دیگران دارد.
۱۲) فرد مصرف کننده پس از مصرف این قرص ها به علت افزایش انرژی، تمایل شدیدی برای فعالیت و رقصهای طولانی دارد.
● اثرات منفی
۱) مصرف این قرص ها باعث کاهش اشتها و افسردگی شدید میشوند و فرد مصرف کننده دچار تهوع و استفراغ می شود.
۲) مصرف این قرص ها تغییرات محسوسی را در بینایی شخص مصرف کننده به دنبال دارد که از آن جمله می توان به گشاد شدن مردمک ها (میدریاز) اشاره کرد و به همین دلیل است که افراد مصرف کننده در محل پارتیها با وجود اینکه از نور کمی در این محیط ها برخوردار هستند، اما با این حال مجبور به استفاده از عینک های آفتابی در شب برای محافظت چشمهای خود از تحریک پذیری با نور هستند. همچنین از دیگر عوارض مصرف این قرص ها که بر روی بنیایی شخص مصرف کننده دارد، می توان به حرکات غیر طبیعی چشم (نیستاگموس) و توهم بینایی (هالوسیناسیون) اشاره کرد.
۳) مصرف این قرص ها افزایش ضربان قلب و فشار خون (تاکی کاردی و هیپرتانسیون) را در پی دارد که مصرف این قرص ها در افرادی که سابقه فشار خون بالا، مشکلات قلبی، اختلالات ضربان قلب و یا سابقه سکته قلبی را دارند، خطر مرگ را در پی دارد.
۴) پس از مصرف، دمای بدن شخص مصرف کننده تغییر محسوسی پیدا می کند و در حالی که حفظ دمای بدن حیاتی است تغییراتی نیز در نظم حفظ دمای بدن مشاهده میشود.
۵) شخص مصرف کننده، پس از مصرف این دارو، شروع به فک زدنهای طولانیمی کند و این فک زدنهای غیرطبیعی تا ساعتها ادامه دارد که فرد مصرف کننده برای جلوگیری از حالت قفل شدن فک مجبور به مصرف آدامس می شود. همچنین این فک زدنهای طولانی، انقباض فک و پارگی زبان را نیز در پی دارد.
۶) مصرف این قرص ها خطر مسمومیت را نیز به دنبال دارد (مربوط به زمانی که غلظت دارو در خون بالا میرود) که در این شرایط ضربان قلب و فشار خون افزایش شدیدی پیدا می کند، فرد با خستگی، گرفتگی عضلانی یا حملات حاد ترس (panic Attack) مواجه میشود و به دنبال آن بروز تشنج و کاهش سطح هوشیاری در فرد مصرف کننده دیده میشود که در صورتی که شخص به مراکز درمانی منتقل نگردد، مرگ شخص را به دنبال خواهد داشت.
۷) فرد مصرف کننده، احساس لرزیدن، عصبی شدن می کند و تمایلی نیز برای استراحت ندارد.
۸) شخص مصرف کننده پس از افت تاثیر اولیه این دارو، تمایل شدیدی برای مصرف مجدد این دارو دارد. و از نظر روانی نیز تمایل شدیدی به مصرف این دارو از خود نشان می دهد.
۹) فرد مصرف کننده دچار اختلال خواب، کابوس های شبانه، حملات ناگهانی، اضطراب و در مواردی دیوانگی می شود.
۱۰) شخص مصرف کننده، به عدم تمرکز، فراموشی و اختلال در یادگیری دچار میشود.
۱۱) فرد مصرف کننده پس از مصرف این قرص ها، به علت افزایش دمای بدن و کاهش آب بدن خود مجبور است به طور مکرر آب فراوان مصرف کند که این مسئله نیز خطرات جدی از جمله کاهش سدیم خون (هیپوناترمی) را در پی دارد.
۱۲) فرد مصرف کننده دچار اختلال در مکانیسم نعوظ میشود و نمیتواند به اوج لذت جنسی (ارگاسم) برسد. در دختران جوان نیز که از این قرص ها استفاده میکنند، به علت اثرات هورمون های جنسی زنانه، مصرف این دارو خطر افت سدیم خون و به دنبال آن تشنج را در پی دارد.
۱۳) مصرف این قرص ها در دراز مدت باعث ایجاد اختلال در قوه تفکر و حافظه و قابلیت یادگیری در فرد مصرف کننده میشود.
۱۴) پس از مصرف این دارو، میزان سروتونین در مغز به میزان بیست تا شصت درصد کاهش مییابد که اثرات مخرب مغزی غیرقابل بازگشت است و تغییراتی در نورونهای دوپامینرژیک مشاهده میشود.
۱۵) مصرف این قرص ها عوارض دیگری از جمله سردرد، سرگیجه، تشنج، آنمی آپلاستیک (سرکوب شدید خونسازی مغز استخوان)، خستگی و افسردگی شدید تا یک هفته پس از مصرف دارو، احتمال سمیت کبدی، صدمه به اعصاب مغزی، احتباس ادراری (Retension) را نیز به دنبال دارد.
۱۶) در افرادی که از داروهای ضد افسردگی استفاده میکنند، مصرف همزمان این قرصها با داروهای ضد افسردگی، مرگ شخص مصرف کننده را به همراه دارد..
نکتهای که در پایان، ذکر آن را ضروری می بینیم، این است که هیچ پادزهری برای درمان مسمومیت ناشی از مصرف قرصهای اکس وجود ندارد. اما برای درمان اعتیاد به این قرص ها به روان درمانی و کار سخت گروهی نیاز است.
خطر کرک در چیست؟
یقینا یکی از آشناترین جملات در رابطه با سوء مصرف مواد مخدر و محرک این است که شخص به محض استفاده از آن، دیگر نمیتواند مصرف این مواد را ترک کند. تنها سه بار مصرف مقدار بسیار اندکی از کرک، اعتیاد به آن را حتمی خواهد کرد و پس از این زمان بسیار کوتاه، شخص را به شدت به خود نیازمند و وابسته میکند.
تقریبا هرگونه حالت تحرک و نشاط روحی و جسمی که توسط مواد اعتیاد آور ایجاد شود، با حس بیحالی و لختی همراه خواهد بود و هر چقدر مقدار به اصطلاح "پرواز" شادمانه حاصل از این سوء مصرف، بالاتر باشد، "سقوط" و احساس خماری و افسردگی پس از آن شدیدتر و طولانی تر خواهد بود.
اعتیاد از همین جا آغاز میشود زیرا نیاز به فرار از این حالت ناگوار، موجب مصرف مجدد کرک شده و پس از برطرف شدن تاثیر اولیه کرک، حالت افسردگی باز میگردد...و این چرخه همچنان ادامه میابد.
چرا آمار توزیع و مصرف کرک بالا است؟
فروشندگان مواد مخدر علاقه بسیاری به فروش کرک دارند زیرا نه تنها ارزان تر از کوکائین است و راحت تر به فروش میرسد، بلکه مصرف آن هم ساده تر است و به ظاهر چندان "خطرناک" نمیرسد و از طرفی پنهان کردن آن هم ساده است.
به این ترتیب فروش کرک در شهرهای بزرگ جهان و در مکانهایی مانند میادین شهر، مدارس، فروشگاههای بزرگ و ... که پیش از این برای این تجارت مکانهایی بسیار خطرناک محسوب میشدند، به شدت افزایش یافته است.
یک عمر پشیمانی و افسردگی در مقابل 5 دقیقه لذت ظاهری!
تدخین کرک برای شخص حس نشاط ظاهری شدیدی به دنبال دارد که حدود 5 تا 7 دقیقه طول میکشد. اما پس از آن با افسردگی حاد، احساس بی ارزش بودن و ولع فراوان برای مصرف مجدد این ماده، ادامه میابد.
در یک دوره زمانی بسیار کوتاه، این ماده کنترل مصرف کننده را در دست میگیرد و این الگوی رفتاری به اعتیاد شدید می انجامد. نیاز به مصرف مکرر کرک به دوره هایی که معتادان کرک آنرا binge ( مدت عیاشی) مینامند، می انجامد. در یک دوره مصرف فرد تا جایی که پول و یا کرک در اختیار دارد و یا تا زمانی که به اغما فرو رود، به مصرف کرک ادامه میدهد.
نمونه کرک ای که امروزه در خیابانهای شهر فروخته می شود. تهیه مواد از هر طریق ممکن نیاز به کرک بر هر نیاز و وابستگی عاطفی غلبه کرده و فرد معتاد برای تهیه آن به هر جنایت و عمل خشونت آمیز دست میزند.
در میان افراد معتاد به هر گونه ماده اعتیاد آور، تهیه "مواد" در بسیاری از مواقع از راههای نامشروع و خلاف انجام میگیرد و بسیاری از کسانی که به کرک اعتیاد دارند نیز برای برآمدن از عهده مخارج تهیه مداوم آن به روشهای خلافکارانه دست میزنند. اما نکته پر اهمیت این است که دست زدن این افراد به اعمال خشونت بار و جنایتکارانه دلیل مهم دیگری هم دارد و آن بروز رفتارهای شرورانه و پرخاشگرانه ناشی از بروز بیماری پارانویا (بیماری سوء ظن) است که از عوارض مصرف کرک به شمار می آید و در واقع پرداختن این اشخاص به اعمال خشونتبار، لزوما به دلیل نیاز به پول نیست.
اثرات روانی مصرف کرک چیست؟
شخصی که کرک مصرف میکند به سرعت در حالات و شرایط مختلف روانی در حرکت است که با خوشی و رضایت فراوان و احساس برانگیختگی و هیجان همراه است، سپس با کم شدن اثر این ماده، دلتنگی و افسردگی و متعاقب آن زودرنجی، بی خوابی و پارانویا بر شخص غلبه میکند.
معتادان به کرک، ممکن است حالات روانی اسکیزوفرنیک، توهم و خطاهای حس را نیز تجربه کنند. کسانی که مصرف کرک بسیار زیادی دارند در یک binge (مصرف) تمام این حالات را از سر میگذرانند، عده ای از این افراد در اثر ابتلا به پارانویا و افسردگی ناشی از مصرف دائم کرک، دست به خودکشی یا جنایت میزنند.
مصرف بیش از حد یا Overdose و جنون
تدخین کرک، به علت مقدار بسیار زیاد ماده محرکی که وارد جریان خون و به دنبال آن به مغز میکند، احتمال مصرف بیش از حد و مرگ آور یا مسمویت از کوکائین را هم افزایش میدهد. نشانه های این دو وضعیت مشابه بوده و شامل تهوع، استفراغ و تنفس نامرتب، تشنج و اغما است که میتواند به مرگ منتهی شود.
مصرف همزمان کوکائین با الکل یا مواد مخدر دیگر، میتواند واکنشهایی شدید و مرگ آور به دنبال داشته باشد. مصرف مداوم کرک ممکن است به جنون کوکائین منجر شود که نوعی حالت روانی دائمی بوده و نشانه های آن پارانویا و توهم دیداری و شنیداری است.
تاثیرات فیزیکی مصرف کرک
ابتدایی ترین تاثیرات جسمانی کرک، گلودرد مزمن، گرفتگی صدا و تنگی نفس است که به برونشیت (ورم نایژه) و نفخ ریه منجر میشود. چشمها درشت شده و شخص هنگام تمرکز برای دیدن هر چیز، هاله هایی نورانی در اطراف آن مشاهده میکند.
ضربان قلب تا حد 50% افزایش میابد و رگها به سرعت منقبض شده موجب بالا رفتن فشار خون میشوند که میتواند به حمله قلبی، تشنج و سکته منجر شود. کرک به دلیل از بین بردن میل به غذا خوردن و ایجاد بیخوابی، موجب کاهش وزن شدید و سوء تغذیه میشود.
پزشک در حال معاینه کودک تازه بدنیا آمده معتاد به کرک. مادر او در دوران بارداری کرک مصرف می کرده است. چه کسانی از کرک استفاده میکنند؟
هرچند کوکائین زمانی به عنوان ماده مخدر طبقه ممتاز شهرت داشت، اما اعتیاد به کرک محدود به یک گروه سنی یا شرایط اجتماعی / اقتصادی خاص نیست. در واقع کرک ارزان و در دسترس بوده لذا مصرف کوکائین را برای همه ممکن ساخته است. در بسیاری از کشورهای پیشرفته جهان، اعتیاد به کرک نه تنها از سنین مدرسه، که از هنگام تولد و توسط مادران معتاد، آغاز میشود!
چگونه معتادین به کرک را تشخیص دهیم؟
یک نشانه ابتدایی سوء مصرف کرک، جدایی ناگهانی جسمی / روحی فرد از کانون خانواده و تغییر رفتار چشمگیر اوست. هرچند بسیاری از نشانه های زیر با مشکلاتی چون اختلالات احساسی یا گذراندن دوران سخت بلوغ مشابه است، اما هرگز نباید احتمال مصرف مواد محرک یا مخدر را از نظر دور داشت :
• تغییرات بارز در شخصیت و رفتار
• از دست دادن توجه و تمرکز
• کاهش وزن
• ناپدید شدن لوازم قیمتی خانه و نداشتن توضیح قانع کننده برای مقدار پول خرج شده
• رفت و آمد با افراد معتاد
• آشفتگی چشمگیر
• رفتار کینه توزانه با افراد خانواده و دوستان
• برنامه خواب نامنظم
• بی توجهی به آراستگی ظاهری
• پارانویا شدید (سوء ظن به همه)
• بی قراری
• اضطراب
5 نشانه هشدار دهنده
به گفته معتادین به کرک حالات زیر در هنگام برطرف شدن آثار ماده محرک بروز میکنند :
• نگرانی و بیقراری برای تهیه مجدد کرک
• افسردگی شدید
• فقدان انرژی و بی اشتهایی
• بی خوابی
• داشتن احساساتی متناقض از عشق و تنفر نسبت به خود
آیا راه حلی هم وجود دارد؟
بله، با این شرط که شخص معتاد با آگاهی از مراحل مختلف سم زدایی، دارو درمانی، شرکت در جلسات و این مطلب مهم که ترک اعتیاد، بازگشت به زندگی و تولدی دوباره خواهد بود، به مراکز درمانی معتبر مراجعه نماید. دوستان و خانواده این افراد باید شرایط ناگوار آنها را درک نموده و در این راه از پشتیبانی او دریغ نورزند تا شخص معتاد بتواند با موفقیت و در زمان کوتاه تری به حالت طبیعی بازگردد.
کراک چیست؟
کراک ماده ی مخدر جدیدی است که بنا به مشخصاتی که دارد به مراتب بدتر از ایدز بدتر از سرطان و غیر قابل مقایسه با حتی هرویین شروع به نسل کشی بین جوانان ایران کرده است اگر جوانان و خانواده ها عمق این فاجعه را سریعا در نیابند نسل جوان در معرض تهدیدی جدی قرار دارد .خطری که در کمتر از 2 سال جوانان کشورمان را مثل برگ خزان به زمین خواهد انداخت .
1- کراک هرویینی است که تا حد امکان اشباع شده یعنی یک گرم کراک از 10 تا 100 گرم هرویین ساخته شده ولی قیمت آن هم قیمت هرویین و در بعض مواقع به مراتب ارزان تر از هرویین است. اعتیاد آن نسبت به هرویین بسیار شدید تر و فوری تر و ترک آن بسیار مشکل تر است .
2- کراک ماده ی مخدر جدید است یعنی در واقع با نام جدید معرفی شده نوجوانان نمی دانند که بد تر از هرویین است بنابر این وحشتی که از هروئین دارند و باعث می شود که به طرفش نروند از کراک ندارند اکثرا خیال میکنند که کراک چیزی در حد قرص های روان گردان و اکستازی است . به همین دلیل از مصرف آن وحشت ندارند و این شروع و علت فاجعه است .
3- مصرف حتی یک بار کراک اعتیاد آور است و این تفاوت اساسی کراک با قرص های اکستازی است که اگر چه در بلند مدت کشنده هستند اما اعتیاد با قدرت بالا ندارند . تبلیغات زیادی که شبانه روزی علیه قرص های اکستازی شده باعث شده که خطر کراک در سایه و پنهان باقی بماند
4- کراک بر خلاف هروئین تریاک و حشیش و ... بدون بوست و مصرف آن بسیار ساده و بدون نیاز به وسایل حجیم و صرف وقت است حتی یک نوجوان می تواند در حمام یا در توالت کراک استعمال کند در ظرف کمتر از 1 الی 2 دقیقه چنانچه حتی بلافاصله شخص دیگری وارد حمام یا دستشویی بشود متوجه نخواهد شد .حتی در شرایطی که همه در خواب هستند امکان مصرف آن زیر پتو یا ملافه با یک فندک کوچک و دو عدد سنجاق وجود دارد .
5- کراک بسیار کوچک است از نخود کوچکتر به اندازه ی یک عدس حتی یک دانه ماش را به نوک سنجاق میچسبانند و همین اندازه می تواند بارها با یک سنجاق داغ دیگر مورد استفاده قرار گیرد .بنابراین جاسازی آن بسیار ساده و خانواده ها به سادگی نمی توانند آن را کشف کنند . حتی چیزی شبیه دقیقا یک تکه کچ از دیوار کنده شده و به اندازه یک ماش توجه هیچ کس را جلب نمیکند .
6- با وجود اینکه مواد اولیه کراک در ایران هرویین است بسیار ارزان تر از هرویین در اختیار نوجوانان قرار میگیرد .
7- معتاد به تریاک می تواند سال ها زنده بماند و در کنار مصرف زندگی عادی خود را نیز داشته باشد حتی کار کند و خانوده اش را سرپرستی کند .حتی معتاد هروئین می تواند10 تا 20 سال زنده بماند و اگر وادار به تزریق نشود شاید حتی بیشتر .اما معتادی که 3ماه بعد از مصرف کراک تا 30 (سی) کیلو از وزن بدنش کم می شود آیا بیش از 2 سال زنده می ماند ؟
معتاد به کراک در پایان اولین سال اعتیادش حداقل کبد و طحالش را قطعا از دست خواهد داد.معتاد به کراک هرگز نمی تواند بیش از یک ماه زندگی عادی داشته باشد پس از یک ماه یا نشئه و در حال چرت زدن و یا خماری در حال درد کشیدن است .
آیا مرگی دردناکتر و مظلومانه تر از این هم هست مرگی که در سایه بی اطلاعی مردم و جامعه اتفاق می افتد . متاسفانه کراک در جامعه به سرعت در حال پیشروی و قربانی گرفتن است وچیزی نمانده تا به یک اپیدمی تبدیل شود .
کراک
پودر کوکائین
استفاده از مواد مخدر خطر خونریزی مغزی در جوانان را افزایش می دهد. مطالعات نشان می دهد، ۲۰ درصد جوانان در اثر استفاده از مواد مخدر دچار پارگی رگ های خونی در مغز شده اند.
به گزارش خبرنگار سایت پزشکان بدون مرز ، مطالعه بر روی ۳۰۷ بیمار نشان داده که در یک پنجم اینان که کمتر از ۴۹ سال سن داشته اند اثری از مواد مخدر در بدنشان دیده شده است. استفاده از مواد مخدری مثل کوکائین، ماری جوآنا این خطر را دو برابر می کند.
خونریزی داخلی مغزی معمولاً در افراد بالای ۵۰ سال که از بیماری افزایش فشار خون رنج می برند به وجود می آید. در افراد جوانتر حتی خطر ابتلا به سکته مغزی نیز افزایش پیدا می کند.
شیشه:
ال.اس.دی:
هزویین:
تولید کنندگان این مواد ارزان برای اینکه سود بیشتری به جیب بزنند، درجه خلوص مواد را پائین می آورند و مواد دیگری به آن اضافه می کنند. که این مواد بعضی اوقات زیان های بسیار بیشتری نسبت به مواد مخدر دارد.
نوعی از کراک که با قیمت ارزان در اختیار جوان ها قرار می گیرد، باعث اضمحلال بدن و پوسیدگی عضلات شود.
حتما شنیده اید که پلیس وقتی یکی از معتادان به کراک را دستگیر کرده و می خواسته او را به زور وارد اتومبیل کند، در این درگیری ساده گوش و دست معتاد پاره می شود. این پوسیدگی ناشی از استفاده نوع نامرغوبی از کراک است که ماده ای شیمیایی به آن اضافه شده است.
● کراک ایرانی همان هروئین است
کراک نام تجاری ماده ای است که در اروپا از کوکائین گرفته می شود. این ماده سرخوشی بسیار بالایی به وجود می آورد. سرخوشی و خیال پردازی در نگام مصرف این ماده آنقدر بالاست که معتاد با وجود اینکه مثل مصرف هروئین وابستگی جسمی به این ماده ندارد، وسوسه های روحی رهایش نمی کند و نمی تواند آن را ترک کند.
کراکی که از کوکائین گرفته می شود در ایران قیمت بسیار بالایی دارد و هر گرم از آن حدود ۵۰ هزار تومان است پس در اختیار قشر محدودی قرار دارد. در ایران این کراک در میهمانی های خاص و جمع های خصوصی استفاده می شود.
اما کراک در ایران از هروئین گرفته می شود. این کراک را نمی توان جزو مواد روان گردان به شمار آورد. کراک ایران در واقع همان هروئین است که خلوص بالاتری دارد. آنچه جوان ها مصرف می کنند حد اکثر ۵ درصد هروئین است بقیه آن شیر خشک و یا گرد قند است البته کراک درجه خلوص بالاتری دارد.
از آنجایی که جوان ها دنبال تجربه چیزهای تازه هستند، تولید کنندگان این مواد برای هروئین نام تازه ای پیدا کرده اند که بهتر آن را بفروشند. بعضی ها هم با توجه به سابقه کراک اصلی که در اروپا استفاده می شود، فکر کرده اند که این ماده روان گردان است و آن را استفاده کرده اند. اما سر تعدادی از مصرف کنندگان کراک بلای بدتری آمده است.
● وقتی کرم ها بیدار می شوند !
آمار دقیقی از کسانی که به دلیل استفاده کراک نامرغوب که ترکیبات شیمیایی دارد دچار پوسیدگی عضلانی شده اند در دست نیست. اما نمونه های زیادی از آن دیده شده است.
یکی از این جوان ها در روزهای پایانی زندگی اش به درخواست خودش در آکواریومی شیشه ای گذاشته شد تا جوان ها از دیدن او عبرت بگیرند.
این آکواریوم در ... نصب شده بود و پوسیدگی بدن و کرم هایی که گاهی روی پوست و گاهی زیر پوست حرکت می کردند به خوبی قابل تشخیص بود.
جوان دیگری که پلیس آن را گوشه یکی از خیابان ها پیدا کرده بود. نیمی از صورتش را از دست داده بود. کرم ها صورت او را به طور کامل تخلیه مرده بودند و از پلکش بیرون می آمدند. فیلمی از این جوان که پزشکی در حال بررسی جسد اوست از طریق اینترنت و موبایل دست به دست میان جوان ها چرخیده است.
ماده شیمیایی موجود در این کراک باعث می شود باکتری هایی که پس از مرگ فعال می شوند و بدن را می پوسانند در زمان زنده بودن سلول های بدن هم به این کار ادامه دهند.
خوشبختانه ترس از ابتلا به اضمحلال عضلانی و بیداری کرم ها باعث شده است که جوان ها نسبت به مصرف کراک احتیاط بیشتری به خرج بدهند.
● مصرف کنندگان مواد روان گردان باور نمی کنند معتادند
هر روز نام های تجاری تازه ای برای مواد یا قرص های روان گردان گذاشته می شود اما حقیقت این است که ترکیب اصلی و خاصیت همگی بسیار نزدیک به هم است.
وابستگی روحی و روانی این مواد به جای وابستگی های جسمی مواد اعتیاد آور جسمی باعث شده آنها باور نکنند که معتاد هستند و متاسفانه زمانی این حقیقت را می پذیرند که ترک اعتیاد و بازگشت به حالت اولیه برایشان بسیار دشوار است چون دچار بیماری های روانی و تغییرات شخصیتی می شوند.
حقیقت این است که این مواد شیمیایی تاثیر بد تری نسبت به مواد اعتیاد آور گیاهی مثل هروئین دارند. قرص های روان گردان بر اساس الگوهای مغز و از ماده ای به نام متاندفتامین ساخته می شود. ما در بخشی از مغز ماده فتامین داریم و ماده ای که از خارج بدن به آن وارد می شود باعث سرخوشی می شود.
این ماده بعد از جنگ جهانی دوم و برای تقویت روحیه مردم تولید شد اما بعد از مدت کوتاهی با مشاهده اثرات آن استفاده از آن متوقف شد و دوباره حدود سی سال است که استفاده از آن رایج شده است. معتادان به مواد روان گردان باید با اتکا بر جلسه های روان گردانی اعتیاد ذهنی خود را به این داروها از بین ببرند. هر دوره درمان بین ۳۰ تا ۵۰ جلسه است و در کنار آن یک ماده جایگزین به عنوان دارو تجویز می شود.
۳- از دست دادن تعادل و هماهنگی حرکات
۴- افسردگی
۵- گیجی
۶- مشکلات خواب
۷- تعریق و لرزش
۸- چرت زدن
۹- تهوع
۱۰- بوی بد دهان
۱۱- اسهال و استفراغ
۱۲- قرمزی چشم
۱۳- آبریزش بینی و چشم
۱۴- تلکم نامفهوم
۱۵- سرخوشی
۱۶- فراموشی
۱۷- تغییر الگوی خواب و خوراک
۱۸- تغییر در رفتار
۱۹- تغییر در گروه دوستان
۲۰- رفتارهای بی بند و بار گونه
۲۱- دروغ گویی
۲۲- بی قراری
۲۳- کناره گیری
۲۴- خستگی
۲۵- احتیاج
۲۶- عدم رعایت قوانین خانه و مدرسه و اجتماع
۲۷- عدم رعایت قوانین خانه مدرسه و اجتماع
۲۸- از دست دادن علاقه به مدرسه و تحصیل خانواده و انجام فعالیت هایی که در گذشته لذت بخش بودند
استفاده از مواد مخدر تزریقی معمولا منجر به استفاده از وسایل تزریق مشترک میشود
· اعتیاد به دلایل مختلف خطرناک است ولی ابتلا به ایدز یکی از مهمترین عواقب آن است .
· اعتیاد با رفتار جنسی پرخطر نیز ارتباط دارد زیرا برخی از معتادان برای کسب درآمد یا تهیه مواد مخدر٬ مجبور به تن فروشی میشوند.
· تزریق مستقیم یک ماده به داخل جریان خون روش بسیار مهمی برای انتقال HIV است و حتی ریسک انتقال HIV در این حالت از رابطه جنسی پرخطر بیشتر است .
· معتادین تزریقی معمولا متعلق به گروهها یا شبکه هایی هستند که از وسایل تزریق مشترک استفاده میکنند. به همین دلیل اگر تنها یک فرد HIV مثبت باشد کل گروه در زمان اندکی به ایدز مبتلا میشوند.
· معتادین تزریقی معمولا متعلق به گروهها یا شبکه هایی هستند که از وسایل تزریق مشترک استفاده میکنند. به همین دلیل اگر تنها یک فرد HIV مثبت باشد کل گروه در زمان اندکی به ایدز مبتلا میشوند.
· به خصوص در زندانها چون برای زندانیان دسترسی به وسایل تزریق میسر نیست HIV بسیارسریع گسترش یابد. این امر همچنین درشرایطی صدق میکند که افراد از زندان یا گروه خود خارج میشوند و با سایرافراد جامعه مخلوط میشوند.
· اگر تعداد دفعات تزریق شما در روز زیاد است بهتر آن است که وسایل تزریقی استریل شخصی خود را همیشه همراه داشته باشید.
· برای کاهش تماس مستقیم با خون و خطرات ناشی از آن٬ بهتر است که اعتیادخود را از تزریقی به اعتیاد غیر تزریقی تغییر دهید
· مسلماًبهترین حالت این است که به تدریج از اعتیاد تزریقی به غیر تزریقی روی آورید و سپس با اراده ای راسخ٬ اعتیادبه مواد افیونی را برای همیشه ترک کنید و زندگی سالمی داشته باشید.
تریاک و مشتقات آن و نیز داروهای مخدر صناعی مانند پتیدین و بعضی چسبهای صنعتی.
مواد محرک مانند کوکائین که محرک قشر مغز میباشد و آمفتامین.
مواد توهمزا که فعالیت روانی را مختل و ایجاد توهم میکنند مانند: حشیش ، ال. اس. دی، مسکالین و پسیلوسیلین.
خوابآورها مانند باربیتوریکها و همچنین داروهای ضداضطراب و آرامبخش مانند مپروبامات و بنزودیازپینها که با مصرف طولانی و مکرر ممکن است وابستگی جسمانی و روانی ایجاد کنند و به هنگام ترک دارو علایم ترک اعتیاد را آشکار سازند. در زیر برخی از موارد مذکور را توصیف میکنیم.
تریاک و مشتقات آن
تریاک شیرابه سفت شدهای است که از گیاهی به نام کوکنار یا خشخاش گرفته میشود. برای تهیه تریاک کپسول نارس خشخاش را تیغ میزنند و با روشهای خاصی شیرابهها را جمعآوری و آماده مصرف میکنند. رنگ تریاک معمولا قهوهای و بوی آن نافذ و قوی است. هرچند تریاک در دست پزشک دارویی موثر برای درمان بیماریهاست و مشتقات آن در بسیاری داروها از جمله برخی شربتهای سرفه وجود دارد اما مصرف نادرست آن فاجعه میآفریند و تریاکیها همگی دچار عوارض متعدد میشود. با مصرف تریاک ابتدا نوعی نشاط و خوشحالی زودگذر به شخص دست میدهد. پس از آن مرحله منفی آغاز میشود که فرد را برای بدست آوردن آن حالت خوش اولیه به مصرف مجدد تریاک وا میدارد.
حرکات ارادی معتاد پس از مرحله اول کند میگردد و شخص نسبت به امور بیتفاوت میشود. اراده تریاکی سست و متزلزل و گریز از دام اعتیاد برایش مشکل است. معتاد از لحاظ اجتماعی و اخلاقی به قهقرا میرود و با زیر پا گذاشتن ضوابط اخلاقی و قوانین و مقررات همه فعالیت خود را پیرامون بدست آوردن ماده مخدر متمرکز میسازد. در صورتی که ماده مخدر به معتاد نرسد دچار علایم خماری میشود و نشانههایی مانند خمیازه ، آبریزش از بینی، عطسه ، عرق زیاد ، تپش قلب ، لرز ، بیقراری و اضطراب در او بوجود میآید. با ادامه محرومیت ، عوارض شدیدتر و استفراغ ، اسهال ، بیاشتهایی ، دردهای شدید پشت و شکم و عضلات دست و پا به عوارض دیگر افزوده میشود.
تریاک در انسان سبب مسمومیت حاد و مزمن میشود. در مسمومیت حاد که خیلی سریع بروز میکند ابتدا مرحله تحریکی فرا میرسد، بیمار دچار سردرد ، سرگیجه ، سنگینی سر میشود و سپس احساس تشنگی شدید میکند. آنگاه بیمار به خواب عمیق فرو رفته و به طرف مرگ سیر میکند. مردمک چشم تنگ میشود و دیگر به تحریک با نور پاسخ نمیدهد. تنفس نیز خیلی آهسته میشود و از 4 تا 5 نفس در دقیقه تجاوز نمیکند. مرگ ممکن است در طی چند دقیقه تا چند ساعت در اثر اغما و وقفه تنفس پیش آید. گاهی نیز مسموم با یک بهبودی زودگذر چند روز زنده مانده و سرانجام جان میسپارد. در گذشته بسیاری از مسمومیتها و خودکشیها با تریاک انجام میگرفت. مسمومیت و مرگ با تریاک فراوان مشاهده میشود. مسمومیت مزمن در نزد معتادان دیده میشود. آلکالوئیدهای مهم تریاک را که عبارتند از مرفین ، کدئین ، نارسئین، نارکوتین و پاپاورین میتوان به شرح زیر خلاصه کرد: مرفین مهمترین آلکالوئید تریاک و دارای طعمی تلخ است.
هروئین
یکی از مشتقات مرفین ، هروئین است که از استیله شدن مرفین بهدست میآید. مرفین داروی ضد درد باارزشی است که برای تسکین دردهای حاد و شدید بکار میرود. کدئین ، پس از مرفین ، از آلکالوئیدهای مهم تریاک محسوب میشود و اثر تخدیر کننده ندارد و برای تسکین سرفه مورد استفاده قرار میگیرد. موارد اعتیاد به کدئین بهندرت مشاهده شده است.
بنابراین در بین آلکالوئیدهای تریاک ، هروئین به عنوان خطرناکترین ماده مخدر شناخته میشود. اعتیاد به هروئین بسیار قوی و خطرناک است و مصرف آن وابستگی شدید جسمی و روانی ایجاد میکند. هروئین از راه استنشاق ، تزریق زیرجلدی و تزریق درون سیاهرگی استفاده میشود. از آنجا که فروشندگان مواد مخدر ، برای سود بیشتر ، هروئین را با گنهگنه ، گچ ، لاکتوز ، نمک و مواد دیگر مخلوط میکنند، در نتیجه هروئین ناخالصی که بهدست معتاد میرسد بیش از 5 درصد هروئین خالص ندارد. ناخالصیهای هروئین و نیز غیراستریل بودن سرنگ تزریق ، یکی از علل مرگ معتادان است که تاکنون هزاران نفر جوان را از پای درآورده است.
پس از آنکه فرد با مصرف هروئین احساس سرخوشی و لذت کرد ناگزیر به ادامه مصرف آن میشود و با احساس لزوم استعمال از لحاظ جسمی و روانی به دارو وابسته میشود. معتاد درمییابد که اگر به دارو دسترسی نداشته باشد اضطراب ، بیقراری و عوارض دیگر در او بروز میکند. این وابستگی سبب میشود که نه تنها مصرف دارو را ادامه دهد، بلکه هربار مقدار مصرف را نیز اندکی افزایش دهد تا به آن اثری که اولینبار با مصرف هروئین دست یافته است، برسد. به این ترتیب معتاد مادام که از هروئین استفاده میکند خود را سرخوش و راضی میپندارد و هنگامی که به آن دسترسی ندارد دچار بیقراری ، اضطراب ، تنش ، خمیازه و افزایش تحریکپذیری میشود. افراد معتاد بهتدریج ضعیف و پژمرده میشوند و در اثر اختلالات روحی و روانی میل به کار را از دست میدهند. در واقع همه فعالیتهای معتاد برای بهدست آوردن دارو برای نوبت دیگر صرف میشود و در این راه از دروغ ، دزدی و پشتپا زدن به همه قیدهای اخلاقی و اجتماعی ابایی ندارد.
کوکائین
کوکائین از برگ کوکا بهدست میآید. کوکا بوتهای است از جنس اریتروکسیلوم ، که دارای برگهای ساده و همیشه سبز است. برگ کوکا دارای دو نوع تانن است و از مدتها پیش در آمریکای جنوبی و مکزیک افراد فقیر برای رفع گرسنگی آن را میجویدهاند. اما کوکائین که سمی و خطرناک است، نه برای رفع گرسنگی ، بلکه برای اثر محرکی که دارد مورد استفاده قرار میگیرد. کلریدرات کوکائین دارای اثر بیحس کننده موضعی است و از این خاصیت آن برای تسکین درد و بیحس کردن موضع برای عمل جراحی استفاده میشود. کوکائین محرک قشر مغز و دستگاه عصبی مرکزی است. مصرف آن سبب تهییج و بیخوابی میشود و به توهم و هذیان میانجامد. هرچند کوکائین از نظر فیزیولوژیک اعتیادآور نیست، اما از لحاظ روانی شخص را به دنبال خود میکشاند و استفاده از آن همان عواقب فردی و اجتماعی را که مواد اعتیادآور دارند، به بار میآورد.
افرادی که کوکائین مصرف میکنند ابتدا احساس سرخوشی و نشاط میکنند و خود را سعادتمند و نیرومند و توانا به انجام کارهایی که بهطور معمول قادر به انجام آنها نیستند، میپندارند. حالت تحریکی ، بیقراری ، اضطراب ، ترس ، پرحرفی ، بیخوابی ، هیجان و توهم و گیجی پس از مرحله اول گریبانگیر فرد میشود و قدرت واهی او رو به زوال میرود. از اینرو شخص به مصرف مجدد دارو میپردازد و دایره معیوب ادامه پیدا میکند. فرد کوکائینی ، معمولا دچار توهمهای حسی و هذیان است و گاه حتی دوستان خود را نیز بهجا نمیآورد و اشخاص را بهجای یکدیگر عوضی میگیرد.
آمفتامینها
آمفتامین دارویی است که به عنوان محرک روانی شناخته شده است و چون سبب بیاشتهایی میشود در درمان چاقی نیز از برخی از انواع آن استفاده میشود. استفاده مداوم از آمفتامین نوعی اعتیاد با نشانههایی چون بیاشتهایی ، کاهش وزن ، تندی ضربان قلب و تنفس ، لرزش ، افزایش تحریکپذیری ، بیخوابی و روانپریشی ایجاد میکند.
حشیش
شاهدانه گیاهی است که در اکثر نقاط جهان میروید و بسته به محل رویش دارای تفاوتهایی میباشد. شاهدانه ، بهویژه شاهدانه هندی دارای یک ماده رزینی بهنام کانابیس یا حشیش است که در کشورهای غربی و آمریکا ماریجوانا نامیده میشود. حشیش بوی قوی و طعم تند و خاصیت سکرآور دارد. حشیش یا کانابیس بر روی دستگاه عصبی مرکزی اثر میکند و استعمال طولانی آن به لاغری ، رنگ پریدگی ، ضعف و اختلالات روانی میانجامد.
چند دقیقه پس از تدخین یا یکی دو ساعت پس از خوردن حشیش مرحله تحریکی آغاز میشود که طی آن فرد احساس خوشی و انبساط خاطر میکند. تحت تاثیر حشیش کنترل رفتار مختل میشود و پرحرفی ، قهقهه و حس پرواز در بیمار پیش میآید. ادراک فرد از زمان و مکان مختل میشود و اختلالهای حسی نیز پیش میآید. شخص دچار توهم و تصورات واهی میشود، محیط خود را غیر از آنچه که هست میبیند، دستهای خود را پر و بال میبیند و حوض خانه را دریا. از اینرو حشیش را باید ماده خطرناکی تلقی کرد که اگرچه از نظر فیزیولوژیک وابستگی ایجاد نمیکند، اما چون وابستگی روانی به آن سبب میشود که فرد به طرف استفاده مداوم سوق داده شود باید بهطور جدی با آن مبارزه کرد.
ال.اس.دی.lsd
ال. اس. دی. که نام کامل آن لیزرژیک اسید دیاتیلآمید است، از مواد توهمزاست که در قارچ ارگو وجود دارد. ال. اس. دی. سبب ایجاد اختلال در خلق و خوی فرد میشود، شناخت زمان و مکان را مختل ، فرد را دچار خوشی بیجا ، خودستایی ، احساس سبکی و بیوزنی ، هذیان و افسردگی میکند و ممکن است مصرف کننده را به خودکشی و آدمکشی بکشاند. با مصرف ال. اس. دی. توهمهای بینایی و شنوایی دست میدهد و اشباح خیالی جای خاصی در ذهن فرد باز میکنند. به دلیل خاصیت توهمزایی شدید ال.اس.دی باید آن را یکی از مواد بسیار خطرناک تلقی کرد که نسل جوان را معرض تهدید قرار داده است.
مصرف نادرست مواد خطرناکی مانند تریاک ، هروئین ، کوکائین ، حشیش یا ماریجوانا و ال. اس. دی. در جهان افزایش مییابد و شبکه قاچاق بینالمللی قاچاق مواد مخدر و سوادگران مرگ دام اعتیاد را در همهجا میگستردانند. اما چرا برخی از افراد آماده تجربه کردن و آزمودن ماده مخدر هستند و یا برای دسترسی به آن تمایل خاصی دارند، در حالی که بسیاری از افراد هرگز پیرامون این دام گام نمینهند؟ بهسادگی نمیتوان پاسخ دقیق و عملی به پرسشهای بالا داد و عوامل موثر در ایجاد اعتیاد را طبقهبندی کرد در زیر مواردی را بررسی میکنیم.
مبنای اعتیاد
جوانان سالم 15 تا 20 سالهای که برای کسب تجربه و یا در اثر معاشرت با دوستان نامناسب و یا معتادان به استفاده از ماده مخدر پرداختهاند. این گروه از راه کنجکاوی و به علت نداشتن پشتوانه خانوادگی و تربیت صحیح در اثر معاشرت با کسانی که آنها را به استفاده از داروی مخدر تشویق میکنند و برای اولین بار مواد مخدر را تجربه میکنند و دچار اعتیاد میشوند. البته بسیاری از این جوانان به علت احساس درماندگی ، ناکامی ، عدم کفایت و برای رهایی از تنهایی و فشار روانی معتاد میشوند و متاسفانه رهایی از این اعتیاد بهسادگی میسر نمیشود.
اختلالات روانی و اعتیاد
اختلال شخصیتی بیش از همه چیز فرد را در برابر اعتیاد آسیبپذیر میسازد. سپس اعتیاد ، خود اختلالهای موجود را تشدید میکند و دایره معیوب ادامه مییابد. شخص معتاد برای بدست آوردن ماده مخدر دست به اعمال خلاف قانون و اخلاق میزند و با آزاد شدن از قید و بندهای اخلاقی مرتکب جنایت نیز میشود. در کل شخصیتهای رواننژند و نیز روانپریش را میتوان در برابر اعتیاد بسیار آسیبپذیر دانست. شخصیتهای رواننژند، یعنی کسانی که دارای بیماریهای روانی خفیف هستند که با ضعف روانی ، اضطراب ، وسواس ، ترس و بیتصمیمی مشخص میشوند؛ شخصیتهای روانپریش ، یعنی کسانی که به علت عدم رشد خلقی ، در سازش اجتماعی دچار اشکال هستند و دارای خلق و خوی متغیر و قضاوت ناپایدار میباشند. مبتلایان به این بیماریها آسانتر به مواد مخدر گرایش مییابند و در زمره معتادان درمیآیند. بدیهی است بسیاری از همین شخصیتها نیز غیر معتاد باقی میمانند.
روانپریشها دارای رفتارهای ضد اجتماعی و اختلال خلقی هستند و توانایی کافی برای پیروی از قوانین و مقررات را ندارند و روابط آنها با دیگران سطحی است. با آنکه این افراد کمهوش نیستند، ولی قادر به تحمل فعالیتهای منظم جسمی و ذهنی نیستند و جا و مکان و کار ثابتی را پذیرا نمیشوند. سابقه این افراد نشان میدهد که در دوران کودکی ، ناآرام و مشکلساز بوده و در مدرسه قدرت سازش نداشته و در محیطهای دیگر نیز فاقد سازش اجتماعی بودهاند. روانپریشهای مهاجم که دارای اختلال رفتاری شدید هستند و به انجام اعمال تهاجمی و جنایت و حتی آدمکشی دست میزنند از جمله کسانی به شمار میآیند که بیش از همه به طرف اعتیاد گرایش مییابند. در عین حال روانپریشهای نالایق و غیرفعال نیز که معمولا به دروغگویی ، دزدی ، تقلب و آزار دیگران میپردازند، مواد مخدر را وسیله خوشی و آسایش خود به شمار میآورند.
نقش تکنولوژی و تمدن
اگرچه پیشرفتهای تکنولوژی در قرن بیستم سبب تحولات دایمی و نیز پیشرفت همه جانبه معیارهای زندگی از جمله بهداشت عمومی گردیده و در بهبود زندگی مردم موثر واقع شده است، اما در عین حال عوارضی چون ترس از تامین آینده و تشویش و اضطراب نیز با خود به ارمغان آورده است که در بسیاری از مردم منجر به پیدایش کشمکشهای روانی شده است. کشمکشها ، حتی بیش از محرومیتها ، سبب درهم ریختن مکانیسمهای دفاعی افراد میشود و از اینرو بیماریهای روانی ناشی از کشمکشها و اضطرابها بیش از بیماریهای جسمی بشر را آزار میدهند.
افسردگی با اعتیاد درمان پذیر نیست!
افسردگی روانی یکی از بیماریهای شایع عصر ماست که بر روی خلق و خوی و رفتار و احساس فرد اثر میگذارد. در نوعی افسردگی فعالیت و اراده و قابلیت حیاتی و جسمانی و اعتماد به نفس کاهش مییابد و نشانههایی چون خستگی ، بیمیلی ، بیعلاقگی ، کمخوابی و ناامیدی بروز میکنند. در این موارد نشاط و علاقه و همکاری جای خود را به نگرانی ، ناخشنودی و انزواجویی میدهد و بیمار با از دست دادن علایق شغلی و اجتماعی و گاه فردی ممکن است به طرف مواد مخدر نیز گرایش یابد تا شاید آرامش و آسایش بیشتری احساس کند. افرادی که برای برای گریز از تشویش و اضطراب و فشارهای روانی مواد مخدر را انتخاب میکنند کسانی هستند که از رو به رو شدن با واقعیات عاجزند و به علت احساس عدم کفایت ، زندگی خود را از واقعیت جدا کرده و آن را بر اوهام و رویا بنا میکنند.
نقش خانواده در پیشگیری از اعتیاد فرزندان
خانواده تاثیر عمیقی در کودک میگذارد و شخصیت او را پیریزی میکند. اگر محیط خانواده سالم باشد کودک دارای اعتماد به نفس ، مهر و محبت و احساس مسئولیت میشود. بررسیهای متعدد نشان داده است که اگر کودک مورد توجه خانواده واقع نشود و یا از خانواده طرد شود و یا برعکس اگر بیش از حد مورد توجه و حمایت واقع شود آماده کجروی ، ناسازگاری و تجاوز به حقوق دیگران خواهد شد. کودکانی که در محیط خانه پذیرفته نشدهاند و با محرومیت عاطفی و فقدان مهر مادری روبرو بودهاند، محبت و عواطف دیگران را احساس نمیکنند و با ترک خانه و مدرسه و ناسازگاری رفتار خصمانه بروز میدهند. این افراد فاقد قدرت سازش میشوند.
حمایت بیش از اندازه و اغماض بینهایت پدر و مادر نیز سبب میشود که کودک بسیار پرتوقع و به اصطلاح لوس و نازپرورده بار آید و در نتیجه به تدریج در سازش با دیگران دچار اشکال شود. چنین فردی بهعنوان یک موجود ضد اجتماعی طعمه خوبی برای قاچاقچیان مواد مخدر و جنایتکاران به شمار میآید. برقراری رابطه صحیح پدر و مادر با کودک سبب میشود که رشد شخصیت بچه سیر طبیعی داشته باشد و از انحراف و کجروی مصون بماند. عواقب خطرناک اعتیاد ایجاب میکند که والدین از لحظه تولد ، بچه را موجودی بدانند که یاد میگیرد و رشد شخصیت او منوط به برقراری رابطه صحیح بین همه اعضا خانواده است. مواظبت مادر از کودک و ایجاد رابطه عاطفی با فرزند و رفتار خردمندانه توام با مهربانی پدر نه تنها به رشد شخصیت و متعادل شدن کودک کمک میکند، بلکه در صورت اعتیاد اتفاقی در دوره بلوغ نیز درمان را آسان میسازد
دخانیات در ایجاد 14 نوع سرطان ، 2نوع سکته و 80 نوع بیماری در سیگاریها نقش داشته و از عوامل اصلی مرگ و میر زود رس و ناگهانی به شمار می رود ولی اغلب مردم نمی دانند این دود تلخ چه بلایی بر سر انسان می آورد .
اثرات زیان آور سیگار :
افزایش فشار خون ، التهاب مجاری تنفسی و تحریک سینوس ، ایجاد برونشیت و سینوزیت ، تپش قلب ، کاهش قابلیت قلب در تغذیه و اکسیژن رسانی به ماهیچه قلب و سایر بافت های بدن ، تنگی عروق تغذیه کننده قلب و در نتیجه افزایش خطر حملات قلبی .
خطرات ناشی از سیگار :
افرادی که روزانه یک بسته سیگار می کشند ده برابر بیش از افراد غیر سیگاری در اثر سرطان ریه می میرند.
افراد ی که دود سیگار را به ریه ها می برند خطر بیماری و مرگ در آنها بیشتر است .
افراد سیگاری بیش از سایر افراد به زخم های معده و اثنی عشر گرفتار می شوند .
افراد سیگاری مقدار زیادی از قدرت بویایی و چشایی خود را از دست می دهند .
فنون ترک سیگار :
1 – به خانواده و دوستان بگوئید که می خواهید سیگار را ترک کنید .
2 – هر وقت میل به سیگار پیدا کردید این افکار را به یاد بیاورید : به خطر انداختن سلامتی ، احتمال بیماری ، سرطان و بوی بد دهان که موجب آزار دیگران می شود و....
3 – به یاد داشته باشید که روزهای اول سخت است بعد از آن زحمت جدایی از سیگار به تدریج از بین می رود .
4 – به یاد بیاورید که شما قویتر و با اراده تر از سیگاریها هستید.
5 – وقتی از خواب بیدار می شوید به یاد داشته باشید که 6 یا 8 ساعت سیگار نکشید ه اید و می توانید این کار را ادامه دهید .
6 – وقتی هوس سیگار می کنید سعی کنید از محل و موقعیت کشیدن سیگار دور شوید .
7 – زیر سیگاریها را دور بیندازید و برای چند روز با افراد سیگاری ترک رابطه کنید .
8 – کبریت به همراه نداشته باشید و سیگار دیگران را هم روشن نکنید .
9 – هر وقت نوبت سیگار کشیدن فرا می رسد یک آدامس یا یک شکلات در دهان بگذارید.
10- با پول هایی که صرفه جویی می کنید برای خود و خانواده کادو بخرید .
کانابیس (حشیش یا ماری جوانا)
از ۵۰۰۰ سال پیش هم برای مقاصد تفریحی و هم برای مقاصد طبی مورد استفاده بود.این ماده که منشاء آن را چین یا آشور دانسته اند، قرن ها برای بیماری هایی مانند روماتیسم، جراحات و بیماری هایی مربوط به مواد زائد بدن به کار می رفته است. در کشورهای غربی پس از دوره ای از رواج مصرف آن در دهه های ۶۰ و اوایل ۷۰ که آن را به یکی از نمودهای اعتراض اجتماعی جوانان بدل کرد، طی دو دهه گذشته مصرف آن به شدت افزایش یافته است، به طوری که در بعضی از کشورها مصرف آن حتی از سیگار هم بیشتر شده است. در عین حال اختلاف نظرهای عمده ای حتی بین پژوهشگران در مورد میزان اثرات مضر آن و اثرات مفید آن در درمان بعضی از بیماری ها و نحوه مواجهه با مصرف آن در سطح جامعه بروز کرده است.
فرآورد ه های کانابیس
کانابیس از گونه مونث گیاه شاهدانه «کانابیس ساتیوا» به دست می آید.ماده اصلی روانگردان آن امگا _ ۹ _ تتراهیدروکانابینول (THC) است. محتوای THC در سرشاخه های گلدار گیاه در بالاترین حد است و به ترتیب در برگ ها، برگ های تحتانی، ساقه و دانه های گیاه کاهش می یابد.فرآورد ه هایی که از این گیاه به دست می آید، شامل ماری جوانا (با محتوای THC ۰/۵ تا ۵ درصد) که از سرشاخه های گلدار و برگ های خشک شده گیاه به دست می آید، حشیش (با محتوای THC ۲ تا ۲۰ درصد) که از رزین خشک شده و گل های فشرده شده گیاه تهیه می شود و روغن حشیش که حاوی ۵ تا ۱۵ درصد THC است.کانابیس به صورت سیگارت یا با قلیان کشیده می شود و گاهی آن را با توتون مخلوط می کنند. افرادی که حشیش یا ماری جوانا می کشند، معمولاً پک های عمیق می زنند و نفس خود را نگه می دارند تا جذب آن را به حداکثر برسانند. ماری جوانا یا حشیش ممکن است خورده شوند.
تاثیرات حاد مصرف کانابیس
مصرف کانابیس باعث سرخوشی و آرامش، تغییرات ادراکی، تحریف درک زمان تشدید تجربیات حسی معمول مانند خوردن، تماشای فیلم و شنیدن موسیقی می شود. حشیش هنگام مصرف در محافل جمعی ممکن است باعث خنده و پرحرفی مسری شود.مصرف زیاد این ماده و نشئگی حاصل از آن باعث اختلال در توجه و حافظه کوتاه مدت، مهارت های حرکتی، زمان واکنش و فعالیت های مستلزم مهارت می شود.شایع ترین عارضه زودرس مصرف کانابیس در افرادی که بار اول از آن استفاده می کنند حمله اضطراب و وحشت زدگی است که یکی از دلایل رایج ادامه ندادن مصرف آن است. این حالت همچنین در افرادی که مداوماً کانابیس مصرف کنند، هنگام مصرف بیش از حد معمول آن، دیده می شود.بعد از کشیدن حشیش در عرض چند دقیقه ضربان قلب ۵ تا ۲۰ درصد افزایش می یابد، فشار خون در حال نشسته افزایش و با ایستادن کاهش می یابد. این اثرات در یک فرد سالم عارضه چندانی ایجاد نمی کند و نسبت به آنها تحمل به وجود می آید. مسمومیت حاد کانابیس احتمال بسیار کمی دارد و تا به حال موردی از مسمومیت از آن در انسان گزارش نشده است.کانابیس بر حسب میزان مصرف باعث اختلال در کارکرد شناختی و رفتاری می شود که بالقوه می تواند باعث اختلال در رانندگی وسایل نقلیه یا کار با سایر ماشین ها که مستلزم مهارت است شود. یک پیامد احتمالی وخیم مصرف کانابیس در صورتی که در حد نشئگی استفاده شده باشد می تواند تصادفات رانندگی باشد. گرچه در شبیه سازهای آزمایشگاهی اثر مصرف تفریحی کانابیس به مهارت های رانندگی معادل غلظت های ۰/۰۷درصد تا ۱/۰ درصد الکل در خون بوده است، بررسی اثرات کانابیس در شرایط واقعی جاده ها اثرات خفیف آن است، شاید به علت آنکه مصرف کنندگان کانابیس بیشتر از مصرف کنندگان الکل به اختلال مهارت های خود آگاهی دارند و از رانندگی پرهیز می کنند.نتایج بررسی های همه گیر شناسی در مورد نقش حشیش در حوادث رانندگی در جاده ها دوپهلو بوده است و به نظر می رسد که در این موارد نقش کانابیس تنها افزایش اثرات الکل است.
اثرات درازمدت مصرف کانابیس
- دستگاه ایمنی: گرچه بررسی ها در حیوانات آزمایشگاهی نشان دهنده مهار اجزای مختلف دستگاه ایمنی به وسیله کانابیس است، در حال حاضر هیچ شاهد قطعی وجود ندارد که مواد شبه کانابیس کارکرد ایمنی انسان را مختل کنند.
- دستگاه تنفس: دود کردن طولانی مدت و به مقدار زیاد کانابیس باعث افزایش علائم تنفسی در مبتلایان به برونشیت مزمن مانند سرفه کردن، تولید خلط وخس خس سینه می شود و با کاهش کارکرد ریوی همراهی دارد.کشیدن طولانی مدت حشیش یا ماری جوانا ممکن است باعث افزایش خطر ابتلا به سرطان های دستگاه تنفس شود و میزان اثر آن در این رابطه دست کم در حد کشیدن سیگار معمولی است.
- دستگاه تولید مثلی: گرچه تجویز مزمن THC به حیوانات آزمایشگاهی باعث بعضی اختلالات تولید مثلی در آن ها شد، اثرات مشابه در انسان مشاهده نشده است.تنها مورد ثابت شده کاهش وزن جنین در مادرانی است که در طول بارداری به کشیدن حشیش ادامه داده اند.
اثرات رفتاری: نتایج مطالعات در مورد میزان رابطه بین مصرف زیاد کانابیس در نوجوانی و اختلال تحصیلی در دوران تحصیلی و دوران کاری متعارض بوده است.
- اثرات شناختی: مصرف طولانی مدت و به مقدار زیاد کانابیس باعث ایجاد نقصان شدید و شدیداً ناتوان کننده حافظه، توجه و کارکرد شناختی مانند آنچه در الکل دیده می شود نمی شود، اما ممکن است اختلال خفیفی در توجه و حافظه به وجود آید که پس از قطع مصرف کانابیس احتمالاً برگشت پذیر است.
- وابستگی به کانابیس: در افرادی که به طور مزمن مقدار زیادی کانابیس مصرف می کنند و به رغم عواقب ناگوار شخصی به مصرف آن ادامه می دهند وابستگی به کانابیس به وجود می آید. معمولاً از هر ده نفری که به مصرف کانابیس مبادرت می کنند، تنها یک نفر در حین ۴ تا ۵ سال بیشترین میزان مصرف به آن وابسته می شود.خطر این وابستگی کمتر از خطر وابستگی به نیکوتین (۳۲ درصد) و مواد افیونی (۲۳ درصد) و در حد مشابه الکل (۱۵ درصد) است.بعضی از گروه های اجتماعی بیشتر در معرض خطر ابتلا به عوارض زودرس یا دیررس مصرف حشیش یا ماری جوانا هستند، از جمله نوجوانانی که سابقه مشکلات تحصیلی دارند، مصرف حشیش را خیلی زود در سال های ابتدایی زندگی شروع می کنند، در معرض خطر مصرف سایر موادمخدر یا محرک هستند و یا به حشیش وابسته می شوند. زنانی که حین بارداری به مصرف حشیش ادامه می دهند ممکن است در معرض خطر بالای به دنیا آمدن نوزادان کم وزن باشند و بالاخره در افراد دچار بیماری های ریوی مانند آسم و برونشیت یا بیماری های روانی مثل اسکیزوفرنی یا وابستگی به الکل و سایر موادمخدر مصرف حشیش ممکن است بیماری اصلی فرد را تشدید کند.
آیا مصرف حشیش زمینه ساز اعتیاد به سایر مواد مخدر قوی تر است?
همه بررسی هایی که در آمریکا انجام شده است نشان دهنده توالی مصرف ابتدایی ماری جوانا و سپس روی آوردن به داروی غیرقانونی «قوی تر» مانند مواد محرک (آمفتامین ها) و مواد افیونی بوده است. اما پژوهشگران در تفسیر این توالی اختلاف نظر دارند.
فرضیه کمتر قانع کننده این است که مصرف کانابیس مستقیماً باعث افزایش مصرف سایر موادمخدر یا محرک می شود. اما دو فرضیه دیگر که بیشتر حمایت متخصصان را جلب کرده است، یکی این است که نوجوانان ناسازگاری که به مصرف حشیش روی می آورند، در عین حال مستعد مصرف سایر موادمخدر هم هستند؛ دوم آنکه مصرف حشیش باعث تعامل اجتماعی آنها و همسالان مصرف کننده موادمخدر و دسترسی بیشتر به فروشندگان این مواد می شود، بنابراین احتمال بیشتری دارد که به سایر مواد مخدر هم آلوده شوند.
مصارف طبی کانابیس
کانابینوئید های صناعی در حال حاضر به صورت قرص خوراکی نابیلون (nabilone) در انگلیس و دانابینول (danabinol) در ایالات متحده به عنوان داروی ضداستفراغ قوی برای بیماران مبتلا به سرطان که تحت شیمی درمانی هستند مورد استفاده است.با توجه به اثرات افزاینده اشتهای مواد شبه کانابیسی از آنها در درمان بیماران مبتلا به بی اشتهایی، تهوع و استفراغ ناشی از ایدز، مصرف مواد افیونی و داروهای ضدویروسی نیز استفاده می شود.اثرات ضد درد و شل کننده عضلانی کانابیس، امکان استفاده از آن را در درمان دردهای مزمن چه به تنهایی و چه همراه سایر دارو ها فراهم می آ ورد، هر چند در این مورد تحقیقات زیادی تا به حال انجام نشده است. استفاده از مواد شبه کانابیسی در مدل های حیوانی بیماری MS اسکلروز متعدد) نشان دهنده کاهش لرزش و گرفتگی عضلانی بوده است. همچنین گزارش های موردی زیادی در مورد اثرات مفید کانابیس در برطرف کردن عوارض MS وجود دارد. در حال حاضر تحقیقات در مورد اثبات اثرات مفید کانابیس در درمان MS ادامه دارد.پژوهش ها در دو دهه گذشته دو نوع گیرنده کانابینوئیدی را در بدن مشخص کرده است. گیرنده های CB1 که در دستگاه اعصاب مرکزی (عقده های پایه ای، مخچه، قشر مخ، هیپوکامپ و طناب نخاعی) و نیز در بافت های محیطی مانند رحم و قلب وجود دارند و گیرنده های CB2 که در بافت های محیطی، در طحال و ماکروفاژها قرار دارند و نقشی در تنظیم فعالیت لنفوسیت ها به عهده دارند این گیرنده ها دارای لیگاندهای درون زا نیز هستند. امید بر این است که در آینده با ساخت داروهایی که به طور اختصاصی بر این گیرنده ها اثر کنند، بتوان اثرات درمانی ناشی از کانابیس را بدون عوارض جانبی احتمالی به دست آورد.
اختلاف نظر ها در مورد نحوه برخورد با حشیش و ماری جوانا
گسترش بی سابقه مصرف کانابیس در کشورهای غربی و نیز ادعاها در مورد کم ضرر بودن یا حتی منافع آن باعث تقاضا های فراوان برای قانونی کردن مصرف آن شده است، همچنان که مثلاً مصرف سیگار و الکل در این کشورها قانونی است سیاست کشورهای غربی در این باره متفاوت بوده است، در حالی که در کشوری مانند هلند مصرف کانابیس در کافه هایی خاص آزاد و قانونی است، در بعضی مکان ها در ایالات متحده مصرف آن غیرقانونی است.موافقان قانونی شدن مصرف کانابیس بر چند نکته تاکید می کنند؛ یکی اینکه هزینه های زیادی برای کنترل مصرف آن باید صرف کرد بدون اینکه تاثیری در جلوگیری از گسترش استفاده از آن داشته باشد. نکته دیگر این است که اعمال مجازات های قانونی در مورد مصرف کنندگانی که از پیش ممکن است دچار محرومیت های اجتماعی باشند، را در معرض بدتر شدن وضعیت شغلی یا تحصیلی قرار می دهد.از طرف دیگر منع مصرف آن باعث روی آوردن افراد به قاچاقچیان می شود که ممکن است آنها را به سایر موادمخدر خطرناک تر آلوده کنند و بالاخره اینکه آنها به نتایج بررسی هایی استناد می کنند که آزاد شدن مصرف کانابیس در هلند یا ۱۱ ایالت آ مریکا باعث افزایش رواج مصرف آن نشده است.در مقابل مخالفان آزادسازی مصرف کانابیس از یک طرف به خطرات مربوط به سلامتی و امکان وابستگی به آن و عدم اثبات اثرات مفید را مطرح می کنند و نیز منافع قانونی شدن آن را مانند سیگار و الکل رد می کنند.
به گفته آنها سیگار و الکل به رغم قانونی بودن سالانه باعث مرگ افراد بسیار می شوند و این خطر نیز وجود دارد که شرکت های تولید کننده سیگار که در کشورهای غربی با خطر از دست دادن بازارهای خود و نیز دعواهای قضایی متعدد برای جبران خسارات وارده بر سلامت افراد روبه رو هستند، با سوءاستفاده از بازار جدید ایجاد شده، به ترویج مصرف حشیش و ماری جوانا بپردازند در عین آنکه از نظر آنها کنترل کردن بازار قانونی کانابیس نیز غیرممکن است
تاتوره
تاتوره یک گیاه علفی یکساله است که از خرداد تا مهر گل می دهد و به احتمال زیاد بومی شمال شرقی آمریکای شمالی می باشد و از آنجا به دیگر مناطق آمریکا, اروپا و سایر مناطق دنیا وارد شده است. تاتوره در زمینهای بایر, کنار جاده و نزدیک مناطق مسکونی در ارتفاعات کم تا نسبتا زیاد در بیشتر مناطق معتدله و نیمه حاره نیمکره شمالی یافت می شود. امروزه این گیاه در تمام کشورهای دنیا یافت می شود. بیشتر داروی خام در برگهای گیاهان گلدار و بندرت دربذور رسیده وجود دارد. برگها را در سایه یا در گرمای مصنوعی حدود ۵۰ درجه سانتی گراد خشک می کنند. دارو طعم تلخ و شوری دارد. با توجه به اینکه گیاه شدیدا سمی است دقت زیادی هنگام جمع آوری باید صورت گیرد و فرد جمع کننده باید از دستکش و ماسک جهت محافظت چشم ها و دهان استفاده کند. برگها حاوی الکالوئیدهای تروپان سمی به مقادیر ۵/۰ درصد بوده و علاوه بر آن بذور حاوی حدود ۲۰ درصد روغن می باشند. عمل الکالوئیدهای تروپان و موارد استفاده آن همانند بذر البنج و بلادون می باشد.دارو بعضی اوقات در سیگارهای ضد تنگی نفس استفاده می شود. تاتوره معمولا بصورت وحشی جمع آوری می شود. انواع زراعی آنهایی هستند که برای تهیه دارو استفاده می شوند بخصوص گونه هایی که غنی از اسکوپولامین می باشند مانند Datura innoxia ( مناطق حاره ای آمریکا ) D.metel ( مناطق حاره و نیمه حاره آسیا و آفریقا ) یا ارقامی از D.Stramonium بخصوص آنهایی که کپسول های بدون برآمدگی و محتوای بیشتر آلکالوئید هستند. این گیاه از نیمه دوم قرن شانزدهم در اسپانیا شناخته شده بود و به دیگر کشورها بعنوان یک گیاه زینتی وارد شد. یک قرن بعد از این وضعیت خارج شد و بعنوان یک گیاه وحشی مستقر گردید.
جزو گیاهان داروئی محسوب میشود.از این گیاه ماده آتروپین بدست می آید که خاصیت ضدسم دارد.خود این گیاه سمی میباشد.آب موجود در آوندهای این گیاه اگر در چشم ریخته شود باعث باز ماندن مردمک چشم میشود.اگر جوشانده این گیاه به کسی خورانده شود،اعصاب ارادی انسان برای مدتی غیر ارادی میشود.ومصرف جوشانده این گیاه به مقدار زیاد باعث مرگ میشود.
طبق برخی از داستانها و منابعن کاهنه ی بزرگ معبد آپولو در دلفی، پیشگوئیهای عجیب خود را بعد از استنشاق دود تاتوره، بر زبان آورده است. گیاه اثر قوی افیونی و مخدر دارد و توهم و دوبینی از نتایج آنست.
سرخپوستان بومی جنوب غربی آمریکا با راهنمایی جادوگران قبیله، تاتوره را در تشریفات مذهبی مخصوص سن بلوغ و دیگر مراسم خاص خود به کار میبرده اند. ساکنان اولیه آمریکا تاتوره را گیاه خطرناک میشناخته اند و به آن سبب دیوانه یا سیب شیطان نام داده بودند. مردم حتی از کاشتن تاتوره در باغچه و مزارع خود نیز خودداری میکرده اند. به اعتقاد مردم، تاتوره قدرت آن را داشته است که جادوگردان را احضار کند. اما جادوگران قبیله برای این گیاه که احساس عجیب پرواز را در انسان به وجود می آورد، ارزش زیادی قائل بوده اند.
تاتوره یک گیاه سمی است که اثر افیونی بسیار قوی دارد و شبیه بلادون است و مانند بلادون دارای ارزش دارویی و پزشکی نیز هستند؛ مشروط به آنکه به مقدار دقیق و حساب شده مصرف شود .
زیستگاه طبیعی :
گیاه بومی اروپا و غرب آسیاست. در خاکهای حاصلخیز و خمرطوب و خاکهای شن دار و اغلب در گودالهای، کنار نهرها، حوضچه ها و استخرها می روید.
مشخصات ظاهری :
پونه معطر متعلق به خانواده ی نعناع و به شکل بوته های کوتاهی در روی زمین می روید و ساقه مستقیم آن تا 30 سانتیمتر هم رشد میکند. ساقه ی شاخه دار و چهار بر آن دارای برگهای تخم مرغی شکل است که با کرک کم پشتی پوشیده شده اند و به رنگ سبز مایل به خاکستری هستند. لبه های برگها دندانه دار و یا به شکل حلوزونهای دو کپه ای می باشند.
پونه بوی تندی شبیه نعناع از خود متصاعد میسازد. در اواخر تابستان، گلهای دو لبه ای آبی رنگ مایل به بنفش در محور برگها شکوفه میکنند و تشکیل حفه های گل فشرده ای را میدهند.
قارچ ها (MAGIC MUSHROOMS)
اسامی عامیانه: SHROOMS-MUSHIES
نحوه استعمال: پخته همراه با غذا، دم کرده همراه با چای.
اثرات آنی: اثری خفیف تر از ال اس دی داشته و تا 4 ساعت باقی میماند.
خطرات: درد شکم، اسهال، تهوع و مرگ در پی مصرف قارچهای سمی.
جی اچ بی (GHB)
مخفف GAMMA HYDROXYBUTYRATE است.
اسامی عامیانه: GHB ،GBH ،GABBA ،G ،LIQUID ECSTACY
شکل ظاهری: مایع بی رنگ و بی بو داخل بطریهای کوچک، بصورت کپسول.
نحوه استعمال: خوراکی.
اثرات آنی: مقادیر کم آن اثرات شبیه الکل (http://www.mardoman.com/health/alcohole.aspx) دارد و مصرف زیاد آن مانند اکستاسی عمل میکند.
خطرات: تهوع، خواب آلودگی، احساس گم گشتگی، تشنج و مشکلات تنفسی.
حلالها (INHALANTS)
اسامی عامیانه: BULLET ،BOLT ،RUSH ،SNAPPERS ،POPPERS ،WHPPETS AEROSOLS ،SNIFF ،NITRITES
شکل ظاهری: موادی هستنهد که فرد با استنشاق آنـها حـالت سرخوشی و نشئـــه گی دست میدهد مانند: چسبها، تینر رنگ، گازوئیل، جوهر مرکب، اسپری مـو، اسپری رنگ، اسپری شوینده، گاز فندک، استون، شیشه شور، واکس کفش، غلط گیرها. نامیده میگردد.
نحوه استعمال: استنشاق مستقیم فـراورده، ریــختن این گونه مواد درون کیسه های پلاستیکی و استنشاق از طریق آن که BAGGING نامیده میگردد.
اثرات آنی: خواب آور، مسکن، ضد درد، مستی، گیجی، سردرگمی.
خطرات: کوتاه مدت سبب تهوع، سرفه شدید، لکه اطراف دهان،خفگی و در دراز مدت سبب سر درد، خونریزی بینی، کاهش حس بویایی، کـاهـش اکـسیـژن به مغز و آسیب به مغز، آسیب به کلیه ها، کبد و سیستم عصبی و ششها میگردد
اکسی کنتین (OXYCONTIN)
اسامی عامیانه: OXY ،OC ،OXYCOTTON
شکل ظاهری: مسکن درد میباشد که ماده فعال آن اکسیکدون (OXYCODONE) است. بصورت مایع، قرص میباشد.
نحوه استعمال: تزریق، استنشاق، جویدن، پخته همره غذا.
اثرات: کند شدن تنفس، تهوع، استفراغ، یبوست، سردرد، گیجی، تعریق و ضعف.
خطرات: مانند مسکن ها.
انواع گیاهان روانگردان
1- OPIUM POPPY (خشخاش)
داروهای استخراجی: هروئین، مورفین، کـدئـیـــن، تریاک. مسکن و ضد درد میباشند.
2- CANNABIS SATIVA ( شاهدانه)
داروهای استخراجی: TETRAHYDROCANNABINOL که مـــاده ای مسـکن، شـل کنـنـده عـضلات، خـواب آور و آنـتـی بیـوتـیک است. ماری جوآنا و حشیش ازآن گرفته می شـود. حشیش از صمغ گیاه و ماری جوآنا از ساقه و برگ آن.
3- COCA
از آن کوکائین استخراج میشود که یک آلکالوئید بی حس کننده موضعی میباشد.
نکته:
به تزریق وریدی موادمخدر MAINLINING و به تزریق زیر پوست و عضلات SKIN POPPING میگویند.
حشیش، ماری جوآنا و هروئین...
حشیش (CANNABIS)
اسامی عامیانه: GRASS ،HASH ،DOPE ،BLOW ،DRAW
شکل ظاهری: بصورت تکه های جامد، از رزین گیاه شاهدانه میباشد، قـهـوه ای و یــا مشکی است.
نحوه استعمال: بـصورت دود کردن با سیگار همراه با سیگار برگ و همراه با چپق و یا قلیان، پختن آن و مصرف بهمراه غذا، همراه به چای نیز دم میکنند.
اثرات آنی: ریلکس کننده، حواس شنوایی و بینایی (به خصوص رنگها) قویتر میگردنـد، اشتها آور است، فرد حراف و یا منزوی میگردد، واکنش به محرکها کند میشود، دقیقه ها طولانی شده زمانی دیر میگذرد، اجسام عادی عجیب بنظر میرسند.
خطرات کوتاه مدت: احسـاس سـردرگـمـی، اضــطراب، هراس، بد گـمـانـی، تـوانـایـی یادگیری کاهش می یابد، هماهنگی حرکات مختل میشود.
خطرات دراز مدت: پارانوئید، اسکیزوفرنی، جنون، روانپریشی، افسردگی و اضطــراب، استعمال آن همراه با سیگار سبب آسیب جدی به ریه ها میگردد.
ماری جوآنا (MARIJUANA)
اسامی عامیانه: WEED ،GRASS ،POT ،CHRONIC ،JOINT ،BLUNT ،HERB ،GANGA
HEMP ،BASH ،BHANG ،BLAST ،JIVE
شکل ظاهری: از برگ، ساقه شاهدانه بدست می آید. شبیه جـعــفـری خشک سبـز، قهوه ای و یا خاکستری میباشد. اندکی توهم زا است.
نحوه استعمال: مانند حشیش میباشد.
اثرات آنی: گذشت زمان حس نمیگردد، تمرکز کاهش مییابد، حافظه و یادگیری کاهش می یـابد، افـزایـش فـشار خـون و ضـربـان قـلـب، خشکی دهان، قرمزی چشمها، خواب آلودگی، اشتها آور، اثرات حشیش را نیز دارا می باشد. خنده های مکرر.
خطرات: پارانوئید، آسیب به ریه ها، سرفه و عفونت مجاری تنفس، برونشیت.
هروئین (HEROIN)
اسامی عامیانه: HORSE ،SMACK ،BIG H ، BLACH TAR ،CABALLO ،DRAGON،
GEAR SKAG ،BROWN ،JUNK
شکل ظاهری: از خشخاش بدست می آید، شکل تغییر یافته مورفین است، هـروئین خالص گرد سفید رنگی است که طعم بسیار بدی دارد، هـروئـیـن مـعمولا با مواد دیگری مانند نشاسته، پودر شکر، پودر تالک، پودر شیر، آرد و گچ و ترکیب می گردد، هـروئـیـــن میتواند قهوه ای و یا مانند قیر تیره باشد.
طرز استعمال: دود کردن، تزریق وریدی، استنشاق (زمانی که گرم میگردد میسوزد و ایجاد دود میکند به استنشاق دود آن CHASING THE DRAGON میگویند.)
اثرات آنی: خـوشـی زیاد، کاهش درد، تـهوع، خـارش شـدیـد، چـرت زدن، کـنـد شـدن تـنـفس، خـواب آلـودگـی، نشئـگی، ریـلـکس شـدن. مسـکن درد بسیار قوی، احساس سنگینی، گویی یک پتوی گرم دور بدتان کشیده شده است.
خطرات: بسیار اعتیاد آور است، هپاتیت، ایدز (http://www.mardoman.com/health/hiv.aspx)، اسـتـعمال بیش از حد تنفس را متوقف کرده و سبب مرگ میشود. چون با موادی همچون گچ، آرد، تالک و غیره ترکیب میـگردد، استعمال تزریقی آن سبب ایجاد حساسیت در بدن و خارش شدید میشود. صـــدمه به قلب و عروق خونی، عفونت، هموروئید و سوء تغذیه، آسیب به کبد و کلیه.
کوکائین (COCAIN)
اسامی عامیانه:NOSE CANDY ،BASE ،FLAKE،
TOOT ،WHITE ،BLOW ،SNOW ROCK ،CHARLIE،
COKE ،STARDUST
شکل ظاهری: گرد سفید رنگی که از برگهای خشک شده گیاه کوکا بدست می آید.با پختن کوکائین همراه با جوش شیرین ماده مخدر دیگری بنام CRACK حاصل می گــردد. کرک بسیار بسیار اعتیاد آور بوده و بشکل حبه های سفید و یا قهوه ای رنگی میباشـد. معمولا با نشاسته، شکر، ویتامین سی، پودر شیر و پودر تالک ترکیب می گردد.
نحوه استعمال: استنشـاق از راه بیـنـی، تـزریق وریـدی، دود کـردن کـرک تـوسط پیپ، جویدن برگها، بکار بردن در غشاء مخاطی دهان، مهبل و مقعد.
اثرات آنی: یک محرک میباشد، اثراتش بسیار زود از میان می رود (30 دقیـقـه بـعد) کـه سبب میگردد فرد احساس افسردگی و نا آرامی کند، حـتی بـا یکـبـار مـصرف اعتـیـادآور است. افـزایش اعتمـاد بنـفس، احسـاس نیـرومنـدی و هـوشـیـاری، سـبــب تپــش قلب می گـردد، انرژی زا، فرد حراف و یا کم حرف میشود، سریع و چابک، شنگولی. از مـیـان رفتـن تـمرکـز، هــماهنگی حرکات و میل جنسی، تنفـس کـم عـمـق و نامـنـظـم، رفـتـار خشونت آمیز، رعشه، بسیار زود اثرش ایجاد می گـردد (10 ثـانـیـه پـس از اسـتـعـمـال) افزایش انرژی، تقویت نیروی جنسی، ترشح دپامین در مغز.
خطرات: استنشاق آن از را بینی سبب آسیب به پره مــیانی بینی شده و در آن ایجاد حفره میکند. آنقدر خطرناک است که با اولین مصرف می تواند سبب سکته قلبی گـردد. مشـکـلات تـنـفسی، آسیـب بـــه ریه، تشنج و مرگ ناگهانی. در دراز مـدت نـیـز سـبـب پارانوئید، توهم، خشونت و کاهش وزن میگردد.به مغز و قلب نیز آسیب جدی میرساند
آمپولی که به عنوان داروی ترک اعتیاد "نورجیزک" به صورت قاچاق وارد کشور شده غیر استریل، حاوی کورتن و کشنده است به طوری که طی یکماه گذشته3 نفر در تهران به علت مصرف این ماده جان خود را از دست دادند.
در گذشته مصرف دو نوع آمپول تمجیزک و اورجیزک توسط این قاچاقچیان در بین معتادان شایع شده بود که به علت اینکه حاوی ماده بوپرنورفین بودند به عنوان داروهای مسکن توسط معتادان مصرف میشد ولی از حدود یکسال پیش آمپول دیگری به نام نورجیزک توسط این افراد وارد بازار شده است که بسیار کشنده تر و خطرناک تر از نمونه های قبلی است.
آمپول نورجیزک اولا در شرایط کاملا غیر استریل و به صورت دست پر توسط کارگران افغانی پر میشود و حاوی میکروب و عوامل بیماریها است که در مواری شاهد آبسه های عفونی، در ریه، مغز و عفونتهای دریچه قلب مصرف کنندگان این آمپول بودهایم که متاسفانه در مواردی به مرگ بیمار منتهی شده است.
خطر دیگری که مصرف این آمپول دارد، وجود کورتن در آن است ، که سودجویان برای فریب مصرف کنندگان این آمپول، این ماده را به آن اضافه میکنند، زیرا مصرف این ماده مسکن موجب ورم بدن و پف کردن بدن میشود و مصرف آن موجب می شود که فرد معتاد و خانواده وی تصور کنند فرد معتاد چاق شده و بهبود یافته است، در حالی که مصرف این ماده بدون تجویز پزشک موجب از بین رفتن تعادل بدن و از کار افتادن غدد فوق کلیوی و بیماریهای دیگر می شود که میتواند کشنده باشد.
: سومین نکته در مورد این آمپول خطرناک این است که ماده بوپرنورفین خود یک نوع ماده مخدر است که در صورت لزوم اگر برای ترک اعتیاد استفاده می شود باید با دوز مشخص و حتما به صورت قرص زیر زبانی باشد و گرنه بیمار را از مصرف مواد مخدری مانند تریاک، هروئین یا حتی کراک به اعتیاد به ماده مخدر دیگری که به مراتب اعتیاد آورتر و خطرناک تر است گرفتار میکند.
استفاده از روش تزریقی نیز خطر دیگری است که انتقال بیماریهایی مانند ایدز و هپاتیت را از طریق سرنگ و سرسوزن آلوده افزایش می دهد.
اکنون مراکز ترک اعتیاد خطرات این آمپول جدید را می دانند و می توانند آن را تشخیص دهند به همین علت این ماده جدید در مراکز ترک اعتیاد مجاز کاربردی ندارد اما به صورت غیر مجاز در بازارهایی مانند ناصر خسرو به صورت قاچاق در حال فروش است و به خصوص در استانهای شرقی، خراسان و استانهای شمالی کشور با موارد بیشتر مصرف این آمپول خطرناک مواجه هستیم و متاسفانه با تبلیغات سودجویان مصرف آن رو به افزایش است.
باید رسانه های کشور نسبت به خطرات این ماده قاچاق و کشنده به مردم و خانواده ها هشدار دهند تا همان طور که اطلاع رسانی مناسب در مورد خطرات کراک توسط رسانهها موجب کاهش مصرف این ماده مخدر خطرناک در جامعه شد در این مورد نیز آگاه سازی جامعه منجر به کاهش مصرف این آمپول جدید در کشور شود.
کلونازپام بهعنوان ضدتشنج تجویز میشود.
چگونگی مصرف
کلونازپام معمولاً 3 بار در روز مصرف میشود. هیچگاه بیشتر یا کمتر از مقدار تجویز مصرف نکنید. از دستورات پزشکتان به دقت پیروی کنید. اگر حس میکنید پس از 3 ماه استفاده از این دارو پاسخ بدنتان نسبت به آن کم شده است با پزشکتان در مورد مقدار دارویتان مشورت کنید ، چرا که ممکن است دچار نوعی «تحمل به دارو» شده باشید. اگر یک نوبت را فراموش کردید ، اگر ظرف 1 ساعت آن را به یاد آوردید مصرفش کنید. در غیر این صورت نوبت فراموش شده را رها کرده ، به برنامه دارویی منظمتان بازگردید. از دو برابر کردن مقدار دارو بپرهیزید.
هشدارها و عوارض جانبی
در صورت بروز هریک از علایم نادر ولی جدی زیر ، مصرف کلونازپام را قطع کرده با پزشکتان تماس بگیرید: گیجی ، کند شدن قوای ذهنی ، خوابآلودگی ، تکلم نامفهوم ، ضربان قلب کند ، تنگی نفس ، عدم تعادل ، بثورات جلدی ، گلودرد ، تب ، لرز ، خونریزی ، یا کبودی غیرعادی ، زخمهای دهانی ، زردی پوست یا چشمها ، از دست دادن حافظه ، بیخوابی ، اضطراب و پریشانی ، یا تحریکپذیری.
کلونازپام میتواند اعتیادآور باشد و اگر دارو بهطور ناگهانی قطع شود ممکن است علایم قطع دارو مشاهده شود. این علایم عبارتند از: گیجی ، افت قوای ذهنی ، دردهای شکمی ، افزایش تعریق ، تهوع ، استفراغ ، حساسیت به نور و صدا ، و احساس گزگز و سوزن سوزن.
اگر میخواهید مصرف کلونازپام را قطع کنید ، با پزشکتان تماس بگیرید تا این کار را تدریجی انجام دهید. علایم زیر ممکن است رخ دهد اما فقط در صورتی که مشکلساز شوند لازم است با پزشک در میان گذاشته شوند: سرگیجه ، خوابآلودگی ، خشکی دهان ، سردرد ، تهوع ، یبوست ، اسهال ، ضربان قلب تند یا شدید ، یا لرزش بدن.
موارد احتیاط
در صورت وجود هریک از موارد زیر پیش از مصرف کلونازپام ، پزشکتان را مطلع سازید:
حساسیت به کلونازپام یا سایر بنزودیازپینها (مثلاً دیازپام ، اکسازپام) ، غذاها ، رنگهای خوراکی ، یا نگهدارندهها.
بارداری یا شیردهی.
مصرف داروهای دیگر ، به ویژه الکل ، آرامبخشها ، داروهای ضدافسردگی ، یا داروهای ضدتشنج.
سابقه یا ابتلا به گلوکوم (افزایش فشار داخل چشم) ، میاستنی گراویس ، اعتیاد به الکل یا مواد مخدر ، بیماری انسدادی مزمن ریوی شدید ، یا آمفیزم.
توصیه هنگام مصرف
بهطور منظم به پزشکتان مراجعه کنید تا بتواند بهبودتان را زیر نظر بگیرد.
دفعات تشنج را ثبت کرده برای پزشکتان ببرید تا بر اساس آن پاسخ شما به دارو را ارزیابی کند.
تا پیش از مشخص شدن پاسخ بدنتان به کلونازپام در هنگام رانندگی یا کار کردن با وسایل خطرناک احتیاط کنید. کلونازپام در برخی افراد موجب خوابآلودگی یا کاهش سطح هوشیاری میشود.
در صورت بروز افکار یا احساسات عجیب ، با پزشکتان مشورت کنید.
یک برگه شناسایی پزشکی همراه داشته باشید که نشان دهد در حال مصرف کلونازپام هستید.
کلونازپام را دور از دسترس کودکان ، و دور از گرما ، نور مستقیم ، و حرارت مرطوب قرار دهید (کلونازپام در این شرایط فاسد میشود).
کلونازپام تاریخ مصرف گذشته را دور از دسترس کودکان در توالت دور بریزید.
نبایدها
نباید الکل بنوشید.
نباید از دیگر داروهای آرامبخش استفاده کنید.
کافئین چیست؟
این ماده یک محرک روانی است. نیمه عمر کافئین در بدن انسان 3 تا 10 ساعت است و زمان رسیدن به اوج غلظت، 30 تا 60 دقیقه است. کافئین به آسانی به مغز می رسد و باعث فعال شدن گیرندههایی در مغز می شود. نتیجه ی نهایی این فعالیت، افزایش برخی مواد شیمیایی در مغز است.
یک فنجان قهوه به طور معمول 100 تا 150 میلی گرم کافئین دارد. چای حدود یک سوم این مقدار، کافئین دارد. بسیاری از داروهای بدون نسخه حاوی یک سوم تا نصف کافئین موجود در یک فنجان قهوه هستند. برخی داروهای ضد میگرن و محرکهای بدون نسخه حتی بیش از یک فنجان قهوه کافئین دارند. در کاکائو، شکلات و نوشابههای گازدار نیز مقادیر قابل توجهی کافئین موجود است و مقدار آن در حدی است که می تواند به ایجاد برخی نشانههای مسمومیت کافئین در بچههای کوچک منجر شود.
در مجموع برخی از منابع معمول کافئین عبارتند از: قهوه ی تازه دم، قهوه ی فوری، چای (دمکرده یا کیسهای)، کاکائو، شکلات، نوشابههای گازدار مثل کوکا و برخی داروها.
سوء مصرف کافئین
کافئین تمام صفات مواد رایج دارای سوء مصرف را دارد.
اول اینکه کافئین به خصوص در مقادیر پایین می تواند، به عنوان یک تقویت کننده ی مثبت عمل کند. تنها 100 میلی گرم از این ماده در انسان می تواند، حالت سرخوشی خفیف ایجاد کند، ولی باید به یاد داشته باشیم که با افزایش میزان مصرف، دیگر کافئین به عنوان یک تقویت کننده ی مثبت عمل نمی کند و برعکس، موجب افزایش اضطراب و ملال خفیف می شود.
دوم اینکه، هم مطالعات انسانی و هم مطالعات حیوانی، بروز تحمل جسمی را نسبت به برخی از اثرات کافئین و نیز بروز نشانههای ترک را نشان دادهاند.
ترک کافئین
ظهور علایم ترک، نشان دهنده ی تحمل و وابستگی فیزیولوژیک است که در نتیجه ی مصرف مستمر کافئین ایجاد می شود. در 50 تا 75 درصد افراد مصرف کننده ی کافئین، نشانههای ترک بروز می کند. قطع ناگهانی مصرف و یا حتی کاهش در میزان مصرف، به بروز سردرد به همراه این علایم منجر می شود: بیمار از خستگی و خواب آلودگی به شدت شکایت می کند، دردهای پراکنده ی عضلانی را تجربه می کند، مضطرب می شود، نشانههای خفیفی از افسردگی در او آشکار می شود. تهوع و استفراغ نیز دیده می شود و بیمار میل شدیدی به مصرف کافئین دارد.
نشانههای ترک کافئین 12 تا 24 ساعت پس از آخرین دوز شروع می شود و طی 24 ساعت تا 48 ساعت به اوج خود رسیده و سپس ظرف یک هفته برطرف می شود.گاهی پزشکان بنا به دلایل خاصی، بر اجتناب از مصرف کافئین توصیه اکید می کنند، به طور مثال، افرادی که نشانههای اضطرابی دارند و یا مبتلا به اختلالات خواب به صورت بی خوابی هستند، از این جملهاند.
کافئین در افراد سالم با خطرات قلبی همراه نیست ولی به کسانی که بیماری قلبی دارند، غالباً توصیه می شود به دلیل رابطه ی احتمالی کافئین و اختلالات ریتم قلبی، مصرف این ماده را محدود سازند. کافئین ارتباط روشنی با افزایش ترشح اسید معده دارد و معمولاً به افراد مبتلا به زخم معده توصیه می شود که از مصرف هرگونه محصولات حاوی کافئین خودداری کنند.
هرچند درباره ی تاثیر کافئین در بروز نقایص مادرزادی اختلاف نظر وجود دارد، اما خانمهای باردار یا شیرده احتمالاً باید از محصولات حاوی کافئین پرهیز کنند.
روش ترک کافئین
نخستین مرحله ی کاهش یا حذف کافئین این است که فرد میزان مصرف روزانه ی خود را مشخص کند. بهترین روش انجام این کار، این است که از او بخواهیم، دفترچهای برای ثبت مواد غذایی مصرفی خود تهیه کند. سپس تمامی منابع حاوی کافئین در رژیم غذایی و ازجمله اشکال گوناگون کافئین (مثل نوشابهها یا داروهای حاوی کافئین) را شناسایی و با دقت، میزان مصرف آنها را ثبت کند. پس از چند روز ثبت میزان مصرف، پزشک با بیمار ملاقات می کند و با مرور اطلاعات، میانگین مصرف روزانه ی کافئین را برحسب میلی گرم مشخص می کند. آنگاه طی تصمیمی مشترک برای کاهش مصرف کافئینی، هر چند روز یک بار، میزان مصرف 10 درصد کاهش می یابد. از آنجا که کافئین اصولاً به صورت نوشیدنی مصرف می شود، بیمار می تواند به تدریج نوشابههای غیرکافئین را جایگزین نوشیدنیهای کافئیندار کند.
به یاد داشته باشیم که باید از قطع ناگهانی مصرف کافئین خودداری کرد، زیرا در چنین حالتی، احتمال بروز نشانههای ترک وجود دارد. گاه برای تخفیف نشانههای ترک نیاز به مصرف داروهای ضد درد مثل آسپرین و غیره است. این داروها به صورت کوتاه مدت و تنها برای رفع علایم ناشی از ترک مصرف کافئین به کار می روند. به این ترتیب، ترک کافئین، راهی ساده و بی دردسر است و با توجه به اثراتی که در بهبود سلامتی دارد، در مواردی که به توصیه ی پزشک نیاز به قطع مصرف این ماده است و یا در افرادی که میزان مصرفشان بسیار بالا است، به راحتی به کار گرفته می شود.
مسمویت با کافئین
به دنبال مصرف کافئین به میزان بیشتر از 250 میلی گرم (مثلا بیش از دو یا سه فنجان قهوه ی دم کرده) علائمی بروز می کند. ازجمله نشانههای شایع مربوط به مسمومیت با کافئین، می توان به این موارد اشاره کرد: اضطراب و سرآسیمه بودن، بی قراری، هیجان بیش از حد و غیرمعمول، تحریک پذیری و عصبانیت، گرفتگیهای عضلانی، صورت برافروخته، اختلالات گوارشی مثل تهوع و ناراحتی معده ، تعریق مفرط ، پرادراری، احساس مورمورشدن در انگشتان دست و پا، افزایش تعداد ضربان قلب یا بروز اختلال در ریتم قلب، از این شاخه به آن شاخه پریدن در تفکر و تکلم و بی خوابی.
اگر میزان مصرف خیلی بالا باشد، تکلم بی ربط ، وزوز گوش ، توهمات خفیف بینایی (جرقههای نورانی) و تفکر مغشوش نیز دیده می شود. در نهایت ممکن است مسمومیت با کافئین به بروز تشنج منتشر و نارسایی تنفسی و بالاخره مرگ منجر شود
تریاک : ماده مخدری می باشد که همگی این ماده رو می شناسیم که این ماده به علت جنبه درمانی که دارد دارای قیمت نسبتا بالای می باشد که همه افراد معتاد بودجه مالی تامین این ماده رو ندارند و در ضمن دارای اثر نشعگی بالای ندارد و ترک کردن این ماده نسبت به مواد دیگر آسانتر می باشد .
حشیش : ماده ای دیگر از خانواده مخدر که ماده نسبتا سبک و ارزان دارای قدرت توهم زای نسبتا بالا ولی زود گذر می باشد که به همین علت طرفدار زیادی در بین معتادان ندارد و به اصطلاح افراد تازه کار از این ماده استفاده می کنند .
هروئین : این ماده در 5 سال قبل به عنوان اصلی ترین و بالا ترین ماده مخدر شناخته شده بود و افراد زیادی رو به کام مرگ کشید ولی با وارد شدن یه سری مواد جدید و قویتر از محبوبیت این ماده در جامعه معتادان کاسته شد .
مواد مخدر صنعتی : این مواد که دارای قدرت تخریب و جذب بسیار که بیشترین قربانی جهان را در ایران دارد که حدود 90 درصد می باشد .
این مواد که شامل : کراک ـ کرک ـ pam - shouan - lsd - کوک – جوراک – متادون ـ کریستال می باشند که درباره همه این مواد توضیح میدم :
کراک : این ماده که امروزه بیشترین طرفدار را دارد دارای قدرت تخریب بالای می باشدکه 60 تا 70 درصد خلوص دارد و به آن کلوخ – هروئین فشرده یا آزمایشگاهی نیز گفته شده و دارای قیمت نسبتا پایینی می باشد که ترکیبی از ماده هروئین و آمفتامین می با شد و نمونه تقلبی کرک می باشد کراک داری قدرت مرگ بسیار بالایی می باشد که بین هر 5 نفر 4 نفررا به گام مرگ در مدت زمان بسیار کوتاهی می کشاند که دارای عوارضی بسیار خطرناکی شامل : عفونت شدید در رگها و بافتها می باشد که بین معتادان به کرم زدگی معروف می باشد که این کرم زدگی از محل ترزیق با آبسه چرگی شروع می شود .
پیری بسیار زودرس که در عرض چند ماه مصرف این ماده فرد به میزان 15 تا 20 سال پیر می شود .
پنهان شدن رگها در اثر ترزیق این ماده که پس از مدتی که فرد دارای رگی برای ترزیق نمی باشد مجبور به ترزیق داخل کیسه میشود برای ترزیق این ماده که باعث عفونت و مرگ فرد می شود .
لخته شدن خون که باعث مرگ مغزی و قلبی فرد می شود و باعث از کار افتادن کبد می شود که فرد را به کام هپاتیت می کشاند .
جدا شدن پوست و اعضای بدن در اثر مصرف کراک که این ماده 20برابر قوی تر از هرو ئین می باشد
البته کراک غیرطبیعی به دلیل استفاده از مواد سمی و غیرضروری و ناخالص 5 برابر از کراک طبیعی قویتر می باشد و دارو هر چه قوی تر ترک آن سخت تر می باشد .
کرک : این ماده که دارای محبوبیت بسیار بالا در اروپا می باشد و ترکیبی از کوکائین و جوش شیرین می باشد و نمونه اصلی کراک می باشد ولی در ایران چون بسیار گران می باشد طرفداری ندارد چون هر گرم از این ماده حدود 150 هزار تومان می باشد .
کریستال : این ماده که دارای 90 تا 100 خلوص از هروئین می باشد و بین افراد به اشک خدا معروف می باشد ولی گران می باشد و محبوبیت زیادی ندارد .
LSD : این ماده در اروپا می باشد و بسیار گران می باشد و به ندرت وارد ایران می شود و یک ماده صنعتی می باشد .
کوک – جوراک – متادون : این ماده به شیوهای بسیار گول زننده به وسیله سران این مملکت بین افرادی که خواستار ترک اعتیاد و شروع زندگی سالم از اعتیاد می خواستند داشته باشند رواج پیدا کرد و به عنوان قرص و آمپول ترک اعتیاد اوایل شناخته می شد که جوراک دارای آمپول های از قبیل : تمجیزک – نورجیزک – بن جیزک می باشد که سیستم خونسازی بدن را از کار می اندازد به طوری که مصرف 3 میلی گرم از این ماده به اندازه 33 بار مصرف مروفین است و 25 تا 50 برابر از مروفین قویتر بوده و اعتیاد را افزایش می دهد .
اعتیاد به مواد یکی از معضلات بهداشتی، روانی و اجتماعی جهان امروز است. اعتیاد به داروهای مجاز و غیرمجاز در چند دهة گذشته بسیار فراگیر شده است و حاکی از بروز یک مشکل جدی درسلامت جسمی، روانی واجتماعی است.
مبارزه با اعتیاد درجهان بر سه روش کلی مبارزه باعرضه، درمان معتادان وفعالیتهای پیشگیری در جهت کاهش تقاضا استوارمیباشد. اگرچه مبارزه باعرضة موادبسیار ضروری است و بدون آنها مشکل مواد بسیار بدتر از امروز میبود، لیکن این تلاش مشکل سوء مصرف واعتیاد را از بین نبرده است.
دریک بازار بزرگ باتقاضای زیاد نمیتوان حتی به میزان کم مواد را کمیاب نمود یا قیمت آن را اضافه کرد. درچنین بازاری توزیع کنندگان و دلالان به قدری افزایش مییابند تا قیمتها نسبتاً پائین باقی بمانند. در آمریکا از سال 1986 تا 1989 هزینه ای که صرف اجرای قوانین شد دو برابر گردیده اما در همان زمان قیمت کوکائین دربازار از 100 دلار به ازای هرکدام به 75 دلار تقلیل پیدا کرد. مطالعات مختلف نشان داده اند که تا وقتی تقاضا برای مواد زیاد است عرضه را نمیتوان خیلی پائین آورد.
از طرف دیگر رویکرد درمانی نیز با مشکلات بسیاری مواجه است. بسیاری از افرادی که برای درمان مراجعه میکنند دچار عوارض جسمی، روانی واجتماعی جدی شده اند که برطرف کردن آن هزینه و وقت و انرژی زیادی صرف میکنند و میزان موفقیت نیز نامعلوم است. به دلیل پیچیدگی مشکلات اعتیاد، ساختار درمانی پیچیده ای مورد نیاز است تا همة ابعاد زندگی و الگوی رفتار مختلف معتادان را دربرگیرد، ساختارهائی مانند درمانگاههای ویژه معتادان، مراکزسم زدائی و بازپروری، کارگاههای حرفه ای و جوامع درمانی.
رویکرد پیشگیری در جهان عمر کوتاه تری دارد واز سی سال پیش به تلاش و مبارزه علیه اعتیاد اضافه شده است. بررسیها نشان میدهند که رویکرد پیشگیری نیز میبایست در کنار مبارزه باعرضه و رویکرد درمانی مورد توجه قرار گیرد. از سال 1980 میزان شیوع اعتیاد درکشورهائی که فعالیتهای پیشگیری از اعتیاد را ازطریق کاهش تقاضا با جدیت پیگیری مینمایند،کاهش قابل ملاحظه ای یافته است. به عنوان مثال، تعداد مصرف کنندگان مواد مخدر درامریکا در سال 1990، نسبت به سال 1985 به نصف تقلیل یافته است،که این تغییر مدیون فعالیتهای پیشگیری از اعتیاد بوده است.
لغت «پیشگیری» یعنی جلوگیری از وقوع یک اتفاق، از نظر بهداشتی،پیشگیری عبارت است از مداخله ای مثبت و اندیشمندانه برای مقابله با شرایط مضر قبل از اینکه منجر به اختلال یا ناتوانی شود.
هدف از پیشگیری اولیه پیشگیری از شروع اختلال است که منجر به کاهش میزان بروز (Incidence) ودرنتیجه،کاهش میزان شیوع (Prevalence) میگردد.
روشهای پیشگیری اولیه عبارتند از:
1- از بین بردن علل
2- کاهش عوامل مخاطره آمیز
3- افزایش مقاومت فرد
4- جلوگیری از سرایت بیماری
برای برنامه ریزی راههای موثر در پیشگیری از اعتیاد، ابتدا باید علل و عوامل موثر در شروع مصرف و اعتیاد به مواد را در نوجوانان و جوانان شناخت. عوامل ژنتیکی، شخصیتی، پسیکوپاتولوژیک،فارماکولوژ یک، خانوادگی، محیطی و اجتماعی همگی دراتیولوژی سوء مصرف و اعتیاد موثر هستند و عوامل متعدد درمقابل بایکدیگر به سوء مصرف و سپس اعتیاد منجر میگردند.
برای انتخاب و به کارگیری مناسب استراتژیها، دانستن نیازها و مشکلات و پتانسیلها و توانائیهای اجتماعی ضروری است. اجرای هربرنامة پیشگیری به شناخت دقیق منطقه،بررسی کامل وضعیت بهداشتی و روان شناختی و بررسیهای همه گیرشناسی بستگی دارد تا به این وسیله عوامل موثر بر مصرف مواد آشکار شود. به عنوان مثال، باید شایع ترین نوع مادة مصرف و گروه سنی افراد در معرض خطر، موقعیتها و محلهای مصرف، باورهای نادرست وعوامل مخاطره آمیز، امکانات و منابع موجود را شناخت و براساس آن مدل فعالیتهای پیشگیری را تعیین نمود. تحقیقات نشان داده اند که نمیتوان یک روش واحد را به عنوان بهترین روش برای همه افراد و گروهها انتخاب نمود. بهره گیری از استراتژیهای مختلف برای تاثیر برشیوع اعتیاد ضروری است زیرا عوامل متفاوتی در ایجاد اعتیاد موثرند.
مهمترین استراتژهای پیشگیری از اعتیاد که درجهان از آنها استفاده میشود عبارتند از :
1- آگاهسازی افراد در مورد خطرات و مضرات مواد
2- افزایش مهارتهای زندگی مانند مهارت تصمیم گیری، حل مسئله، ارتباطات اجتماعی
3- تقویت فعالیتهای جایگزین به جای مواد برای ارضای نیازهای روانی اجتماعی نوجوانان وجوانان
4- مشاوره و مداخلة حین بحران، دربحرانهای مختلف در طول زندگی
5- ارتقاء فرهنگی و مذهبی
6- تقویت قوانین و مقررات مبارزه با مواد
7- درمان معتادان برای جلوگیری از سرایت اعتیاد
داروهای شادی آور روی حافظه شفاهی افراد تاثیر می گذارند
دانشمندان انگلیسی اظهار داشتند: قرص های شادی آور تاثیر فراوانی بر حافظه شفاهی افراد دارند.
به گزارش حیات به نقل از "msn" ، مطالعات انجام شده نشان می هد مصرف قرص های شادی آور و اکستازی روی حافظه شفاهی افراد تاثیرات منفی جبران ناپذیری می گذارد.این آزمایشات که روی 2 گروه از افرادی که از این مواد مصرف می کنند و گروهی دیگر که تاکنون از این نوع داروها استفاده نکرده اند صورت گرفت.در این آزمایش به هر کدام ازآنها کلماتی دادند تا حفظ کنند و پس از 20 دقیقه تعدادی کلمات جدید به آنها داده شد و در نهایت میزان و سرعت یادگیری هر کدام سنجیده شد.نتایج تحقیقات نشان داد: قرص های اکستازی روی سلول هایی از مغز اثر می گذارند که به سیستم عصبی و انتقال پیام و یادگیری مرتبط است و عدم مصرف این مواد می تواند دوباره حافظه شفاهی این افراد را افزایش دهد.
مطالعات دیگری نشان می دهد:مصرف این مواد موجب فرسودگی سریع مغز می شود.
بر اساس آمار جهانی ، اعتیاد در زنان عوارض خطرناک تری نسبت به مردان ایجاد می کند . به عناون مثال فاصله زمانی اولین تجربه مصرف مواد ، تا تزریق مواد در زنان بطور متوسط 2 سال طول می کشد در حالیکه این زمان در مردان حدود 8 سال است . با این حساب زنان 6 سال زودتر از مردان به ورطه وابستگی شدید ، که درمان طبعاً سخت تر و عوارض جسمی –روانی-اجتماعی ان نیز به مراتب بیشتر است کشانده می شوند.
مرگ در اثر مصرف مواد نیز در زنان و دختران سریعتر رخ می دهد. بخصوص مصرف بیش از حد ، خودکشی و تصادفات ناشی از آثار مصرف برخی مواد علت اصلی مرگ و میر در زنان معتاد است.
همچنین به دلیل اینکه اعتیاد در زنان زمینه ساز سایر انحرافات است ، استفاده تزریقی از مواد و وجود سرنگهای مشترک ، همچنین رابطه جنسی پرخطر در این زنان خطر ابتلا آنها به ایدز ، هپاتیت و سایر بیماریهای مقاربتی را افزایش می دهد.
جالب اینکه در بعد درمان پیش آگهی بهتری در زنان نسبت به مردان وجود دارد و این مساله امیدواری بیشتری در به نتیجه رسیدن اقدامات درمانی در زنان معتاد ایجاد می نماید. اما از سوی دیگر یک سری موانع نیز در مقابل زنان جهت اقدام به درمان اعتیاد وجود دارد که بایستی به آنها توجه نمود.
شاید مهم ترین مانع در این بین باورها و نگرش های موجود در جامعه در مورد زنان معتاد باشد.اگر چه افراد جامعه می توانند اعتیاد را در مردان یک نوع بیماری فرض کنند اما در مورد زنان معتاد شرایط متفاوت است . متاسفانه اغلب افراد اعتیاد را در زنان یک موضوع غیر اخلاقی در نظر می گیرند تا یک بیماری . در واقع نگرش های اجتماعی منفی موجود درباره رفتار غیر اخلاقی زنان معتاد مانعی بزرگ در راه درمان اعتیاد در زنان می باشد. چرا که زنان با درونی نمودن نگرش موجود در جامعه مبتنی بر اینکه اعتیاد در واقع نوعی تزلزل اصول اخلاقی در آنهاست از درمان خود اجتناب می نمایند یا از معرفی خود به عنوان معتاد در انظار و مجامع عمومی شرمسار می شوند.
علاوه بر طرز نگرش و تفکرات افراد جامعه و تاثیر آن در باور زنان و دختران معتاد در زمینه درمان اعتیاد می توان به موانع دیگری نیز بصورت فهرست وار اشاره نمود:
1. ارتباط با دوستان و بخصوص همسران معتاد و ممانعت آنها در ترک اعتیاد زنان
2. مسوولیتهای زندگی از جمله مراقبت از بچه ها و وظایف همسری
3. مشکلات مالی و هزینه های بالای درمان اعتیاد
4. عدم تفکیک برنامه های درمانی با توجه به جنسیت و تمرکز درمان بر مردان که همانطور که ذکر شد زنان نیازمند اقدامات اختصاصی درمانی هستند.
5. فقدان مراکز مخصوص بازپروری در زنان معتاد
رفع موانع ذکر شده و سایر موانعی که در اینجا به آنها اشاره نشده ، نیازمند برنامه ریزی های فرهنگی و حمایتی از زنان معتاد است.
با توجه به موارد ذکر شده ، به نظر می رسد نادیده گرفتن و یا توجه کمتر به بحث اعتیاد زنان در آینده ای نه چندان دور عواقب ناگواری را بر اجتماع تحمیل می نماید. امروزه در دنیا در حوزه های مختلف همچون پیشگیری ، درمان ، آموزش ، پژوهش ، بهداشت ، رفاه اجتماعی و ... به بحث تفاوتهای جنسیتی در برنامه ریزیها توجه خاص می شود.
در مورد اعتیاد نیز باید به این مساله توجه نمود ، چرا که از نظر اقدامات پیشگیرانه و درمانی زنان به دلیل ویژگی های خاص جنسیتی نیازمند مداخلات اختصاصی می باشند.
هر چند توجه به بحث اعتیاد زنان در گذشته به دلیل تمرکز براعتیاد مردان عمدتاً مغفول مانده بود ، لیکن رویکرد جدید ستاد مبارزه با مواد مخدر نوید بخش تدارک اقداماتی جهت توجه به اعتیاد زنان و دختران می باشد.
در واقع در خصوص موضوع اعتیاد در زنان می توان در ابعاد مختلف اقدامات موثری ارائه داد ، از جمله اینکه :
1. تلاش در جهت تغییر نگرش افراد جامعه نسبت به اعتیاد زنان و دختران که آن را یک سوء رفتار اخلاقی تلقی نکنند بلکه اعتیاد زنان نیز در جامعه به عنوان یک بیماری نگریسته شود تا با درمان این مشکل ، اجتماع از پیامدها و عوارض ناگوار ، مهلک وجبران ناپذیر آن در امان باشد.
2. لزوم توجه به تفاوتهای جنسیتی در برنامه های پیشگیرانه ، همانطور که اشاره شد به دلیل تفاوتهای جنسیتی زنان و مردان ، بایستی برنامه های پیشگیرانه در ابعاد مختلف برای دو جنس با توجه به ویژگی های آنها طراحی و اجرا شود.
3. بررسی همه جانبه وضعیت اعتیاد در زنان و دختران در کشور و عوامل مرتبط و موثر بر آن. در حقیقت به دلیل فقدان پژوهشهای خاص در این زمینه در کشور قطعاً یک مطالعه همه جانبه در توصیف وضع موجود و برنامه ریزی برای آینده مفید خواهد بود.
به هر حال بی توجهی به زنان در برنامه ریزی هایی که در مورد اعتیاد صورت می گیرد قطعاً عواقب ناخوشایندی ، چه بسا بیشتر از پیامدهای اعتیاد مردان به دنبال دارد. لذا انتظار است تا با درک اهمیت موضوع در آینده شاهد رویکردهای حساس به جنسیت در برنامه ریزی های مرتبط با اعتیاد و مواد مخدر باشیم.
ترکیب شیمیایی اکستاسی
ترکیب 3 ، 4 متیلن دی اکسی مت آمفتامین با فرمول C11H15N20 ترکیب شیمیایی اکستاسی را نشان می دهد .
( 3 , 4 MethylendioxyMethAmphetamine )
انواع نام های متداول
در ایران این قرص را با نام های مختلفی می شناسند ، از جمله :
اکستیسی ، اکستاسی ، اکستازی ، XTC ، E ، EX ، X ، قرص شادی ، قرص عشق ، قرص نشئه ، بمب شادی ، داروی هم آغوشی ، سوپر من ، مرسدس ، استار ، جت و ...
اشکال رایج دارویی
این ماده به صورت قرص های خوراکی و جویدنی ، کپسول و مواد تدخینی و تزریقی موجود است که البته متداول تر آن به صورت قرص است که با مارک های مرسدس بنز و میتسوبیشی ، $ ، KO ، صلیب ، ستاره و ... ساخته می شود . این قرص به رنگ های مختلف وجود دارد و در بسته بندی های مختلفی از جمله بسته هایی به اشکال کارتونی مثل میکی موس ، پوکمان و ... ارائه می شود .
امروزه نوع تزریقی آن نیز دیده می شود که اثرات خود را به مراتب زودتر از انواع خوراکی نشان می دهد .
قیمت آن در ایران در چند سال اخیر از چهار هزار تومان تا چهل هزار تومان نیز گزارش شده است . اما امروزه به دلیل ساخت راحت آن در لابراتورهای داخلی ساخته می شود و به قیمت 750 تومان فروخته می شود که خطر وجود مواد اضافی در آن و عوارض آن است .
هر قرص حاوی 80 تا 160 میلی گرم MDMA است .
تاریخچه
این ماده ی مخدر در سال 1914 توسط شرکت مرک ( Merck ) آلمان به عنوان داروی لاغری و کاهنده ی اشتها ساخته و عرضه شد ، اما به دلیل عوارض آن از رده خارج گردید .
در دهه ی 70 میلادی این ماده کاربرد مجدد یافت و برای کمک به بیان احساسات بیماران به کار برده شد . همچنین ارتش آمریکا از این ماده برای راست گویی استفاده کرد .
در سال 1984 با اثبات اثرات آن روی مغز حیوانات آزمایشگاهی ، از رده خارج شد .
در سال 1985 در آمریکا ، مصرف آن ممنوع اعلام شد .
بعد از آن به تدریج این قرص ها به صورت غیر قانونی از انبار کارخانه ها خارج شد و مورد استفاده ی متقاضیان خیابانی خود قرار گرفت و مصرف آن در میهمانی ها رو به افزایش گذاشت .
برخی از آمار
در دوره زمانی خاصی در اروپا ، مصرف این مواد انرژی زا و شادیبخش برای کاهش مصرف سایر مواد مخدر مثل هروئین تشویق شده است ، به طوری که مصرف آن در اروپا در سال 1995 از 500 هزار قرص در سال به 30 میلیون قرص در دو سال بعد رسیده است .
2 درصد مردم آمریکا حداقل یک بار این ترکیب را مصرف کردهاند .
حداقل 7/11 درصد دانشآموزان کلاس آخر دبیرستان در آمریکا یک بار قرص های اکستاسی مصرف کردهاند .
مصرف این قرص ها در ایران به خصوص در یک سال اخیر در پارتیهای شبانه به شدت افزایش یافته است . جوانان تحصیل کرده و مرفه مصرف کنندگان اصلی این داروها هستند .
میزان مراجعه به اورژانس ها در آمریکا در اثر سوء مصرف این دارو به شدت افزایش یافته است ( از 1143 مورد در سال 1998 به 4511 مورد در سال 2000 ) .
آثار مصرف اکستاسی
MDMA عضوی از خانواده ی فنیتیل آمین ها است . بسیار مشابه ماده ی دیگری به نام MDA . البته MDA داروی قوی تری است و اثرات آن عمیق تر و طولانی تر از MDMA . در مقابل می توان MDEA را نوع ملایم تر اکس نام برد .
ثابت شده که مصرف اکس برای افراد مبتلا به دیابت ، صرع ، آسم ، پرفشاری خون ، گلوکوم و زنان حامله بسیار خطرناک است.
اکستاسی یک داروی بسیار قوی تغییر دهنده ی خلق ( مود ) است که سبب می شود مصرف کننده ، هر کاری را بدون این که به عواقب ناشی از آن فکر کند ، انجام بدهد . فرد احساس شادی ، اعتماد به نفس ، پر انرژی ، اجتماعی و ریلکس بودن می کند . گفته می شود که احساساتی مثل حسادت و درد از فرد دور می شود . گرچه MDMA به عنوان داروی توهم زا شناخته می شود ولی این نظریه صحیح نمی باشد . اکس خالص توهم زا نیست و توهم این قرص ناشی از موادی است که به آن اضافه شده مثل LSD . تحقیقات نشان داده است که اکس خالص به اندازه ی اکس تقلبی ( ناخالص ) که امروزه بیشتر در بازار مصرف دارد خطرناک نیست . اکس تقلبی می تواند شامل هر چیزی از LSD گرفته تا کافئین باشد که با MDMA مخلوط شده است . اکستاسی در بین هروئین ، کوکائین و اسپید یک داروی کلاس A محسوب می شود . اکثرا" به صورت قرص مصرف می شود ولی به صورت پودر نیز وجود دارد . در اوایل اکس به صورت صد در صد خالص عرضه می شد ، اما امروزه به صورت ناخالص و همراه با موادی مثل کتامین ، اسپید ، DXM ، MDEA و MDA ساخته می شود . DXM در پزشکی برای درمان سرفه ( از طریق خشک کردن ریه ها ) به کار برده می شود . به علت این که این ماده خاصیت دهیدراتاسیون ( جذب آب ) دارد مصرف زیاد آن بسیار خطرناک است . قرص های اکس می توانند به رنگ سفید باشند اما معمولا" سیمبول هایی مثل چهره های خندان و یا ستاره روی اونا حک شده است . قرص هایی که بر روی آن ها آرم شبدر و میتسوبیشی حک شده به علت وجود مقادیر بالای DXM در آن بسیار خطرناک هستند . یکی از راه های شناخت این قرص رنگ آن می باشد . اکس خالص به رنگ سفید است . البته چون این روزها اکثر قرص ها رنگ می شوند تشخیص آن به این روش غیر ممکن است . پودر MDMA به صورت سفید و کریستالی دیده می شود . کیت هایی وجود دارند که قدرت اکس را از درجه ی یک تا سه مشخص می کنند .
علائم اکس حدود 20 تا 90 بعد از مصرف ظاهر می شوند و تا حدود 3 تا 6 ساعت در حد ماکزیمم باقی مانده و سپس تا 24 ساعت علائم ظاهری آن از بین می رود . این نشانه ها شامل نبض زدن ، ضربان بالای قلب ، دهان خشک ، مردمک گشاد شده ، تنش عضلانی ( در چهره و بدن ) ، گرفتگی عضلانی ، تلاطم معده و همچنین گرم و مرطوب شدن بدن می باشد .
فرد نسبت به همه ی اجسام اطرافش با محبت می شود . خنده ، حالت غیر قابل کنترل پیدا می کند و فرد بیش از اندازه حرف می زند . موسیقی بهتر شنیده شده و نورها درخشنده هستند . چشم ها به خارش افتاده و پف می کنند ، در این حالت دید شخص تار می شود . فشرده شدن مشت و دهان هم یک واکنش معمولی است . بدن معمولا" مقادیر زیادی هورمون ضد ادراری ( ADH ) ترشح می کند که باعث احتباس آب و کاهش حجم ادرار می شود . دوز بالای ( اوردوز ) اکس می تواند منجر به استفراغ ، سر گیجه ، سر درد و گرفتگی وحشتناک بشود . حتی یک قرص هم می تواند منجر به اوردوز بشود . این ها البته به فرد و غلظت قرص بستگی دارد . تمام این درد ها مربوط به فشار زیادی است که اکس روی قلب ، کلیه و ریه ها می آورد . مصرف کننده احساس خستگی ، افسردگی و قدری گیجی و منگی می کند . فرد دچار فراموشی می شود . اشتها زیاد می شود . ممکن است مصرف کنندگان حرفه ای احساس سرماخوردگی و آنفلونزا داشته باشند . این مشکلات نسبتا" شایع هستند و به نظر می رسد که ناشی از آمفتامینی باشند که با قرص مخلوط شده است .
خطر آب از دست دادن ( دهیدریشن ) و گرمای بیش از حد ( اوور هیتینگ ) در هر بار مصرف اکس وجود دارد . اکس معمولا" در پارتی هایی مصرف می شوند که شرکت کنندگان تمام شب را می رقصند . علاوه بر خاصیت دهیدریشن قرص رقص هم مزید بر علت شده و بدن مایعات بیشتری را از دست می دهد . بیشتر مرگ های ناشی از مصرف اکس به همین علت و همچنین به علت حملات گرما است . با بالا رفتن بیش از حد دمای بدن ممکن است لخته های کوچکی در جریان خون ظاهر شوند که می توانند باعث خون ریزی مغزی بشوند . مصرف الکل و قرص ها همراه با هم بسیار خطرناک است ، زیرا خود الکل هم خاصیت دهیدریشن دارد . البته به این نکته هم باید توجه داشت که مصرف بیش از حد مایعات نیز می تواند باعث ورم مغزی شود که بسیار خطرناک است . خوردن اسنک های شور هم توصیه شده است . در ضمن فرد باید بین رقص فاصله بیندازد تا قلب کمی استراحت کند . برای ریکاوری ( بازگشت به حالت نرمال ) پس از مصرف اکس مقادیر زیادی ویتامین C و کلسیم لازم است و از آن جایی که فرد انرژی زیادی را از دست داده است بهتر است که فرد غذا خورده و سعی کند بخوابد .
اکستاسی از داروهایی است که در دهه ی گذشته بسیار مورد اقبال قرار گرفته است . دارویی با درجه ریسک بالا ، اما به این صورت که رسانه ها تبلیغ می کنند باعث مرگ قطعی نیست ، در حقیقت بستگی به این دارد که فرد چه عملی انجام می دهد . اما این را نیز باید به خاطر داشت که اکستاسی یک داروی کلاس A محسوب می شود ، یعنی جزء خطرناک ترین داروهاست و صدمات غیر قابل جبرانی به مغز وارد می کند .
در بسیاری از منابع عوارض پس از مصرف اکستاسی را به طور خلاصه این گونه بیان کرده اند :
اثرات مثبت :
1- افزایش شدید احساس خوب بودن در فرد
2- افزایش انرژی در فرد
3- احساس تمایل برای ارتباط با دیگران و احساس تعلق و نزدیکی به دیگران
4- احساس عشق و سرخوشی
5- دست و دلبازی
6- افزایش هوشیاری و درک موسیقی
7- افزایش حس های بویایی و چشایی
8- احساس تجربیات و حالات روحی جدید در زندگی
9- احساس روشنایی
10- تمایل برای آغوش گرفتن و بوسیدن دیگران
11- به علت افزایش انرژی در افراد ، مصرف کنندگان ، تمایل برای فعالیت شدید و رقص های طولانی دارند .
اثرات منفی :
1- کاهش اشتها
2- تغییرات بینایی
3- گشاد شدن مردمک ها (میدریاز) افراد مصرف کننده در محلهای مصرف مثل پارتیها با وجود کم بودن نور مجبور به استفاده از عینک های آفتابی در شب هستند که علت آن تحریکپذیری با نور است.
4- حرکات غیرطبیعی چشم (نیستاگموس)
5- توهم بینایی (هالوسیناسیون)
6- افزایش ضربان قلب و فشار خون (تاکیکاردی و هیپرتانسیون)
7- تغییر در نظم حفظ دمای بدن
8- فک زدن های طولانی (افراد مصرف کننده برای جلوگیری از حالت قفل شدن فک مجبور به مصرف آدامس هستند ، تا ساعت ها پس از مصرف این حالت فک زدن های غیر طبیعی موجود است) .
9- لرزیدن ، عصبی شدن ، عدم تمایل برای استراحت
10- تمایل شدید برای مصرف مجدد این ماده پس از افت تاثیر اولیه
اثرات منفی شدید :
1- اثرات شدید احساسی ، اختلال خواب ، کابوس های شبانه ، حملات ناگهانی اضطراب (Panic Attack) ، دیوانگی (Psychosis) ، انقباض شدید فک و پارگی زبان در اثر فک زدن های طولانی (Trisma){در صورت بروز این حالت باید از آمپول دیازپام و یا قرصهای خوراکی آن استفاده کرد . }
2- عدم تمرکز ، فراموشی ، اختلال در یادگیری (Confusion)
3- افزایش دمای بدن و کاهش آب بدن (در پارتیهایی که این دارو مصرف میشود افراد مجبور به مصرف آب فراوان و مکرر هستند و این مساله خطرات خاص خود را به دنبال دارد) .
4- اختلال در مکانیسم نعوظ و نرسیدن به اوج لذت جنسی ( ارگاسم )
5- تهوع و استفراغ
6- کاهش سدیم خون در اثر مصرف زیاد مایعات (هیپوناترمی)
7- سردرد ، سرگیجه و تشنج
8- آنمی آپلاستیک (سرکوب شدید خونسازی مغز استخوان)
9- افت شدید خلق در روزهای پس از مصرف
10- خستگی و افسردگی شدید تا یک هفته پس از مصرف
11- احتمال اعتیاد جسمی کم است ولی احتمال اعتیاد روانی بسیار زیاد است .
12- احتمال سمیت کبدی
13- صدمه به اعصاب مغزی
14- بزرگ شدن پستان در آقایان ( ژنیکوماستی )
15- احتباس ادراری ( Retension )
16- تخریب عضلات مخطط ( رابدومیولیز ) که در نتیجه ی افزایش دمای بدن رخ می دهد و می تواند به علت رسوب مواد حاصل از این تخریب در کلیه باعث آسیب به این ارگان شود .
17- میزان بروز مرگ در اثر مصرف اکستاسی 2 در 100000 مصرف کننده است .
18- دختران جوان بعلت اثرات هورمونهای جنسی زنانه ، در صورت مصرف اکستاسی در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به افت سدیم خون و به دنبال آن تشنج هستند . (میزان بروز SIADH در ارتباط با استروژن خون افزایش مییابد) .
اثر اکستاسی بر مغز
اکثر دانش مندان عقیده دارند که مصرف طولانی مدت اکستاسی باعث آسیب مغزی و از دست دادن حافظه می شود . ثابت شده است که MDMA به نورون های سروتونرژیک در مغز آسیب می رساند . این نورون ها سروتونین ترشح می کنند . از سروتونین به عنوان افیون داخلی و طبیعی بدن نام می برند . این ماده بعد از ترشح باعث احساس شادی در فرد می شود ( به عنوان مثال ورزش باعث افزایش میزان این ماده در بدن می شود . به همین دلیل هم است که خیلی از ورزش کاران حرفه ای که ناگهان ورزش را قطع می کنند ، معتاد می شوند . در حقیقت به جای افیون داخلی بدن که سطح آن کم شده است آن را با یک افیون خارجی مثل هروئین جایگزین می کنند) . بعد از این مرحله شادمانی ، سلول ها مواد دیگری ترشح می کنند که سطح سروتونین را پایین می آورد و فرد دوباره به حالت نرمال بر می گردد . اکس این سلول ها را بلوک کرده و باعث می شود سروتونین برای مدت بیشتری باقی بماند فرد برای زمان بیشتری احساس شادمانی و بی غمی بکند . مصرف طولانی مدت اکس چرخه ی تولید و متابولیسم سروتونین را مختل کرده و در نتیجه میزان سروتونین مغزی کاهش پیدا می کند . این امر باعث افسردگی و اضطراب شده و فرد دچار نوعی افسردگی پیوسته می شود . اگر فرد معتاد نتواند به مدت یک هفته بدون اکس زندگی کند و تنها با مصرف قرص احساس شادی بکند ، نشان دهنده ی این است که سطح سروتونین مغزی کاهش پیدا کرده است . این وضعیت خطرناک بوده و فرد با مراجعه به پزشک باید تحت درمان قرار داده شود .
به طور خلاصه می توان فرضیه ی تأثیر MDMA ( اکستاسی ) بر مغز را به صورت زیر نشان داد :
1- افزایش آزاد سازی سروتونین در سیناپس های مغزی
2- بلوک باز جذب سروتونین
3- افت میزان سروتونین مغز
4- اثرات غیر مستقیم بر میزان دوپامین مغز
تحقیقات دانشگاه جان هاپکینز ( از معتبر ترین دانشگاه های علوم پزشکی جهان ) نشان داده است که اثرات منفی اکس روی حافظه تا دو هفته پس از مصرف آشکار می شوند . همچنین این تحقیقات نشان داده است که حافظه ی فردی که از MDMA استفاده می کند نسبت به فرد نرمال ضعیف تر است . دانش مندان حدس می زنند که اکس به سلول های سروتونرژیک آسیب های غیر قابل بازگشت می زند . نتایج MRI ( تصویر برداری هماهنگ مغناطیسی ) از مغز افرادی که بیش از 200 قرص اکس را در مدت 5 سال مصرف کرده بودند نشان داد که آسیب های عمده ای به مغز این بیماران وارد شده و هر چه مصرف اکس بیشتر ، آسیب هم بیشتر است . همچنین اوتوپسی ( نمونه برداری از بافت مرده ) هایی که از مغز این بیماران انجام شده است نشان می دهد که سطح سروتونین 60 تا 80 درصد نسبت به افراد عادی کاهش پیدا کرده است .
نتیجه ی یک تحقیق بر روی مغز میمون ها
در مقاله ای که در مجله نوروساینس در 15 ژوئن 1999 به چاپ رسید ، نتایج یک تحقیق بر روی میمون ها به چاپ رسید . در بررسی این میمون ها که برای مدت 4 روز و روزی 2 بار قرص Ecstasy محلول در مایعی را مصرف کرده بودند و میمون هایی که فقط همین مایع را استفاده کرده بودند و پس از 7 سال کالبد شکافی شده بودند مشاهده شد که تغییراتی در سلولهای سروتونینی مغز ایجاد شده است که در لوب فرونتال و نواحی مربوط به فکر کردن ، ناحیه هیپوکامپ و نقاط عمقی مغز مربوط به حافظه بوده است . پس مشاهده میشود که مصرف اکستاسی در دراز مدت باعث ایجاد اختلال در قوه تفکر و حافظه و قابلیت یادگیری در فرد میشود . در تحقیقی دیگر مشاهده شد که پس از مصرف دارو ، میزان سروتونین در مغز به میزان بیست تا شصت درصد کاهش مییابد و مشاهده شد که اثرات مخرب مغزی غیرقابل بازگشت است و تغییراتی در نورون های دوپامینرژیک مشاهده شد .
موارد منع مصرف
با توجه به اثرات اکستاسی در افزایش فشار خون و تعداد نبض و با توجه به اینکه گروهی از مردم پاسخ و واکنش بیشتری نسبت به این ماده نشان میدهند افراد با سابقه فشار خون بالا، مشکلات قلبی (اختلالات ضربان قلب و…) یا افراد با سابقه سکته قلبی نباید از این ماده استفاده کنند . افراد با سابقه مشکل کبدی و کلیوی نیز منع مصرف قطعی دارند .
کسانی که از داروهای ضد افسردگی مثل فنلزین ، ترانیل سیپرومین و ضد افسردگیهایی مثل پروزاک و زولوفت (Zoloft) هم استفاده میکنند به هیچوجه نباید از اکستاسی استفاده کننده موارد مرگ ناشی از مصرف همزمان این داروها با اکستاسی گزارش شده است .
علائم مسمومیت با اکستاسی ( مربوط به بالا رفتن بیش از حد غلظت دارو در خون ) به شکل افزایش شدید ضربان قلب ، فشارخون ، خستگی ، گرفتگی عضلانی یا حملات حاد ترس (Panic Attack) میباشد . در صورت بروز علائم فوق شخص باید فعالیت را کنار گذاشته ، بنشیند و مایعات (آب و آب میوه) به میزان کافی مصرف کند . در صورت بروز علائم مثل تشنج ، کاهش سطح هوشیاری و … هرچه سریع تر به مراکز درمانی مراجعه شود . در صورت مصرف همزمان قرصهای اکستاسی با الکل عوارض ناشی از دهیدراتاسیون و کاهش آب بدن تشدید میشود و در عین حال عوارض اکستاسی بر خلق کاهش مییابد .
بررسی آماری یک تحقیق
با تحقیقی که بر روی 230 جوان و نوجوان دختر و پسر انجام شد به طور خلاصه نتایج زیر به دست آمد :
نزدیک به 56 درصد جوانان علاقه دارند که همراه با دوستانشان در میهمانی های شبانه شرکت کنند .
همچنین 6/43 از این عده ، بیش از یک بار در میهمانی های مختلط به همراه دوستانشان شرکت کرده اند .
یافته های این تحقیق نشان می دهد ، 88 درصد از افرادی که حضور در پارتی های مختلط را تجربه کرده اند ، بدون اطلاع خانواده هایشان در چنین جشن هایی شرکت کرده اند .
31 درصد از جوانان پاسخ داده اند که از ترس خانواده هایشان در چنین جشن هایی شرکت نمی کنند .
این یافته ها همچنین بیان گر آن است که 12 درصد جوانان اصلا" تمایلی به حضور در مهمانی های مختلط ندارند .
با این حال به نظر می رسد که صرف نظر از یافته های پژوهش گران ، آمارهای تکان دهنده از حضور جوانان در مهمانی های مختلط تا حدود نسبتا" زیادی نگران کننده به نظر می رسد .
اعتیاد به اکستاسی
«اعتیاد به دو شکل جسمانی و روانی مطرح میشود . مصرف این دارو اعتیاد جسمانی ایجاد نمیکند ، ولی وابستگی روانی فرد را به دنبال خواهد داشت . اکستاسی باعث پاداش به منِ (ego) فرد میشود . بنابراین روان را بهواسطة افزایش احساس رضایت از خود و احساس امنیت تقویت میکند . »
گروهی از افراد بهطور ژنتیکی دارای استعداد گرایش به اکستاسی هستند . این افراد کسانی هستند که مراکز پاداش در مغز آنها ضعیف عمل میکند . در نتیجة این نقصان ، آنان نیاز به یک عامل خارجی دارند تا احساس رضایت مندی را ایجاد کند . چنین شرایطی منجر به اعتیاد فرد به یک محرک کاذب میشود .
هرچند که این دارو اعتیاد جسمانی ایجاد نمیکند ، یکبار مصرف آن تا 80 درصد احتمال استفادة مجدد را افزایش میدهد . »
دلایل مصرف اکستاسی
1- بسیاری از جوانان تحت تاثیر سخنان دوستان خود ، در مورد ایجاد احساسات هیجانانگیز کاذب و از بین رفتن مهارهای اخلاقی ، از این ماده استفاده میکنند .
2- مشکلات خارج از توان فرد ، مشوقی نیرومند برای مصرف چنین موادی است . بعضی افراد برای رهایی از آلام ناشی از صدمات روحی یا مشکلات جسمی به این داروها پناه میآورند ،که بعدها به عوارض بدتری مبتلا می شوند .
3- فرار از افسردگی ، رسیدن به آرامش ، داشتن لحظاتی شادتر و ایجاد تنوع در روند یکنواخت و مایوس کننده زندگی از دیگر دلایل روی آوردن جوانان به این قبیل مواد است .
توجه کنید : علت مصرف این داروها هر چه باشد ، راهحل موقتی برای فرار از مشکلات است و پس از محو آثار مصرف آنها ، مشکلات و احساسات ناخواسته ، به شکلی شدیدتر و سختتر از حالت اولیه ، درک میشوند و به مرور فرد به مقدار بیشتری از این داروها برای تحمل مشکلات جدید خود ، نیاز خواهد داشت و میزان مصرف دارو را افزایش می دهد .
یکی دیگر از علل افزایش مصرف این دارو تبلیغات غلط در مورد آن است . مبلغان و فروشندگان این دارو میگویند که : آثار مضر این دارو از آثار الکل و تنباکو بیشتر نیست ، این قرصها بیخطر بوده ، فرد را آرام و با نشاط کرده و درک شخص را بالا میبرد . آنها برای فروش و توزیع این مواد ، از این توجیهها استفاده میکنند .
اکس پارتی
میهمانیهای رِیو (Rave) در دهة هشتاد میلادی بحران جدیدی در اروپا و آمریکا بهوجود آوردند . اکستاسی بهطور غیرقابل مهاری در میان جوانان نفوذ کرده بود و روزبهروز بر تعداد مصرفکنندگان آن افزوده میشد . کسانی که به این قبیل میهمانیها میرفتند هماهنگ و عجیب بودند . یکسان لباس میپوشیدند تا خود را به صورت یک گروه درآورند . بزرگترین گروه اکسبازها فرقة لایِن پت (Lion Path) بود . اعضای این فرقه گمان میکردند که با خوردن قرصهای اکستاسی به روشنایی میرسند . اما اصطلاح اکس پارتی مربوط به مجالسی است که معمولاً از ابتدای شب تا بامداد روز بعد به طول میانجامند . این میهمانیها با رقصهای تند و متمادی در حین پخش موسیقی مخصوص مانند ریو ، هاووس ، و ترنس همراهاند . در این میهمانیها ، قرصهای اکستاسی در ظرفهایی دست به دست میگردد . از آن جا که پس از مصرف اکستاسی باید مقدار زیادی آب به بدن رساند ، اصطلاح «آب خوردن» برای مصرف زیرزمینی قرص اکس به کار میرود . در برخی از این میهمانیها ، به منظور جذب مصرفکنندگان ، قرصها را بهصورت رایگان عرضه میکنند .
: « این تمایل به مصرف گروهی در مورد تمام مواد مخدر وجود دارد . اما در مورد اکستاسی یکی از دلایل مطرح ، نیاز به وجود یک فرد حمایتکننده است . مصرف انفرادی این دارو در تنهایی خطرآفرین است . از سوی دیگر، احساس سرخوشی دستهجمعی برای هر کدام از مصرفکنندگان حکم تأیید را دارد و فرد متقاعد میشود که کار درستی انجام میدهد . دلیل دیگر، نیاز مصرفکنندگان به برقراری ارتباطات صمیمانة اجتماعی است . آنها هم دیگر را در آغوش میگیرند و از بودن در کنار هم لذت میبرند . »
« معتادان به دلیل مشکلات شخصیتی همیشه به دنبال یافتن هویت گروهی هستند . آنان جایگاه فردی خود را نیافتهاند و میخواهند در یک گروه هویتی بیابند . »
اکس پارتیها تاریک هستند . تنها صدای موسیقی میآید و بوی عرق تنهایی که بهشدت تکان میخورند . اکستاسی باعث گشادی مردمک چشم میشود و مردمک گشادشده چشم را در برابر نور حساس و آسیبپذیر میکند .
اکستاسی : زنان برابر با مردان
در مقایسه با سایر مواد اعتیادآور ، تمایل زنان به استفاده از اکستاسی بهمراتب بیش تر است .
اکستاسی و ممنوعیت جهانی
مجلس انگلستان ، پیش از رسیدن قرصهای اکستاسی از آمریکا به این کشور ، مجازات سنگینی را برای تولید ، توزیع و مصرف این قرصها وضع کرد . اما نتیجه کاملاً برخلاف انتظار بود . جوانان انگلیسی بسیار بیشتر از آمریکاییها به اکستاسی روی آوردند . زندگی برخی از جوانان انگلیسی آنچنان به اکس وابسته شد که بار سفر بستند و خود را به آمریکا رساندند . در دهة 1990، در گوشه و کنار خیابانهای آمریکا جوانانی ژندهپوش به چشم میخوردند که کشورشان را برای راحتتر مصرف کردن قرصهای اکس ترک کرده بودند . اما قرصهای اکستاسی ، با همان سرعتی که جای خود را در میان جوانان آمریکایی و اروپایی باز کردند ، از رواج افتادند . در قانون کیفری آمریکا جرم کسی که این قرصها را به دوستانش میدهد از جزای فروشندگان قرصها بیش تر است . در این کشور سالانه 4/3 میلیون نفر دستکم یکبار از اکستاسی استفاده میکنند .
براساس یک پژوهش : مصرفکنندگان «اکستاسی» طی 15 ماه نیمی از دوستان سالم خود را آلوده میکنند .
نخستین موضوع این است که متوسط سن مصرف کنندگان امروزه به نسبت سالهای قبل بسیار پایین آمده است و از طرف دیگر هم الگوی مصرف از مصرف تریاک به صورت تدخین به طرف مصرف هرویین به صورت تزریق در حال حرکت است . سومین تفاوت نیز در پیدایش مواد مصرفی جدید مانند کوکائین و هم چنین مواد صناعی در بین مصرفکنندگان است .
براساس یک پژوهش : مصرفکنندگان «اکستاسی» طی 15 ماه نیمی از دوستان سالم خود را آلوده میکنند . سوء مصرف مواد یک بیماری مزمن عود کننده است که اکثر قربانیان خود را در سنین نوجوانی و شروع جوانی مبتلا میکند . به گزارش سرویس «پژوهشی» خبرگزاری دانشجویان ایران ( ایسنا ) ، با وجود این که مواد مخدر افیونی به صورت مصرف تریاک سابقهای نسبتا" طولانی در کشور ما دارد ، سه اتفاق امروز روند مصرف را با گذشته متفاوت کرده است . نخستین موضوع این است که متوسط سن مصرف کنندگان امروزه به نسبت سالهای قبل بسیار پایین آمده است و از طرف دیگر هم الگوی مصرف از مصرف تریاک به صورت تدخین به طرف مصرف هرویین به صورت تزریق در حال حرکت است . سومین تفاوت نیز در پیدایش مواد مصرفی جدید مانند کوکائین و هم چنین مواد صناعی در بین مصرفکنندگان است . مصرف مواد غیر قانونی ساختنی امروزه به عنوان یکی از مشکلات نوپدید در زمینه سوء مصرف مواد ظاهر شده است . تحلیل انتقال سوء مصرف مواد به افراد سالم با روش تحلیل بیماریهای مسری ، رده ی سنی مصرف کنندگان
از گروه سنی ١٨سال تا ۴٠سال نمونه هایی دیده شده است . جوانان بیشتر از طریق دوستان ، گردانندگان میهمانی شبانه ، توزیع کنندگان خیابانی و خویشاوندان این قرص ها را به دست آورده اند . این افراد مجردند و در میانشان افراد تحصیل کرده نیز وجود دارد .
مادهای اعتیادآور برای جوانان مرفه ایران
موضوع پراهمیت دیگر، الگوی مصرف داروهای نشاطآور است . اگر در مصرف مواد مخدری مانند هروئین ، به ازای هر 10 مصرفکننده ی مرد ، یک مصرفکننده ی زن وجود دارد ، در مورد اکستاسی این نسبت 2 به 1 است . »
اکستاسی در ایران ، با ایجاد برخی تغییرات در مادة اصلی آمفتامین ، در آزمایشگاههای غیرمجاز به دست میآید . تولید اکستاسی فعالیتی غیرقانونی است که ، به دلیل سودآوری آن ، تعداد زیادی از افراد فرصتطلب به آن مشغولاند .
مسمومیت با اکستاسی
آنچه به دنبال مسمومیت با اکستاسی اتفاق میافتد کُما و مرگ است . فرد بهشدت عرق میکند و حجم زیادی از آب بدنش را از دست میدهد . مردمک چشم گشاد میشود . تب بالا میرود و فرد گرمازده میشود . قلب بهشدت میتپد . فشارخون بالا میرود و هر لحظه احتمال خونریزی مغزی یا حملات قلبی وجود دارد .
هنوز پادزهر مؤثری برای درمان مسمومیت ناشی از مصرف اکستاسی شناخته نشده است . در مورد این قبیل افراد ، پزشکان به اقدامات حمایتی مانند پایین آوردن فشارخون ، جبران آب ازدسترفته و کنترل درجة حرارت بدن اکتفا میکنند .
والدین چی ؟ آنها هم مقصرند ؟
کارشناسان معتقدند در خانواده هایی که مشکلات وجود داشته و جوان با والدین خود دچار مشکل بوده ، این جوان به سوی مصرف اکس رفته است . مسئله دیگر که باعث رو آوردن جوان به اکس و دیگر مواد مخدر میشود ، آزادی مفرط و همچنین محدودیت بیش از اندازه در خانواده ها می باشد . والدین تصور می کنندکه باید با بچه هایشان دوست باشند و به این علت او را رها می کنند . در حالی که دوست شدن به معنای عدم نظارت نیست . دوست شدن به معنای شناخت است . جوان و نوجوان باید بتواند با والدین خود صحبت کند ، او باید نترسد و بگوید . اگر این ارتباط صمیمانه برقرار شود و ترس بی جا بریزد ، مشکل حل می شود . کارشناسان در مورد نقش پدر می گویند : " اگر پدر همان یک ساعتی را که در خانه است بتواند حضور زیبایی را به نمایش بگذارد ، حضور پربار و عاطفی خواهد داشت ."
مسئله مهم اینکه برای رفع مشکلات باید " هنر والد بودن " را آموخت . باید بتوان قانون خانواده ایجاد کرد . خانواده ی ما برنامه ندارد یا اینکه برنامه اش ضعیف است . ما باید در مورد مواد مخدر با بچه ها صحبت کنیم . در اروپا از سن 7 سالگی به بچه ها آموزش می دهند ، ما بایستی در مورد مصرف دارو و قرص به بچه ها توضیح بدهیم که در مواقع بیماری و زیر نظر پزشک باید دارو و قرص مصرف کرد . این محقق و کارشناس می گوید : " در محله ای که مواد مخدر خرید و فروش می شود والدین باید در مورد مواد مخدر با فرزند حتی 11 ساله ی خود حرف بزنند و او را آگاه کنند ، کسب مهارت زندگی مهم است . بدترین مسائل را اگر والدین در کنار فرزند خود باشند و برای او تجزیه و تحلیل کنند ، بچه از همان دوران این توانایی را کسب می کند و در دوران بلوغ صاحب دید نقد پذیر میشود ؛ او خودش دنبال نکات مثبت و منفی است ، آن وقت اگر کسی به او گفت این قرص شادی است ، نقد میکند ، تحقیق می کند و می بیند آیا به نفع اوست که این قرص را مصرف کند یا به ضررش تمام می شود .
کارشناسان معتقد هستند در خانواده هایی که مشکلات وجود داشته و جوان با والدین خود دچار مشکل بوده است ، جوان به سوی مصرف اکس رفته است .
توجه می کند و دیگر دست به هر کاری نمی زند .
والدین تصور می کنند باید با بچه هایشان دوست باشند به این علت او را رها می کنند درحالی که دوست شدن به معنای عدم نظارت نیست . دوست شدن به معنای شناخت است جوان و نوجوان باید بتواند با والدین اش حرف بزند او باید نترسد و بگوید اگر این ارتباط صمیمانه برقرار شود و ترس های بی جا بریزد ، مشکل حل است .
وقتی بچه ها نوجوان می شوند والدین فکر می کنند باید با آنان دوست باشند در حالی که بنا به نظر متخصصان نوجوان دنبال دوست و هم سال نمی گردد در حقیقت او دنبال پدر و مادر واقعی اش در قالب دوست اصلی می گردد . نوجوان و کودک ما نباید احساس کند که توهین شخصیتی به او می شود . اینها باید رعایت شود ، به کودکانمان توهین شخصیتی نکنیم .
اگر پدر حتی همان یک ساعتی را که در خانه است ، بتواند حضور زیبایی را به نمایش بگذارد ، حضور پربار و عاطفی خواهد داشت . الان در غرب به خصوص آمریکا بحث های زیادی در مورد صرف شام خانواده می شود . تحقیقات نشان داده بچه هایی که چهار یا پنج بار در هفته شام را با حضور خانواده خورده اند ، کم تر به سوی مصرف مواد مخدر گرایش داشته اند . حضور والدین در کنار هم حضور خوبی است و ما باید برای رفع مشکلات هنر والدبودن را یاد بدهیم . باید بتوانیم قانون در خانواده ایجاد کنیم خانواده ما برنامه ندارد یا اینکه برنامه اش ضعیف است . ما باید برای هر چیز قانون داشته باشیم ، قانونی که شامل همه شود . باید در مورد موادمخدر با بچه ها صحبت کرد . در اروپا از سن آمادگی تا ٧سالگی به بچه ها آموزش می دهند . ما باید در مورد مصرف دارو و قرص به بچه ها توضیح بدهیم که در مواقع بیماری و با نظر پزشک باید دارو و قرص مصرف کرد .
در روان فردی معتادین به مواد مخدر مسائل بسیار مهم و سودمندی در نظر گرفته می شود که از جمله آنها ایجاد رابطه مثبت با بیمار معتاد از طریق پذیرش بی قید و شرط او بعنوان یک انسان دردمند و نیازمند آشنا نمودن بیمار با ویژگیهای شخصیتش از طریق روش های روانکاوانه به منظور ایجاد تغییر یا تعدیل لازم در آن ویژگی ها تقویت صفات مثبت شخصیتی و تصحیح افکار و اعتقادات افراطی از طریق بحث های شناختی آموزش مهارت های اجتماعی به منظور توانا ساختن بیمار در برخورد مناسب با موقعیت های اجتماعی آموزش مهارتهای مقابله با استرس وروش های مناسب حل مسئله در بحران های زندگی و ستفاده بهینه از استعدادها خود می توان اشاره نمود
دران نوع از روان درمانی ملاک بهبودی عبارت است از تغییر در باورها و نگرش ها بالا بردن اعتماد به نفس احساس خودکفائی لذت اززندگی و ارتباط سالم با دیگران که همه این تغییرات از اهمیت بسزائی برخوردار است .
روان درمانی خانواده :باتوجه به اینکه اختلالات رفتاری فرزندان با مشکلات روانی پدرو مادر ارتباط دارد میتواندر اغلب موارد فرض را بر این گذاشت که اختلال رفتاری فرزندان از بافت زندگی خانواده او نشات میگیرد ناراحتی کودک اغلب نشانه وجود اختلال عصبی در مجموعه خانواده اونیز توجه داشت تحلیل های روانی حاکی از آن است که سستی درانجام وظایف سرپرستی از جانب پدرو مادر معمولا پایه غیر منطقی داشته واغلب ناشی از اختلال عصبی و بدور از کنترل آنها صورت میگیرد دراغلب موارد قصد وعمدی در کار نیست بیشتر والدین میخواهند پدر و مادر های خوبی باشند و کاری در جهت منافع فرزندان صورت دهند اما با کمال تعجب آنچه در عمل انجام میدهند با تصویرایده آلی که در ذهن خود دارند مطابقت نمی کند برای درمان کودکان باید به والدین توجه نمود اما فقط با توجیه و آموزش نمیتوان طرز تلقی های پدر و مادر را اصلاح کرد برای رسیدن به این مهم بایستی به روشهای روان درمانی اقدام نمود و دراین بین یکی از شاخه های مهم روان درمانی خانواده درمانی است –خانواده درمانی به عنوان راهی جدید برای رویا رویی با آن دسته از مشکلات انسان که قبلا به وسیله یکی از اشکال گوناگون رواندرمانی فردی با آن برخورد می شد شکل گرفت واکنون یک شیوه تازه و ارائه مفهومی جدید از نحوه بوجود آمدن مشکلات است پیش از این تصورمی شد که مشکلات مذکور عمدتا نتبجه فرآیندهای روانی درونی با آسیب شناسی روانی فرد باشند ولذا عقیده برآن بود که ریشه اغلب مشکلات در تجارب اوایل کودکی است در حالی که رویکرد خانواداگی براین باور استوار گشته که این مشکلات به تعاملات فعلی موجود میان افراد خانواده و گاهی اوقات میان افراد و دیگر سیستم های اجتماعی مربوط هستند در واقع علت مشکلات افراد درسیستم های اجتماعی با وضعیت حال حاضر آنها فهمیده می شود ونه از تاریخچه و شرح حال گذشته آنها خانواده برای حفظ تعادل خود در مقابل تغییر چه در جهت مثبت و چه در جهت منفی مقابله می کند اگر فرزند سر به راه خانواده شب دیر به خانواده بیاید خانوماده در مقابلش می ایستد و بالعکس اگر فرزند نااهل خانواده پس از عدم پذیرش وی سر به راه شود خانواده فشار خود را برای تداوم نابهنجاری او افزایش می دهد رفتار نابهنجار معلول رفتار متقابل اعضای خانواده با یکدیگر است از نقطه نظر این دیدگاه بیماری فرد حتما به رابطه او با همسر و خانواده وی مربوط می شود.
روان درمانی گروهی یک نوع درمان کاملا پذیرفته شده روانشناختی است که از تعاملات سازنده بین اعضا و مداخلات یک رهبر آموزش دیده جهت تغییر رفتار غیر انطباقی تفکرات و احساسات افراد مبتلا به نارضایتی استفاده می نماید. طی دهه های گذشته تعداد قابل ملاحظه ای از بیماران روانی توسط گروه درمانی مداوا شده اند گروه درمانی برای بیماران بستری سرپائی و در خیلی دیگر از موقعیت های اجتماعی قابل اجرا می باشد همچنین بربخی اصول رواندرمانی گروهی با موفقیت زیادی در زمینه های اقتصادی آموزشی و به صورت گروههای رویا روی کاربد داشته است.
بسیاری از مسائل و مطالب عنوان شده در روان درمانی گروهی در زندگی روزانه ما بسادگی اتفاق می افتد تدابیر درمان که مهمترین مسئله مورد بحث در روان درمانی گروهی است تنها به گروه درمانی اختصاص ندارد بلکه در هر گروه عادی کم و بیش وجود دارد بطور عادی ما درزندگی روزمره خود با افراد و گروه های مختلفی ارتباط داریم که این روابط برای سلامتی ما لازم است البته همه روابط زمینه سلامت بخشی ندارند و حتی بعضی از روابط نیز ناسالم و بیماری زا هستند.
آن دسته از روابط فیمابین افراد که توام با ریا و تزویر و فخر فروشی باشد و همچنین روابط توام با فشار تحقیر روابطی ناسالم و صمیمانه رابطه ای است که از نظر روانشناسی نیازهای روانی انسان را ارضا می کند و هر انسانی با تمام وجود آنرا طلب می کند.
روان درمانی گروهی چیزی جز ارائه شناخت و تصحیح رفتار بیمار گونه نیست رفتاری که باعث شده دیگران از فرد فاصله یگیرند واو تنها منزوی گردد شاید یکی ازعلل رشد درمان های روانی در جوامع بزرگ و پیشرفته مسئله تنهائی و بی همدمی افراد باشد بنابراین روان درمانی گروهی زمانی ضرورت پیدا می کند که نیازاجتماعی فرد در ارتباط با دیگران برآورده نشده و یا محیط به گونه ای است که هر چند روابط انسانی به حد کافی وجود دارد ولی روابط موجود غلط و ناسالم می باشد.
دربررسیهای کلینیکی به عمل آمده ازمعتادین مشخص شده است که اغلب آنها قبل از اعتیاد دچار بیماری افسردگی بوده و درروابط درون فردی و بین فردی دارای مشکل هستند معتادین معمولا با خانواده خود روابط سالمی ندارند. همچنین با گروه های طبیعی اجتماعی نیز دچار مشکل هستند بنابر این پس از طی دوره سم زدایی و ترک جسمی بایستی شرکت در جلسات گروه درمانی با جدیت دنیال شود تا خلاء روابط ناسالمی که قبلا در گروه های طبیعی داشته است برطرف گردد و روابط بین فردی بتدریج بهبود یابد. ناگفته نماند که بر اثر تعامل ایجاد شده در گروه علاوه بر بهبودی روابط بین فردی روابط درون فردی معتادان نیز دستخوش تحول گردیده و نگرش های فردی نسبت به خود مثبت شده و نهایتا درمان کامل دنبال می شود.
گروههای خود یار
معتادان گمنام یک منبع یا یک سازمان غیر انتفاعی بین المللی متشکل از معتادان در حال بهبودی است که به شکل محلی و منطقه ای در بیش از 60 کشور جهان مشغول به فعالیت میباشند اعضاء انجمن معتادان گمنام از یکدیگر یاد میگیرند که چگونه بدون مواد مخدر زندگی کنند و به چه طریق از اثراتی که اعتیاد در زندگیشان گذارده است بهبود یابند.
چه کسانی اعضای معتادان گمنام هستند؟
هر کس که مایل به قطع مصرف ماده مخدر باشد میتواند به عضویت معتادان گمنام در آید عضویت دراین انجمن محدود به مصرف کنندگان هیچ نوع ماده مخدر بخصوصی نیست و هر کس با هر گونه ماده مخدر قانونی و غیر قانونی الکل هم جز مواد مخدر محسوب میشودمیتواند به عضومیت معتادان گمنام در آید.
جلسات معتادان گمنام
زیر بنای گروه و طرز برخورد اصولی واساسی معتادان گمنام با مسئله بهبودی برپایه ارزش درمانی استوار است اعضای این انجمن با در میان گذاشتن تجربیات ونحوه بهبودی خود از اعتیاد فعالانه در جلسات شرکت میکنند جلسات معتادان گمنام حالتی غیر رسمی دارد و در مکانهایی که توسط گروهها اجراره شده اند برگزار میشودرهبری جلسات وانجام بقیه امور آن را اعضای جلسه بطور نوبتی وم داوطلبانه برعهده میگیرند کلیه مخارج جلسات معتادان گمنام و خدمات دیگر از طریق کمک مالی داوطلبانه اعضا و فروش نشریات تامین میشود هیچ گونه کمک مالی از افراد غیر عضو پذیرفته نمیشود.
اکثر جلسات معتادان گمنام بطور مرتب در همان محل و طبق برنامه زمانی همه هفته تشکیل میشود محل این جلسات معمولا از میان مکانها مؤسسات عمومی وعام المنفعه انتخاب میشود جلسات معمولا دو نوعند:
جلسات علنی یا باز و جلسات غیر علنی یا بسته حضور در جلسات علنی برای عموم آزاد است جلسات غیر علنی فقط با حضور معتادان برگزار میشوددستور جلسه و موضوع صحبت در هر یک از جلسات با یکدیگر تفاوتهای زیادی دارند در تعدادی از جلسات موضوع خاصی انتخاب میشود و برخی جلسات مخصوص سئوال وجواب هستند ولی هدف جلسات همیشه یکی است و آن بوجودآوردن یک محیط مطمئن و مناسب برای بهبودی فرد میباشد.
روش کار معتادان گمنام
همیاری و کمک معتادان به یکدیگر بمنظور بهبودی پایه و اساس کار معتادان گمنان است اعضای این انجمن بطورمرتب جهت در میان گذاشتن تجربیات بهبودی خود گرد هم میایند و همچنین اعضای با تجربه تر که به آنها راهنما گفته میشومد شخصا به اعضای جدیدتر کمک میکنند.
قدمهای دوازده گانه اصولی ترین برنامه معتادان گمنام هستند و به منزله قلب این انجمن میباشند این قدمهایکسری دستورالعملهای شخصی را جهت بهبودی ارائه میدهد با بکارگیری این دستورالعملها و تماس نزدیک و دائم باسایر اعضا در نتیجه معتادان میآموزندکه چگومنه ا ز مصرف مواد مخدر خودداری کنند و با فراز و نشیبهای زندگی روبرو شوند.
این قدمها اصولی هستند که بهبودی را ممکن می سازند
1- ما اقرار کردیم که در مقابل اعتیادمان عاجز بودیم و زندگیمان آشفته گردیده بود.
2- ما به این باومر رسیدیم که نیرویی برتر از خودمان می تواند سلامت عقل را به ما باز گرداند.
3- تصمیم گرفتیم که اراده و زندگی خود را به خداوند بدان گونه که او را درک کردیم بسپاریم.
4- ما یک ترازنامه اخلاقی بی باکانه و جسورانه از خود تهیه کردیم .
5- ما چگونگی دقیق خطاهای خود را به خداوند به خودمان و به یک انسان دیگر اقرار کردیم .
6- ما کاملا آماده شدیم که خداوند تمام این نواقص شحصیتی ما را برطرف کند.
7- ما با فروتنی از او خواستیم که کمبودهای اخلاقی ما را برطرف کند.
8- ما فهرستیاز تمام کسانی که آزارداده بودیم تهیه کردیم و خواستار جبران خسارت نسبت به تمام آنها شدیم .
9- ما بطور مستقیم در هر کجا که امکان داشت ازاین افراد جبران خسارت نمودیم مگر در مواردی که اجرای این امر به ایشان و یا دیگران زیان وارد نماید.
10- ما به تهیه ترازنامه شخصیتی خود ادامه دادیم و هر گاه در اشتباه بودیم سریعا بدان اقرار نمودیم .
11- ما از راه دعا و تفکر جویای بهتر نمودن رابطه آگاهانه خود با خداوند بدانگونه که او را درک می کردیم شدیم و دعا کردیم فقط برای آگاهی از اراده او برای خودمان و قدرتی که آنرا به انجام رسانیم.
12- بایک بیداری روحانی که در نتیجه این قدم ها پیدا کردیم ما سعی نمودیم این پیام را به معتادان برسانیم و این اصول را رد تمام امور خود به اجرا در آوریم.اجتماع
اجتماع درمانی بهشکل کنونی آن اولین بار در سال 1958معرفی شد و به سرعت کارآرایی خود را در درمان و توانبخشی معتادان نشان داد.
بازسازی الگوهای رفتاری مخرب که در طول زندگی کسب شده است نیاز به تغییر دربافت اجتماعی داشته و به همین جهت یک برنامه ساخت یافته و نظارتی قوی جهت درمان مسائل رفتاری هنجانی خانوادگی و عاطفی معتادان را طلب می کند.
هدف از ایجاد تغییرات کلی در سبکو شیوه زندگی معتادان پرهیز از مصرف مواد مخدر ایجاد صداقت فردی کسب مهارتهای اجتماعی مفید حذف عقاید ضد اجتماعی و رفتارهای غیر قانونی است به منظور دستیابی به این اهداف معتادین بایست مدتی را که بسته به نوع برنامه درمانی می تواند از سه ماه تا دو سال باشد دراجتماعات مبتنی بر درمانهای روانشناختی و اجتماعی زندگی کنند مطی فیزیکی این اجتماعات بسته به گروههای تحت درمان می تواند متغیر باشد مثل بیمارستان شهرک های کوچک و...
انواع روش های اجتماع درمانی
""TCاجتماعی طبقاتی است و در آن بیماران باسطوح مختلف نگهداری می شوند و به وسیله کارکنانی (Staff) که ارزیابی از وضعیت بیمار وهدایت بسوی تغییر رفتار را بعهده دارند اداره می شوند در بدو ورود هر بیمار در موقعیتی از این سلسله مراتب قرار می گیرد ورفتن به سطوح بالاتر از راه پیشرفت درمانی و مولد بودن عملی خواهد شد .
اقدام به تصمیم گیری ها در مورد وضعیت بیمار ترخیص انتقال اخراج و بعهده پرسنل درمان می باشد برنامه روزانه ضمن داشتن تنوع کاملا فشرده است .
ارزیابی های متعدد از برنامه های TC نشان میدهد که چنین برنامه فشرده و منسجمی برای افرادی که قبلا در موقعیت های نابسامان بهمریخته وبی نظم زندگی کرده و شخصیتشان براین اساس شکل گرفته است منجر به عدم مصرف مواد و پرهیزاز اعمال خلاف خواهد شد یادگیری به شیوه"TC" بعنوان یک یادگیری اجتماعی حداقل به سه روش صورت می گیرد:
1-یارگیری از طریق رقابت وعمل
2-یادگیری با استفاده ازفرا گییر بودن شرایط و مشکلات در بین همه اعضا اجتماع
3-یادگیری از طریق بروز دادن عواطف فردی مثل رویا خشم ترس وآرزوها و رویاروئی با آنهاکار
کار درمانی در اعتیاد عبارت است از ارائه انواع فعالیتها و روشهای درمانی بمنظورپیشگیری از اعتیاد تسریع روند بهبودی و رفع عوارض آن معمولا معتاد در روابط اجتماعی وسلوک ورفتار دچارمشکل میگردد و در نتیجه قدرت کاری تمایل به کارحس تشریک مساعی و احساس مسئولیت وی مختل میشود.
لذا برای اینکه فرد بتواند زندگی سود مندی را در اجتماع از سر بگیرد لازم است سلوک و رفتار وی طبیعی گرددو احساس مسئولیت وحس اجتماعی را باز یابد .
در برنامه های کاردرمانی سعی در آمادگی فرد برای زندگی عادی و روزمرهروابط سالم اجتماعی و روبرو شدن با واقعیات زندگی وجود دارد همچنین کاردرمانی علائق انگیزه هاو تمایلات انسانی را پرورش داده علائم وعوارض بیماری را بهبود می بخشد و فر را برایسازش با الگوهای موجودوحاکم در زندگی اجتماعی آماده می نماید .
در کار درمانی افراد با دقت کامل ارزیابی میشوند کمبودها نواقص و نیازهای بیماران بطور کامل مشخص میگردد و برای هر فرد متناسب با مشکلات و نیازهایش ببرنامه های مفید و موثر تنظیم میگردد.
این برنامه ها هم ازنقطه نظر فردی و هم گروهی بسوی هدفی معین و مشخص رهبری میشود هرچند اهداف درمانی در مورد افراد مختلف متفاوت است ولی بطور کلی بهتر است برنامه های زیر در مورد اغلب افراد معتاد منظور شده و اجرا گردد:
1- سعی در بهبود و پرورش قابلیت های فرد با ارضا و تکامل مهارتها وتوانائیهای او
2- کاهش دادن علائم و عوارض اعتیاد تا آنجائیکه فرد وظایف خود را در مسیر واقعیت های زندگی و اجتماع ایفا کند.
3- کوشش در تکامل و پرورش ابعاد شخصیت و انگیزه های بیمار ضمن فعالیت ه های روزمره و را قالب تجارب موفقیت آمیز بیمار
4- سعی در پرورش وارتقا سطح پذیرش و اقناع فرد از زندگی عادی بر اساس قابلیت های او
5- سعی در افزایش قدرت تصمیم گیری وعادات مطلوب ومثبت نسبت به کار و فعالیت
6- ایجاد وضعیت های کافی و لازم برای استقرار مناسبات و ارتباطات اجتماعی مفید و مؤثر
7-آموزش و پرورش توانائیهای فرد برای تفریح بهتروبهره بردن مفید تر از اوقات فراغت خود.
8- ارشاد و تربیت افراد برای پیدا کردن اعتماد به نفس کافی جهت تامین زندگی مستقل در سطوح واقعیت های روابط اجتماعی موجود.
اصولی که در اسلام جهت درمان معتاد مفید واقع می شون عبارتند از :
1- اصل پذیرش :
د رمکتب اسلام بالاترین خطا وگناه که همان شرک به خد می باشد د رصورت بازگشت و شناخت ذات یکتای خداوند قابل بخشش می باشد و هیچ کس مایوس از رحمت خداوند نیست و شخص معتاد نیز زمانی که جهت درمان پناه به مرجع ذیصلاحی آورد به هیچ عنوان طرد نمی شود.
2- اصل حمایت :
اسلام به پیروان خود دستور می دهد زمانی که شخص ولو غیرمسلمان به قصد کمک گرفتن به تو رجوع کرد دست رد به سینه او زده نشود بلکه حتی حمایت از افراد ضعیف و مستضعف علامت ایمان افراد برشمرده شده و کسیکه در فکر این موضوع نباشد مسلمان نمی باشد لذا معتاد نه تنها پذیرفته می شود بلکه از نظر درمان حمایت هم می شود.
3- اصل بازگشت به اصل خویش :
شخص راهنما که خود مسلمان دلسوزی است سعی خواهد نمود او را با ارزشهای انسانیش آشنا کند وجایگاه انسان را در روی زمین به وی نشان دهد و مقام انسان وعزت همیشگی او را در پرتوگرایش به مذهب به وی گوشزد می کند وهمچنین سعی خواهدت کرد در غیبت بازگشت به اصل خویش ایجاد کند.
4- اصل تصمیم و اراده :
در اسلام حتی نیت و تصمیم شخص چنانچه مثبت باشد اجر در پی دارد و لذا زمانی که هر معتاد اراده و تصمیم به ترک گرفت همان لحظه گرایش به سمت جاده سلامتی و در مسیر صحیح قرارگرفتن آغاز می شود لذا اسلام سعی دارد زمانی که معتاد تصمیم و اراده به ترک کرد اورا مورد حمایت مادی ومعنوی وهمچنین تشویق قرار دهد و بر تقویت این تصمیم و اراده بیفزایدتا به عنوان یک هدف مهم آن را دنبال کند زیرا اساس مذهب رشد می باشد.
(قدتبین الرشد من الغی ...)( قسمتی از آیات آیت الکرسی ) لذا نیت و اراده انسانها به سمت یک زندگی سالم بایستی مورد حمایت جامعه قرارگیرد. شخصی که تصمیم به ترک گرفته از نظر مذهب مورد حمایت است و بدیده احترام به وی نگاه می کنند بمنظورتقویت اراده نیت و باقی بودن براین بینش راهکاریهای ذیل از نظر مذهب توصیه می گردد:
1- حمایت های مادی ومعنوی (صله رحم )
2- همنشینی و دلجوئی از وی
3- یاد آوری مکرر توانمندیهاو ارزشهای انسانی وی
4- سوق دادن ذهن اوبه خدا واولیائش
5- اصل مراقبت :
کلکم راع و کلکم کسئول عن رعیته رسول اکرم (ص)مذهب علاوه بر بکار گرفتن چهار اصل فوق اصل مراقبت را تا حصول نتیجه نهایی ارائه می دهد صله رحم رسیدگی به خویشاوندان وحقوق همسایه از نشانه های ایمان در جامعه می باشد لذا یک مسلمان سعی دارد در برابرافراد ناتوان و آفت های اجتماع دوباره به سراغ او نرود و یگر همنوعش را به این بلیه نیز دچار نسازد بنابراین بااو معاشرت دارد حمایت نزدیکانش را بطرف او جلب می کند و پیوسته نگران حال او می باشد لذا مذهب به مثابه مراقب دلسوزی است که پیوسته در صدد جهت دادن افراد منحرف به سمت فطرت و طریقه حق می باشد.
6-اصل بازسازی شخصیت :
دین ایلام یکی ازادیانی است که به وحدت و یکپارچگی شخصیت معتقد است اسلام دین توحیدی بی نظیری است چرا که خداوند خالق یگانه و واحد است و خلقت او نیز براساسیک نظام یکپارچه و واحد است که هر عنصر این خلقت ضمن برخورداری از وحدت درونی به نوبه خود نقش مهمی در برپایی و هماهنگی خلقت دارد .
بهترین ارزشها یکی جان ودیگری شخصیت انسان می باشد و هر دو بالاترین مسئولیت را برای آحادامت اسلامی بهمراه می آورد لذا هر فردی که تصمیم دارد قدم به جاده سلامتی بگذارد خطا وانحرافات گذشته او محو میشود و فعالیت های مثبت و کوشش در راه صحیح زندگی کردن گناهان گذشته را از بین می برد (قرآن کریم:عمل صالح زشتیها را از بین می برد)بنابر این شخصی که با دستورات فوق سلامت خود را باز یافته به مانند دیگر افراد جامعه ادامه حیات میدهد و با حرمت و ارزشمندی زندگی می کند و هیچ مسلمانی به خود اجازه کوچکترین جسارت به او نمی دهد زیرا او بازگشت به اصل خویش نموده و بر همه مسلمانها واجب است برای او ارزش یک انسان کامل را قایل باشند امید است با دستورات حیات بخش اسلام بتوانیم تولدی دیگر در حیات خود و دیگران بویژه افراد معتاد جامعه ایجاد نمائیم.
اعتیاد در مراحل نسبتا پیشرفته خود سبب می گردد تا فرد معتاد انسانی بی هدف و بدون برنامه شده ساعت های خواب و بیداریش نامنظم شود اینکه چه بخورد چه بپوشد دیگر برایش مهم نیست این موضوع که چه کار انجام دهد و کجا برود اهمیتش را ازدست می دهد لذا لازم است فرد ترک کرده با کمک خودش برنامه ریزی وهدفش را تعیین کند زیرا نداشتن برنامه مشخص موجب سرگردانی فکری فرد شده و این خود عاملی جهت عوداعتیاداست فردی که اعتیاد را ترک کرده باید برنامه روزانه اش را مشخص باشد مثلا در اوایل جهت تقویت جسم و یا پرورش عضلات و اندام ها برنامه ریزی کند در ورزش های صبحگاهی شرکت کرده و راهپیمائی ساده و یادویدن ملایم داشته باشد و یکی از راههای اساس جهت مبارزه با کسالت بی حوصلگی در معتادان ورزش کردن وفعالیتهای بدنی هدف دار و یا پرداختن به کار و تفریحات سالم است پس باید فعالیت های بدنی را هدف دار نمود و مرتبا تغییرات جسمانی که در حقیقت نشان دهنده بهبودی بیشتر است کنترل نمود فرد ترک کرده باید روز به روزشاداب تر و سر حال تر گردد پرداختن به کار تفریح در مناطق ییلاقی و خوش آب وهوا همچنین قدم زدن درپارک ها فضای سبز و باغ ها رفتن به سینماها و نمایشگاها باز دید ازبستگان و دوستان سبب می گردد فرد معتاد ترک کرده مجددا با افراد جامعه و فعالیتها و تفریحات موجود در آن آشتی کرده و در کنار دیگران بودن به او کمک می کند تا بتواند دوره درمان را بهتر طی نموده و رفته رفته به زندگی عادی برگردد و فرد قادر خواهد بود زندگی وکارها را بدون مصرف مواد مخدر انجام دهد و این اولین احساس مثبت در بیماراست که باعث تداوم و استمراربهبودی در وی خواهد شد.
هدف از درمان اعتیاد چیست ؟
1- رسیدن به شیوه زندگی بدون مواد
2- کمک به افزایش عملکرد فرددر جنبه های مختلف زندگی
3- جلوگیری از پیدایش مجدداعتیاد
برای رسیدن به این اهداف نیاز به یک برنامه درمان خاص داریم بطور کلی درمان معتاد شامل دو مرحله است :
- مرحله اول دوره سم زادائی
- مرحله دوم دوره توانبخشی
مرحله اول:
این مرحله بسته به نوع و مقدار ماده مصرفی وطول مدت اعتیاد بطور متوسط 10 تا 15 روز طول می کشد و با وجودیکه علائم خماری دراین مرحله برای فرد معتاد سخت وبرای دیگر افرادی که از معتاد مراقبت می کنند ممکن است ناراحت کنند باشد ولی خوشبختانه خطری از نظر مرگ و میرندارد .
مرحله دوم:
این مرحله مهمترین و حساس ترین زمان برای رسیدن به اهداف درمانی است که اگر در مراقبت از معتاد سهل انگاری صورت گیرد درمان بی نتیجه خواهد بود دراین مرحله بیشتر به علل و عواملی که باعث گرایش فرد به اعتیاد می شود توجه شده و عمدتا از درمان های غیر داروئی مثل روان درمانی فردی ،گروهی، خانواده درمانی، مشاوره، کاردرمانی و درمانهای مذهبی و روحانی وحتی ورزش درمانی بمنظور استمراردرمان و جلوگیری از باگشت مجدد به اعتیاد بهره گرفته می شود
برای موفقیت دردرمان بایستی سازمان ها و ارگانهای مختلف مثل سازمانهای بهداشتی آموزشی حقوقی رفاه اجتماعی و آموزش شغلی نیز در گیر شوند و واضح است که درمان معتادان بدون توجه به مسائل روانی فرهنگی اجتماعی و خانوادگی آنان نمی تواند موفق باشد .
نکته مهم در درمان این است که به فرد معتاد به عنوان یک اسان و یک عضو جامعه که درحال حاضر نیازمند کمک است نگریسته شود نه مثل یک فرد خاطی مجرم و گناه کار که مستوجب کیفرو یا دلسوزی است .
از نکات مهم دیگر که لازم است در درمان اعتیاد به آن توجه کرد اینست که از یک طرف معتاد نسبت به درمان یک نگرش دو گانه ای دارد به ا ین صورت که علی رغم میل دائمی برای ترک و تصمیم های مکرر جهت ترک از مراجعه به مراکز درمانی به علت اینکه مصرف مواد مخدر خلاف عرف و ارزش های جامعه است اکراه دارد و از طرف دیگر معتاد ممکن است با اصرار والدین همسر خواهر یا برادر دوستان معلمان و یا روسای محل کار برای ترک مراجعه کرده باشد .
در این حالت باید دقت شود که احتمال عدم همکاری بیمار یا بروز حالت های دفاعی وخصمانه وجود دار بنابرراین می بینیم که اولین برخورد و نحوه ارتباط با فرد معتاد و جلب اعتماد او نقشی مهم در روند درمان ایفا می کند بعد از پیدایش این ارتباط واعتماد لازم است که برای درمان وی نیز تشویق صورت گیرد .
اما چرا باید یک معتاد رابرای درمان تشویق کرد؟
1-چون مصرف مواد مخدر ایجاد وابستگی جسمی و روانی می کند و علی رغم میل دائمی برای ترک تصمیم به ترک مشکل است
2-اعتیاد باعث از دست دادن حمایتهای خانوادگی و اجتماعی شده و فردتنها میشود بنابر این معتاد نیازمند کمک است
3-معاشرت با دوستان و افراد معتاد فرد را به ادامه مصرف مواد تشویق می کند
4-معتاد معمولا از احتمال بهبودی ناامید و نسبت به درمان بد بین است
5-برخی از معتادان از خطرها و عواقب مصرف مواد اطلاعی ندارند و یا مشکلاتی ناشی از آن را انکار می کنند
بنابراین لازم است به خاطر داشته باشیم که یکی از وظایف مهم افراد جامعه تشویق معتادان به درمان است
چگونه می توان معتادان را به درمان تشویق کرد؟
1-با تشریح خطرات وعواقب مصرف مواد
2-به معتاد اطمینان دهیم که با مراجعه به مراکز درمانی به او کمک می شود تا با کمترین درد و ناراحتی اعتیاد را کنار بگذارد
3-به بیمار اطمینان دهیم در صورت تصمیم قطعی موفق به ترک خواهد شد ومثالهایی از افرادی که موفق به ترک شده اند برای او بیاورند
در مواردی که فرد مبتلا تلاش کرده مصرف مواد را ترک کند ولی موفق نشده است و احساس ناامیدی می کند به او تذکر دهید که بسیاری از افراد قبل از موفقیت کامل در درمان بارها و بارها کوشش کرده و نهایتا موفق گردیده اند
4-به معتاد اطمینان دهیم در صورت ترک اعتیاد دوستان جدیدی پیدا خواهد کرد و خانواده و اطرافیان او را در جمع خود خواهند پذیرفت.
کدئین به عنوان یک مخدر آگونیست که اغلب بصورت کریستالهای سفید رنگ مشاهده میشود و به عنوان یک آرام کننده و ضد درد جزو مواد نارکوتیک و از مشتقات تریاک به شمار میرود. و درساخت با غلظت 10/1 درصد تا 2% درصد ساخته میشود. اشکال مختلف کدئین درسراسر جهان موجود میباشد. کدئین فسفات سفید رنگ وبصورت کریستالهای سوزنی شکل که بصورتمحلول معلق در آب و قابل حل در الکل دیده میشود. کدئینسولفات نیز بصورتکریستالهای سوزنی شکل بی رنگ یاسفید یافتمیشوندکه پودرآن قابلیت حلالیت در آب وکمی آن درالکل میباشد.اشکال مختلف دارویی دیگر قرص، شربت و کپسول میباشد.کدئین درشکل شربت که از راه خوراکی که تجویز میشود جهت تسکین سرفههای غیر خلطی و همچنین ترکیب آن با بعضی از داروها غیر نارکوتیک مسکن جهت تسکین درد تجویز میشود. مقادیر زیاد کدئین و مصرف آن حتماً باید با تجویز پزشک صورت بگیرد.
موارد تجویز کدئین:
جهت تسکین دردهای خفیف و متوسط شامل دردهای مفصلی ـ دردکمرـ درد استخوان، درد دندان وسردرد و میگرن وهمچنین تسکین سرفههای خشک واسهال بکار میرود.
موارد احتیاط:
تمام اپیوئیدها و مخدرهای آگونیست سبب ایجاد وقفه و یا اختلال درتواناییها ی مغزی و فیزیکی انسانهای مبتلا میگردند. کدئین بایستی در افراد با بیماریهای مزمن قلبی و نارسایی تنفسی و آسم برونکیال و افزایش فشار جمجمه با احتیاط مصرف شود. در افرادی که دچار صدمات مغزی نخاعی جمجمه ای شده اند استعمال اپیوئیدها میتواند منجر به نارسائی تنفسی گردد.اپیوئیدها همچنین بدلیل اثر گذاری روی ماهیچة مثانه باعث احتباس اداری و یا سختی دفع ادرار میشوند.
مصرف در دوران بارداری :
درزنان باردار استفاده کدئین احتمال تشکیل نقائص دستگاه تنفسی جنین را افزایش داده ویا منجر به زایمان زودرس یا سقط جنین میگردد. همچنین دربعضی از جنینها علایم سندرم ترک نیز مشهود بوده است. اگر شما باردار هستید و یا مادرانی که وظیفه شیردادن دارند نباید از کدئین استفاه نمایند.
طرق مصرف:
کدئین میتواند از راه خوراکی (PO) زیرجلدی (SC) داخل ماهیچه ای (IM) ومقعدی (PR) مصرف گردد. اثر مصرف مقعدی یا رکتال بطور قابل ملاحظه ای موثر تر از اثر مصرف به روش خوراکی آن میباشد. مصرف کدئین بصورت وریدی ممکن است منجر به ورم ریه، تورم پوست و آزاد کردن مقادیر خطرناک هیستامین و اثرات گوناگون قلبی عروقی شود. زمانیکه کدئین بصورت خوراکی مصرف میشود حتماً باید یک لیوان پرآب و یامقداری غذا با آن خورده شود تا کمترین اثر را روی سیستم گوارش داشته باشد.
دوز اثر:
بعضی از افراد جهت سرخوشی از مقادیر بالای 150 میلی گرم استفاده مینمایند. برای دردهای خفیف ومتوسط دوز ائر به ترتیب زیر میباشد. در بالغین 15 تا 60 میلی گرم از راه خوراکی هر شش ساعت یا هر چهار ساعت یکبار برای سرفههای غیر خلطی و خشک در اطفال یک سال به بالا mg/kg 5/0 دو بار در روز استفاده میشود. پایین ترین دوز کشندة گزارش شده دوازده میلی گرم درهرکیلوگرم میباشد.
متابولیسم:
کدئین به سادگی در دستگاه گوارش جذب میشود و به سرعت به سرتاسر بافتهای بدن از طریق سیستم عروقی انتشار مییابد و پس از بافتها بوسیلة کبد و طحال و کلیة دفع میشود. آگونیستهای مخدر و آنتاگونیستهای مخدر بطور مشخص برگیرندههای مغزی و دیگربافتها اثری میگذارند. این گیرندهها بطور گسترده اما نه پراکنده درسراسر سیستم مرکزی اعصاب شاهده میشوند. انواع گیرندههای مخدر شامل گیرنده مو(M) و کاپاKappa و دلتاdelta میباشند. تمرکز و انتشار آنها و انواع مختلف گیرندهها براساس وجود آنها در سیستم اعصاب مرکزی میباشد. گیرنده مو(M) بطور گسترده درسرتاسر سیستم مرکزی اعصاب خصوصاً سیستم لمبیک یافت میشود و همچنین دربخشهای دیگری مثل تالاموس و مغز میانی نیز مشاهده میشود.گیرنده کاپا در طناب نخاعی و کورتکس مغزی یافت میشود.
بی دردی یا فقدان احساس درد در اثر تغییرات سیستم درد در طناب نخاعی و ردههای فوقانی سیستم مرکزی اعصاب ناشی میشود. بطور کلینیکال تحریک گیرنده مو سبب ایجاد حالت فقدان درد، سرخوشی، دپرسیون تنفسی ، تنگی مردمک چشم و کاهش حرکات گوارش میگردد. تحریک گیرنده کاپا نیز علاوه براثرات فوق سبب کسالت و خستگی نیز میگردد.
اثرات کدئین :
لیست زیرشامل تمام اثرات کدئین و همچنین اثرات جانبی آن میباشد.
1- ساپرس کردن یا جلوگیری و توقف احساس پاسخ به درد، سرخوشی، خواب آلودگی، سستی کاهش اعمال فیزیکی دربعضی افراد و افزایش اعمال فیزیکی دربعضی دیگر، ترس، بی احساسی و احساس خستگی کردن، تنگی مردمک چشم،اختلال مغزی،عدم دید در شب توهم و متوقف کردن سرفه.
2- پایین آوردن وکاهش سرعت تنفس
3- تهوع و استفراغ، یبوست، کاهش اشتها ، کاهش حرکات معده، خشکی دهان، واکنشهای آلرژیک، مشکلات تنفسی، تورم لبها و زبان وصورت، تعریق، کاهش میل جنسی، خارش پوست.
DF118 نیز نوعی کدئین است.
جزو داروهای مضعف سیستم اعصاب مرکزی است نامهای دیگرآن عبارتند از:Amytal، Floriual، Nembutal، Seconal، Tuinal، فنوباربیتال، pentobarbital
استفادههای پزشکی آن شامل استفاده در موارد بیهوشی، ضد تشنج،خواب آور و آرامبخش میباشد. در حد متوسط تا بالا باعث وابستگی جسمیو روانی میگردد. مصرف آن با ایجاد پدیده تحمل همراه است. مدت اثر آن 8-5 ساعت است. طریقه استفاده از آنها بروش خوراکی و تزریقی است اثراتش شامل اختلال در تکلم،اختلال در آگاهی مکان و زمان،علائم شبیه مستی (مانند الکل ) است.علائم مسمومیت شامل کاهش در سطح تنفس، پوست سرد، مردمکها متسع،نبض ضعیف و سریع، کما و گاهی مرگ است. علائم محرومیت شامل اضطراب، بی خوابی، لرزش دستها، دلیریوم، تشنجات و گاهی مرگ است .
از دسته بنزودیازپینها (Schedule IV)و تضعیف کننده سیستم اعصاب مرکزی است.فلونیتر ازپام ماده مخدر خاص مهمانیهاست که بیشتر از طرف مکزیک به آمریکا قاچاق میشود این ماده در مشروب فروشی،کلوپهای شبانه و... مورد سوء استعمال قرار میگیرد. در برخی مصرف کنندگان این ماده میل جنسی را شدیداً افزایش داده و بعضاً موجب ارتکاب تجاوز میشود. گرچه این دارو بصورت قانونی درسراسر جهان توزیع میشود، این ماده هیچ مصرف پزشکی در آمریکا ندارد. نامهای تجاری آن عبارتند از : Rohypnol، roofies،rope، R2، Roypnol
استفاده پزشکی :
فلونیتر ازپام در بیش از 70 کشور به فروش میرسد و از آن جهت درمان کوتاه مدت بی خوابی استفاده میشود.
وابستگی جسمی و روانی :
استفاده مزمن از فلونیترازپام میتواند باعث وابستگی شود. وعدم استفاده از آن موجب سندرم ترک گردد.
تحمل داروئی Tolerance:
همانند سایر داروهای دسته بنزودیازپین تحمل داروئی ایجاد میکند.
استفاده پزشکی :
فلونیتر ازپام در بیش از 70 کشور به فروش میرسد و از آن جهت درمان کوتاه مدت بی خوابی استفاده میشود.
وابستگی جسمی و روانی :
استفاده مزمن از فلونیترازپام میتواند باعث وابستگی شود. وعدم استفاده از آن موجب سندرم ترک گردد.
تحمل داروئی Tolerance:
همانند سایر داروهای دسته بنزودیازپین تحمل داروئی ایجاد میکند.
مدت اثر (Duration):
تاثیر فلونیترازپام حدوداً 20-15 ساعت پس از استفاده از راه دهانی شروع شده و 47 ساعت ادامه داد. البته اثرات خفیف آن تا 12 ساعت پس از استفاده باقی میماند.
روشهای سوء استعمال:
این ماده مخدر در دوزههای mg1 و mg5 وجود دارد البته قبلاً فرمهای تزریقی آن با دوز m1/2mg وجود داشته که اخیراً از رده تولید خارج شده است.
اثرات :
آرامبخش، شل کردن عضلات، کاهش اضطراب
مصرف بیش از اندازه (Overdose):
علاوه برافت فشارخون،اختلال حواس، گیجی، اختلالات بینایی، گمگشتگی و ناراحتی دستگاه گوارش و احتباس ادرار مصرف بیش از حد آن موجب مرگ میشود.
ترک (Withdrawal):
همانند سایر داروهای گروه بنزودیازپین قطع ناگهانی دارو پس از استفاده روزانه موجب حملات اضطراب میشود.
طبقه بندی :
تضعیف کننده سیستم اعصاب مرکزی
نامهای تجاری :
Liquid Ecstasy،Scoop، Easy Lay، Georgia Home Boy Grievous Bodily Harm،Liquid X و Goop
دوزاژ:
مصرف یک قاشق چایخوری از راه خوراکی دوز معمول در نظر گرفته میشود.گرچه دوزاژ آن براساس وزن بدن ومیزان غذای معده متفاوت خواهد بود.
استفاده پزشکی :
GHB یک داروی مضعف سیستم اعصاب مرکزی بوده که از سال 1990 توسط FDA ممنوع اعلام شد. ابتدائاً این دارو در مغازههای غذائی و بهداشتی به عنوان داروی تسریع دهنده رشد عضلانی بدن ( از طریق آزاد سازی هورمون رشد) فروخته میشد. ولی بعداً به دلیل اثرات اعتیاد زائی آن. ممنوع اعلام گردید.GHB جزء طبیعی از متابولیسم پستانداران میباشد وبطور طبیعی درسلولهای بدن انسان وجود دارد. GHB یک نوروترانسمیتر بوده و در بدن به عنوان پیش ساز GABA (گاما آمینوبوتیریک اسید ) بکار گرفته میشود.
وابستگی جسمانی :
این ماده به میزان متوسط باعث وابستگی جسمیمیگردد.
وابستگی روانی :
GHB به میزان متوسطی باعث وابستگی روانی میگردد.
تحمل:
مصرف این ماده با بروز پدیده تحمل همراه است.
مدت اثر:
مدت اثر این دارد 6-3 ساعت است.
روش استفاده :
GHB اساساً به شکل مایع در دسترس است. گرچه گاهی اوقات بشکل پودر نیز عرضه میگردد. این ماده بشدت قابلیت حل شدن در آب را دارد و بشکل خوراکی مصرف میشود. به خاطر طعم شور آن معمولاً مواد طعم دهنده به محلول اضافه میشود.
اثرات:
اثرات تحریک کنندگان اکستسی استفاده میشود. GHB جهت ارتکاب تجاوزات جنس نیز به کرات مورد استفاده قرار گرفته است زیرا این ماده مانع از دفاع خود در برابر تجاوز شده و باعث اختلالات حافظه است که درنهایت میتواند از تحت تعقیب واقع شدن متجاوز جلوگیری نماید. همین جهت به این ماده داروی date rape نیز اطلاق میگردد.
مصرف بیش از حد (overdeoe): در دوزهای پایین، GHB باعث خواب آلودگی، سرگیجه، تهوع و اختلالات بینائی میگردد. در دوزهای بالاتر باعث بیهوشی، تشنج، دپرسیون تنفسی و کما میگردد. مصرف بیشتر از حد آن معمولاً نیاز به مراقبتهای ویژه اورژانس پزشکی دارد. از نوامبر سال 2000 اداره DEA 71مورد مرگ ناشی از GHB را گزارش نموده است.
ترک (Withdrawal):
علائم ترک مصرف GHB بصورت اضطراب, بی خوابی، لرزش دستها،دلیریوم،تشنج بوده و گاهی نیز منجر به مرگ میشود.
درمان (Treatment):
درمان علائم ترک این ماده علامتی وحمایتی است. تجویز داروهای آرامبخش و خواب آور از دسته بنزودیازپینها مفید است. در صورت بروزدلیریوم وتشنج بستری در بیمارستان واقدامات حمایتی گستردهتر لازم است.
این ماده جزو داروهای مضعف سیستم اعصاب مرکزی است اسامیتجارتی آن Noctec، Somnos و Felsules میباشد. درپزشکی از آن به عنوان داروی خواب آور استفاده میشود. درحد متوسط باعث وابستگی جسمیو روانی میشود. مصرف آن با ایجاد پدیده تحمل همراه است.
مدت اثر آن 8-5 ساعت است.
طریقه مصرف آن خوراکی است اثرات آن در بدن شامل اختلال در تکلم، عدم آگاهی به مکان و زمان، علائم مستی ( همانند الکل ) میباشد. درصورت مصرف بیش از حد آن باعث مسمومیت شده که علائم آن شامل کاهش درعمق تنفس، پوست سرد، مردمکهای متسع، نبض ضعیف وسریع، کما و گاهی مرگ است.
علائم محرومیت شامل اضطراب، بی خوابی، لرزش اندامها، دلیریرم، تشنجات و احتمالاً مرگ ا
طبقه بندی :
مضعف سیستم اعصاب مرکزی
نامهای تجاری:
Special k ، Cat valium
دوزاژ:
استفاده از آن به میزان 100 میلی گرم باعث بروز عوارض فیزیکی و روانی میگردد.
استفاه بالینی :
از کتامین بصورت داروی بیهوش کننده جهت حیوانات و انسان استفاده میشود. تنها منبع شناخته آن در بازارهای غیر قانونی انحراف آن از مسیرهای قانونی به این گونه بازارهاست. گزارشات اخیر حکایت از این دارد که تعداد زیادی از کلینیکهای دامپزشکی اختصاصاً جهت ربودن و یالهای کتامین مورد سرقت واقع شده اند.
وابستگی جسمی:
این دارو ممکن است باعث وابستگی جسمیگردد.
وابستگی روانی :
این دارو به میزان زیادی باعث وابستگی روانی میگردد.
تحمل :
با مصرف این دارو پدیده تحمل ایجاد میشود.
مدت اثر:
مدت اثر این دارو از یک تا 12 ساعت متغیراست.
روش استفاده :
محلول کتامین میتواند از طریق تزریق، خوراکی (بصورت محلولهای نوشیدنی) ویاموادقابلتدخین(Smokable material) مصرف گردد. فرم پودری آن از طریق تبخیر حلالهای فرم مایع آن حاصل میشود که نتیجه آن پودر سفید و یا کمیمایل به قهوه ای بوده که در لمس شبیه به کوکائین است. این پودر میتواند از طریق نوشیدن و یا تدخین و یاتزریق ( پس از حل کردن درمایع ) مورد سوء مصرف واقع گردد.
اثرات :
اثراتی که براثر مصرف کتامین بوجود میآید مشابه اثرات فن سیکلیدین بوده و اثرات بینایی مشابه LSD ایجاد میکند. سوء مصرف کنندگان گزارش میکنند که سوء استفاده این ماده بهتر از PCPو LSD است زیرا مدت اثراتش یک ساعت یاکمتر است. ایلوزیون،توهم و اختلال در درک زمان و فواصل در اثر مصرف این ماده ایجاد میگردد.
مصرف بیش از حد (Overdose):
تغییر خلق و تغییر برداشت از وضعیت فیزیکی بدن, دلیریوم آشکار, احساس انفکاک, احساس غوطهورشدن, رویاهای واضع یا خطاهای ادراک و بینائی
ترک (Withdrawal):
علائم ترک این ماده بصورت رفتارهای داروگرایانه بروز میکند.(Drug seeking behavior)
درمان:
انجام خدمات مشاوره ای و جلسات شناخت درمانی و رفتار درمانی در کاهش رفتارهای داروگرایانه مفید است. درصورتی که علائم افسردگی در فرد وجود داشته باشد تجویز داروهای ضد افسردگی درکاهش بسیاری از علائم مفید خواهد بود.
طبقه بندی :
تضعیف کننده سیستم اعصاب مرکزی
نامهای تجاری :
کوآلود(Quaalude)و Sopor و Ludes
دوزاژ:
این دارو از طریق خوراکی مصرف میشود وبسرعت از دستگاه گزارش جذب میگردد. دوز خوراکی 100-75 میلی گرم روزانه است. درسوء مصرف این میزان به 3 گرم روزانه میرسد.
استفاده بالینی:
متاکوآلون جزو داروهای خواب آور و آرام بخش بوده و اثرات فارماکولوژیکی مشابه باربیتوراتها را دارد. این دارو همچنین شباهتهای شیمیائی با گروه باربیتوراتها را داشته ولی در حقیقت ابتدا به عنوان جزئی از برنامههای کشور هند جهت داروی ضد مالاریا ساخته شد. (Brown and Goenechea 1973).
این دارو در طی سالهای 1960 تا 1970 به عنوان داروی ضد اضطراب و همچنین برای درمان اختلالات خواب استفاده شد. متاکوآلون بوسیله یک محقق هندی بنام M.L.Gujiral در سال 1955 در طی یک برنامه تحقیقاتی ضد مالاریا کشف شد. اقلام داروئی اولیه آن بشکل کپسولهای خواب آور تحت نامهای تجارتی Renoval و Melsed و ترکیب با یک آنتی هیستامین بنام Mandrax بفروش میرسید و در سال 1972 این دارو ششمین داروی منتخب آرامبخش آمریکا شناخته شد. نام Quaalude از عبارت quiet interlude بهمراه یک “aa” اضافه شده توسط کارخانه سازنده گرفته شده است. در آنزمان امید براین بود که این دارو بهتر وایمن تر از باربیتوراتها جهت آرامبخشی باشد، معهذا بزودی دریافتند که مصرف این دارو مشکلاتی مثل تحمل و وابستگی دارد. متاکوآلون بسرعت به عنوان یک داروی تفننی طی سالهای دهه 1960 در آمد. این دارو در سال 1971 در کشور انگلستان و در سال 1973 درکشور آمریکا جزو داروهای غیر مجاز و اعتیاد آور آورده شد.
وابستگی جسمی:
درحد متوسط باعث و ابستگی جسمیمیگردد.
وابستگی روانی :
در حد متوسط باعث وابستگی روانی میگردد.
تحمل :
مصرف دراز مدت این دارو با بروز پدیده تحمل همراه است.
مدت اثر:
مدت اثر این دارو 6-2 ساعت است.
روش استفاده :
روش مصرف این دارو بصورت خوراکی است.
اثرات :
تاثیرات معمول آن بر بدن شامل اثرات آرامبخش (relaxation)، نشئگی (euphoria) و خواب آلودگی بروز میکند. در دوزهای معمول همچنین باعث کاهش میزان ضربان قلب و تندی تنفس میگردد و در دوزهای بالاتر باعث ایجاد افسردگی، عدم تعادل عضلانی و اختلال در تکلم میگردد.
مصرف بیش از حد (overdose):
علائم مسمومیت با این دارو شامل دلیریوم، تشنج،افزایش تون عضلانی، افزایش رفلکسها، استفراغ،اختلال کلیوی، کما و حتی مرگ ( به علت توقف قلبی و تنفسی ) میگردد. درحقیقت علائم مسمومیت با این دارو مشابه مسمومیت با باربیتوراتهاست با این تفاوت که اختلالات حرکتی بیشتر و احتمال ایست قلبی و تنفسی کمتر است.
علائم ترک :
علائم ترک وابستگی به آن شامل اضطراب،بیخوابی، لرزش دستها، دلیریوم، تشنج وحتی مرگ میباشد.
درمان :
درمان علائم ترک اغلب حمایتی وعلامتی است ودرصورت بروز علائم دلیریوم و تشنج بستری در بیمارستان و اقدامات حمایتی گسترده تر توصیه میشود
طبقه بندی :
مضعف سیستم اعصاب مرکزی
نام تجاری : Doriden
دوزاژ:
دوز آن براساس هر بیمار متفاوت است. دوز معمول آن 500 میلی گرم روزانه است.
استفاده بالینی :
گلوتتماید یک داروی آرامبخش ـ خواب آور است که در درمان بی خوابی کاربرد دارد. معهذا امروز داروی بهتری جایگزین این دارو شده است. اگر این دارو هر روز مصرف شود، بیشتر از 7 روز در درمان بی خوابی موثر نخواهد بود.
وابستگی جسمی:
درحد بالائی باعث وابستگی جسمانی میگردد.
وابستگی روانی :
درحد متوسط باعث وابستگی روانی میگردد.مصرف این دارو با ایجاد پدیده تحمل همراه است.
مدت اثر :
8-4 ساعت
روش استفاده :
از طریق خوراکی مصرف میشود.
اثرات :
در دوز معمولی مصرف این دارو با علائمیهمچون حالت گیجی،خواب آلودگی، و حالت منگی همراه است. حتی در صورتیکه این دارو در هنگام خواب مصرف شود،درهنگام بیدار شدن از خواب گاهی فرد حالت گیجی و خواب آلودگی دارد. گاهی مصرف آن با رویاهای شبانه وتوهمات همراه است.
مصرف بیش از حد:
تب، تشنج، عدم آگاهی به مکان و زمان، مشکلات حافظه ای، اسپاسمهای عضلانی، کاهش سطح تنفس، کاهش رفلکسهای محیطی، اختلال در تکلم، ضعف عضلانی شدید وحتی مرگ
علائم ترک :
اضطراب، بی خوابی، لرزش دستها، دلیریوم، تشنج از علائم مربوط به ترک مصرف این داروست.
طبقه بندی
جزوداروهای محرک سیستم اعصاب مرکزی است.
نام تجاری: ریتالین Ritalin
دوزاژ:
دوزاین دارو براساس نیازها و عکس العملهای فردی تعیین میگردد. درکودکان (6سال و بالاتر) بادوز 5 تا 10 میلی گرم سه بار در روز شروع شده و درهفته 10-5 میلی گرم در دوز روزانه افزوده میشود. حداکثر دوز روزانه 60 میلی گرم است. در بالغین دوز روزانه 30-20 میلی گرم میباشد.
استفاده بالینی :
در درمان اختلال ADHD (Attention-deficit hyperactivity disorder) کودکان بکار میرود و یا عبارتی پرحرکتی در بچهها.
وابستگی جسمیمصرف:
این دارو باپدیده وابستگی جسمیهمراه نمیباشد.
وابستگی روانی :
مصرف این دارو به میزان متوسط باعث وابستگی روانی میگردد.
تحمل :
مصرف این دارو با بروز پدیده تحمل همراه است.
مدت اثر:
مدت اثر این دارو 6-4 ساعت است.
روش استفاده:
این دارو به شکل خوراکی و یا تدخین استفاده میشود.
اثرات :
مصرف این دارو بشکل تقویت حواس (Hightened senses)، نشئگی و ایجاد توهم بروز میکند.
مصرف بیش از حد :
افزایش درجه حرارت بدن، اختلالات الکترولیتی و آریتمیقلبی، طپش قلب، تشنج، سردرد، افزایش فشار خون وخشکی مخاطها از علائم مصرف بیش از حد این داروست.
علائم ترک:
علائم ترک مصرف این دارو بصورت دردهای عضلانی، خواب آلودگی و افسردگی بروز میکند.
این دارو جز و دسته داروهای محرک است نامهای تجارتی آن شامل:ICE،obetrol ،Dexedrine،Desoxyn و Biphetamine است. درپزشکی این دارو در درمان اختلالات توجه (Attention deficit disorder)، نارکولپسی و کنترل وزن بکارمیرود. مصرف این دارو ممکن است باعث وابستگی جسمیگردد ولی در حد بالایی باعث وابستگی روانی میگردد. مصرف این دارو با بروز پدیده تحمل همراه است. این ماده به فرمهای قرص، پودر و دانههای کریستالی وجود دارد. مدت اثر این دارو 4-2 ساعت است.طریقه مصرف این دارو خوراکی، تزریقی و تدخین است.اثرات احتمالی آن در بدن شامل افزایش سطح هوشیاری، تحریک پذیری، نشئگی، افزایش تعداد ضربان قلب و فشار خون، بی خوابی و کاهش اشتها است.
علائم مصرف بیش از حد (مسمومیت ) آن شامل آشفتگی، افزایش دمای بدن، توهمات، تشنجات وگاهی مرگ است. علائم ترک شامل بی تفاوتی، افزایش دورههای خواب،تحریک پذیری، افسردگی و وعدم آگاهی به زمان و مکان است.
4--متیل تیو آمفتامین4-Methylthioamphetamine(4- MTA , Flatliners) :
4-میتل تیوآمفتامین (4-MTA) از لحاظ شکل ساختمانی شبیه آمفتامین است. 4-ام ـ تی ـ ای طبق گزارشات اثرات فیزیکی مشابه 3-4 متیلن اکسی آمفتامین (ام ـ دی ـ ای ) و 3-4 میتلن دی اکسی مت آمفتامین (MDMA/ecstasy) دارد.
استفادههای قانونی یا مجاز:
هیچ مجوز استفاده پزشکی برای 4-MTA صادر نشده است. 4-MTA ابتدا بجهت استفادة پژوهش تحت یک داروی انتخاب شده سروتونرژیک انتخابی ساخته شده است.
ساختمان شیمیایی ـ داروشناسی :
4-MTA ساختمانی شبیه آمفتامین دارد.
اثرات جانبی:
اثرات جانبی 4-MTA هنوز در انسان مشخص نشده است.
افزایش بیش از حد سروتونین در اثر مصرف 4-MTA احتمال منجر شدن به سندرم سروتونین که علایم آن عبارت از انقباض غیر اداری ماهیچهها, احساس خستگی, تعریق, تکانهای غیر ارادی بدن،افزایش عکس العمل، انقباض ناگهانی عضله و نهایتاً گیجی وکما که منجر به مرگ میشود.
گزارشات از گروه سم شناسی لندن حاکی از مرگ 3 نفر در نوامبر 1998 در اثر مصرف 4-MTA را میدهد.
همچنین در گزارش ارائه شده دسامبر 1998 نشاندهندة مرگ یک دانش آموز در یکی از پارتیهای غیر مجاز بعد از مصرف 7 قرص 4-MTA میباشد.
مصارف غیرمجاز:
استفاده از 4-MTA و مصرف آن باعث تحریک و سرخوشی همچون اکستسی بوجودمیآورد.
گزارشات NCIS کشور انگلستان این فرضیه رابوجود میآورد که در اثر اعمال فشارهای قانونی جهت کنترل تولید اکستسی منجر به ساخت مواد اعتیاد آور دیگری از مشتقات اکستسی بشود. این پیش بینی که احتمال استفاده و معامله 4-MTA بجای اکستسی و به عنوان یک داروی خیابانی مخدر انتظار میرود.
توزیع غیرمجاز:
طبق گزارشاتی درباره آنالیز 4-MTA که در گزارش گروه سم شناسی انگلستان, رویت شده این دارو در بازارهای کشور انلگستان, هلند و بلژیک توزیع و انتشار داشته است. 4-MTA درشکلهای اولیه بصورت قرصهای سفید یا کرم رنگ حلقه ای که دارای قطر 9 تا 14 میلی متر میباشد تولید میگردد.
دردو مورد قرص بسته بندی شده, یکی تحت عنوان S5 و بسته بندی دیگر تحت عنوان کافئین ویتامین وفراوردههای گیاهی عرضه میشد. در آنالیز این قرصها معمولاً 100 تا 140 میلی گرم 4-MTA درهرقرص وجود دارد.
4-MTA جزولیست بندی کنترل مواد در ایالات متحده آمریکا نمیباشد. بهرحال میتواند در جدول 1 کنترل مواد شبیه یا آنالوگ MDA و یا MDMA قرار بگیرد. طبق پیشنهاد سازمان بهداشت جهانی و کمیسیون داروهای نارکوتیک مورخ 20 مارس سال 2001 میلادی 4-MTA به جمع جدول شماره 1 داروهای روانگردان کنوانسیون سال 1971 میلادی اضافه شده است
از نظر طبقه بندی فارماکولوژی، تضعیف کننده سیستم مرکزی اعصاب است که جزو آرام بخشها و سستی زاها طبقه بندی می شود. در پزشکی مصارف زیادی دارد ولی به علت سو استفاده در مصرف آن، مشکلاتی را در جامعه بشری ایجاد می کند.
از جمله اثرات الکل افزایش خواب و گشاد شدن عروق است و به عنوان منبع انرژی زا استفاده می شود. در دردهای بسیار شدید مانند دردهای سرطانی یا تخفیف اسپاسم های شدید عضلانی موثر است. هم چنین به صورت بخار در ماسکهای اکسیژن برای افرادی که دچار برخی ناراحتی های آسم، ریوی و اختلالات تنفسی هستند، استفاده می شود. همراه با مرفین در اعمال جراحی قلب باز و نیز در ضد عفونی و پانسمان جراحات مختلف پوست به کار می رود.از نامهای خیابانی الکل می توان Booze (مشروب خواری ، میگساری)، Sauce (سوس، ترشی) و Juice (عصاره، شربت) را ذکر کرد.
اثر اصلی و عمده کوتاه مدت الکل بر سیستم اعصاب مرکزی است و به عنوان خواب آور یا بی حس کننده عمل می کند. علاوه بر آن، اثراتی در هوشیاری فرد و اعمال و وظایف دستگاه مغز و اعصاب دارد. به طور کلی اثر الکل بستگی به میزان نوشیدن، اندازه، وزن بدن وضعیت سلامت جسمی و روحی فرد مصرف کننده، تجربیات فرد از جمله درجه تحمل و وابستگی، خلق و خوی و درجه خلوص نوشیدنی محتوی الکل دارد.
مصرف نوشابه های الکلی در ابتدا موجب نوعی آرامش و رها شدن از قیودات و سرخوشی زیاد می گردد، ولی پس از مدتی اثرات واقعی آن از جمله ناهماهنگی در حرکات عضلات (آتاکسی)، اختلال در قضاوت، آسیب اعمال حرکتی و مهارتی، کندی واکنش و فعالیت دماغی و فکری تشدید حالت تهاجمی و پرخاشگری، تلوتلو خوردن، درهم و بر هم حرف زدن، سوزش قلب، پرحرفی، دوتا دیدن اشیا و افراد، گیج، گر گرفتگی ، کرختی و بی حسی اعضای بدن و افزایش ادرار می باشد.
مصرف الکل حتی مصرف کم آن به خصوص اگر همراه با دیگر مواد اعتیاد آور باشد به مهارت رانندگی صدمه و آسیب می رساند. پس از 8 تا 12 ساعت که از مصرف زیاد آن بگذرد، سردرد، تهوع، لرزش و استفراغ ایجاد می شود. مصرف خیلی زیاد آن ممکن است موجب فلج شدن فعالیتهای مغزی و دستگاه تنفسی و در نتیجه مرگ می گردد. به طور کلی این اثرات چنانچه همراه با مصرف آرام بخشها و دیگر داروهای تضعیف کننده باشد، تشدید می گردد. مصرف زیاد آن همراه با داروهای ضد افسردگی از جمله بار بیتوریک ها اغلب ممکن است، موجب مرگ فرد گردد. مصرف منظم و مستمر حداقل 4 بار نوشابه های الکلی در روز ممکن است در بلند مدت و به تدریج موجب آسیب کبد، مغز، قلب، و دیگر اعضای بدن گردد. مصرف مداوم نوشابه های الکلی موجب سایروز کبدی، پانکریت و اختلالات کیسه صفرا، ناراحتی های گوارشی، زخم معده و اثنی عشر، گاستریت و برخی از سرطانها در دستگاه جهاز هاضمه می گردد. نقشهای دستگاه عصبی از جمله نارسایی های اعمال هوشی، حرکتی و بی ثباتی هیجانی، کاهش ادراک حسی و سرانجام از دست دادن حافظه و فراموشی، تیرگی بینایی در بیشتر افراد معتاد به الکل دیده می شود. شایع ترین اختلال سیستم عصبی در الکلیسم مزمن، آسیب قرنیه و اعصاب چشم است. آسیب به مغز و ضایعات نسوج مغز، ناراحتی های قلبی از جمله آریتمی و تاکیکاردی از عوارض سوء مصرف است. الکل، رگهای کرونری قلب را کاهش می دهد. این ماده در مردان موجب ضعف قوای جنسی می گردد و قدرت باروری آنان را کاهش می دهد. مصرف مزمن و زیاد مشروبات الکلی موجب اضطراب، عصبانیت و تند خویی، تحریک پذیری دلیریوم، ترمنس و دپرسیون سیستم اعصاب مرکزی می گرد. از هم پاشیدگی زندگی خانوادگی، شغل و اجتماعی به طور کلی اعمال ضد اجتماعی و زوال ابعاد شخصیتی در نتیجه ادامه مصرف مشروبات الکلی پدیدار می گردد.
الکل اتانول یکی از داروهای اعتیاد آور محسوب می شود که به عنوان ماده آرام بخش برای خواص نشاط آور آن مصرف می شود. افزایش مقدار مصرفی آن به منظور ایجاد اثر مطلوب، ممکن است موجب ایجاد تحمل و وابستگی فیزیکی گردد. مصرف کنندگان مزمن یا افراد معتاد به آن ممکن است به مقدار ثابت مشروب بنوشند بدون اینکه مست شوند، در این صورت احتمال دارد که یک نوع وابستگی جسمی و روانی در آنان به الکل به وجود آید که قطع مصرف آن، نشانه های ترک را به صورت تحریک پذیری زیاد، تشنج، دلیریوم ترمنس، حالات بی قراری یا عصبانیت، بی خوابی، بد اشتهایی، عرق کردن و استفراغ ظاهر می سازد.
الکل به عنوان داروی اعتیاد آور، قدرت ایجاد وابستگی جسمی و روانی را دارد.
الکل و بارداری:
استفاده از مشروبات الکلی در دوران بارداری موجب ایجاد ناراحتی های جدی و غیر طبیعی شدن نوزاد می گردد. زنان بارداری که در دوران بارداری به حد زیاد مشروب می نوشند، ممکن است کودکان غیر طبیعی با نقیصه های ذهنی یا جسمی به دنیا آورند. در یک آزمایشگاه – که در اثرات الکل بر روی جنین مادران الکلی آزمایش انجام شد- مشخص گردید که: نوشیدن زیاد و سپس قطع مصرف الکل در دوران بارداری، اثراتی را بر جنین می گذارد. در 322 نوزادی که غیر طبیعی بودند، 32 درصد آنان متعلق به مادران مشروب خوار در حد افراط بودند و 14 درصد آنان متعلق به مادران مشروب خوار در حد متعادل و 9 درصد آنان متعلق به مادرانی که ترک کرده و در حال محرومیت به سر می برند. 20 نفر از 162 نوزادی که پس از تولد دچار سندرم قطع الکل بودند، متعلق به مادرانی بودند که در دوران بارداری شان روزانه 300 میلی لیتر یا بیشتر مشروبات الکلی می نوشیده اند.
توتون چیست؟
توتون، برگهای خشک شده گیاه تنباکو است که می تواند به صورت کشیدنی (دود کردن) و احیانا جویدنی در اشکال مختلف سیگار، سیگار برگ، توتون پیپ، قلیان و ... مورد استعمال قرار گیرد. از ترکیبات خطرناک سیگار نیکوتین، تار و مونو اکسید کربن است.
تنباکو (توتون) در میان قبایل آمریکای شمالی و مرکزی در قرن 16 م. کشف گردید. این گیاه مصرف پزشکی ندارد و از نظر طبقه بندی فارماکولوژی موجب تحریک یا تضعیف سیستم مرکزی اعصاب می گردد.
اثرات کوتاه مدت:
تار و دود سیگار موجب تحریک زیاد نسوج و همچنین ترشحات نایچه ها و بزاق دهان می گردد. تار موجود در سیگار در ریه ها جمع می گردد و موجب ناراحتی های دستگاه تنفسی از جمله برونشیت مزمن، تنگی نفس و آمفیزم ریوی می شود. دیگر از عوارض جسمی مصرف سیگار، افزایش فشار خون و ضربان قلب، گشاد شدن مردمک چشم، کاهش اشتها، اسهال، استفراغ و گیجی است. مسمومیت ناشی از نیکوتین در فرد ایجاد لرزش، استفراغ، اختلالات تنفسی و اغلب فلج شدن دستگاه تنفسی و تشنج شدید می نماید.
مونواکسید کربن موجود در سیگار علاوه بر آسیب رساندن به فرد سیگاری به اطرافیان وی نیز همان آسیب را می رساند.
یک نخ سیگار کمتر از یک میلی گرم نیکوتین وارد خون می کند. چنانچه 2 یا 3 قطره از نیکوتین خورده شود، موجب مرگ آنی می گردد و این، سمیت زیاد این ماده را می رساند. وقتی که سیگار خورده شود، نیکوتین به آهستگی در معده جذب می گردد و از این رو است که اغلب می توان کودکان خردسالی را که اشتباها سیگاری خورده اند، از مرگ نجات داد.
اثرات دراز مدت:
تار موجود در سیگار ایجاد سرطان می کند که رایج ترین نوع آن سرطان دستگاههای هاضمه، ریه، دهان، گلو و حنجره است. علاوه بر آن عوارض جسمی دیگری از جمله اختلالات و بیماریهای تنفسی، بسته شدن عروق و زخم معده بسیار رایج است. سیگار کشیدن موجب تنگ شدن عروق می شود، میزان ویتامین C در بدن را کم می کند، ایجاد زخمهای پوستی که به کندی خوب و ترمیم می شوند می نماید، درجه مصونیت بدن را در برابر بیماریها کاهش می دهد.
تحقیقات نشان می دهد که هر نخ سیگار 5/5 دقیقه از عمر انسان را می کاهد. کودکان مادران سیگاری در زمان تولد از وزن کمتری برخوردارند و اغلب در خطر نارس به دنیا آمدن قرار دارند و از نظر ذهنی و رشد و نوع رفتار نیز در مقایسه با کودکان مادران غیر سیگاری در سطح پایین قرار دارند. بیشتر افراد سیگاری از نظر فیزیکی و روانی به مصرف دخانیات وابستگی پیدا می کنن
سکونال، فنوباربیتال، آمیتال (آمورباربیتال) ، متاکوالن (ماندراکس)، توینال (سکوباربیتال). گلوتیتمید (دوریدن)، میتی پریلون، پلاسیدین ، فلوراز پام، الکل (جزو گروه داروهای نامریی آورده شده است)
تنفس ، ضربان قلب و دیگر اعمال بدن به کندی می گراید. اگر مصرف کننده با قوطی پلاستیکی آن را از طریق بینی و دهان استنشاق کند، مرگ ناشی از خفگی ممکن است پیش آید، استنشاق و تنفس مداوم فرارها و چسب موجب آسیب به کبد و کلیه، پریدگی رنگ پوست، احساس ضعف و بی حالی، عدم توانایی تفکر صحیح، لرزش، عطش زیاد، کاهش وزن، تحریک پذیری، افکار پارانوئیدی، حالات تهاجمی و دشمنی می گردد. در مصرف طولانی استنشاق بنزین، میزان سرب خون را بالا می برد.
مصرف دائمی و مکرر موجب تحمل و نیاز فرد به افزایش مصرف برای ایجاد اثر مطلوب می گردد و می تواند وابستگی روانی و جسمی ایجاد کند. علائم و نشانه های ترک عبارتند از احساس سرما، لرزش بدن، توهمات، سردرد، دردهای شکمی، گرفتگی و اسپاسم عضلانی.
محرک ها می توانند ایجاد وابستگی شدید روانی کنند. به طور مثال وابستگی که به وسیله (کراک) ایجاد می شود، سریع ترین و قوی ترین وابستگی است که معتاد حتی نمی تواند برای مدت کوتاهی آن را کنار بگذارد و باید مرتبا در حال استعمال آن باشد. مشهورترین مواد و ترکیبات اعتیاد آور این گروه، آمفتامین ها و فرآورده های کوکا است.
الف- الکل اتانول یا الکل اتیلیک (Ethylic Alcohol)
ب- توتون و دخانیات (نیکوتین
ج- قهوه (کافئین) (Coffee-Caffeine)
هروئین با عمل تقطیر از مرفین استخراج میشود. هروئین پودر کریستالی سفید رنگی است که در سال 1874 توسط دانشمند انگلیسی در بیمارستان سنت مری کشف شد. دانشمند قوی این ماده را تترااستیل مرفین خواند تا اینکه در حدود سال 1890 دانشمند آلمانی بنام درسر و چند دانشمند دیگر مطالعات بیشتری روی آن انجام دادند و دریافتند که این مشتق دی استیله است و آن را برای معالجه اشخاص مبتلا به سل و سایر بیماریهای جهاز تنفسی و همچنین برای ترک اعتیاد به مرفین پیشنهاد و عمل کردند.
کارخانه بایر آلمان دست به تهیه تجارتی آن زد و به آن نام هروئین داد شاید بایر کلمه هروئین را از کلمه که در زبان آلمانی به معنی عامل بسیار قوی و بسیار موثر که مقدار کم آن اثر زیاد دارد، اقتباس کرده است. از طرفی شاید چون مصرف هروئین میتواند اثر اعتیاد مرفین را از بین ببرد (چون یک مخدر قویتر میتواند اثرارت فیزیولوژیکی داروی مخدر قبلی را از بین ببرد و خود جانشین آن بشود)در ضمن چون پس از مصرف هروئین البته فقط در شروع و اوایل مصرف آن اعمال روانی و جسمانی به شدت تقویت میشود و شخص میتواند کار چند روزه را در یک روز تمام کند به این ماده نام هروئین مشتق از کلمه به معنی قهرمان دادند.
هروئین اعتیاد شدید فیزیکی را در کمتر از 21 روز در 97 درصد اشخاصی که آن را مورد مصرف قرار داده بودند، به وجود آورد. هروئین ماده مخدری قوی است، که آخرین پله نردبان اعتیاد را در مصرف مواد مخدر به خود اختصاص داده است و شخص را به سفری می برد که کمتر کسی از آن به سلامت بازگشته است!
فردی که پس از سیر در مصرف انواع مواد مخدر به هروئین روی میآورد. ابتدا آن را استنشاق میکند، اما کمی بعد جهت تأثیر فوری و افزایش دادن اثر آن، به سرنگ روی میآورد و در رگ تزریق میکند.
هروئین تزریق شده احساس لذت عمومی و سریع و شدید را تولید میکند. متخصصان این حالت را شبیه اوج در جماع توصیف نموده ولی در اصطلاح، معتادان آنرا فلش (Flash) یعنی چیزی شدید و آنی همانند نور فلش دوربین عکاسی مینامند.
فلش عکسالعملی است ناگهانی، زنده و عمیق که ارگانیسم نسبت به ورود ماده نشان میدهد. این حالت که حداکثر در حدود 10 ثانیه طول میکشد برای معتاد همیشه عالی است. هروئین که قدرت خوابآوری کمتری دارد، تولید برانگیختگیهای شدید و خشنی میکند، لیکن سهولت تفکر و تصور تریاک را تولید نمینماید،شاید به همین علت است که مصرف این ماده بیشتر در بین مردها متداول است. بررسیهای آماری نشان میدهد که در برابر هر 5 مرد معتاد فقط یک زن معتاد وجود دارد.
هروئین از مورفین مستبدتر است و کمبود آن زودتر احساس می شود. به طوریکه معتاد را مجبور میسازد در فواصل زمانی مشخص ( 3 تا 5 ساعت برای هروئین و 8 تا 12 ساعت برای تریاک) از این ماده استفاده کند، تا اضطراب غیرقابل تحمل ناشی از کمبود را از بین ببرد.
مضافا اینکه پس از مدتی، مصرف هروئین به جز رفع احتیاج، اثر دیگری ندارد و مکانیسم وابستگی، ریتم تزریق و مقدار مصرف را رفته رفته افزایش میدهد و زوال و نابودی فرد را سرعت میبخشد.
اعتیاد به هروئین بندگی مطلق است و معتاد فقط برای هروئین و توسط آن زنده است. شخص معتاد به علت آگاهی از اعتیاد خود رنج فراوان میبرد، اما ظاهرا کاری از دستش بر نمیآید.
باید دانست هروئین برخلاف الکل که بعضی از رفتارهای سرکوب شده را آزاد میسازد، تعدادی از رفتارهای پایه، مانند رفتارهای جنسی، خشونتی و تهاجمی و حتی رفتارهای رفع گرسنگی را سرکوب کرده و از قدرت اصلی آن میکاهد. ایجاد حالت کرخی در معتاد باعث می گردد که فشار مختلف و دردهای جسمانی خصوصا دلواپسی و اضطراب وی بهبود یابد.
وابستگی فیزیکی بسیار شدید است، معتاد میبایست حداقل هر 8 تا 12 ساعت یکبار از این ماده مصرف کند تا از بروز علائم کمبود جلوگیری نماید.
تجربیات حاصله نشان میدهد که مصرف روزانه 60 میلیگرم هروئین میتواند در مدت دو هفته فرد را کاملا معتاد سازد. زیرا در این مدت ارگانیسم بدن خود را با ماده مخدر وفق داده و با آن سازگار میگردد، و وقتی شخص از نظر فیزیکی کاملا معتاد شد، کمبود مصرف یا عدم دستیابی باعث بروز علائمی میشود. تقریبا 12 ساعت بعد از آخرین مصرف، معتاد خود را بدحال حس میکند، احساس ضعفی به او دست داده و خمیازه میکشد، میلرزد و عرق میکند، از بینی و چشمهایش ترشحات زیادی خارج میشود. این علائم توام با حالت آشفتگی به مدت چند ساعت ادامه یافته و پس از آن معتاد به خوبی ناآرام فرو میرود. در موقع بیداری یعنی 18 تا 24 ساعت بعد از آخرین تزریق فرد معتاد وارد عمق جهنم زندگیش میشود. خمیازه ها آنچنان شدید می گردد که میتوانند فکهایش را از هم جدا سازند. ترشحات بینی همچنان ادامه مییابد، موهای بدن سیخ میشود و انقباضات شدیدی در معده و رودهها پدید میآید، که باعث ایجاد اسهال و استفراغ شدید میشود.
حدود 36 ساعت بعد از آخرین تزریق، معتاد خود را با پتوهای متعدد میپوشاند. زیرا بدنش به شدت میلرزد و پاهایش بیاختیاد دچار لرزشهای شدیدی می گردد. به طوری که قادر به خوابیدن نیست، بلند میشود، راه میرود، روی زمین دراز میکشد و فریاد میزند.
ریزش ترشحات از بینی همچنان ادامه مییابد و سرعت و میزان آن باور نکردنی است، زیرا فقط تعریق او باعث خیس شدن دائم لباسها و رختخوابش میشود.
در این مرحله ضعف جسمانی به حدی است که فرد قادر به بلند کردن سر از روی بالش نمیباشد و گاهی متخصصان از بیم جان بیمار به هراس میافتد و مقداری هروئین به وی تزریق میکنند. تزریق مقدار کمی هروئین تقریبا تمام علائم را به سرعت از بین میبرد.
هاریس ایزبل در این مورد مینویسد "منظره شگفت انگیزی است، زیرا شخصی که به شدت مریض است، نیم ساعت پس از تزریق به صورت آدمی سالم، خنده رو، خوشحال و مرتب در میآید."
البته اگر تزریق انجام نگیرد تمام علائم فوق پس از 6 تا 7 روز از بین میرود، زیرا بدن پس از این مدت دوباره قابلیت عدم نیاز به هروئین را باز مییابد.
مورفین
در سال 1804 م. اولین الکالوئید تریاک – که شناخته شد – مورفین(morphine) نامگذاری کردند که از کلمه مورفئوس (Morpheuse)خدای رویای یونان باستان مشتق شده بود . از سال 1850م. که سرنگهای تزریقی زیر جلدی به بازار آمد ، استفاده از آن گسترش بیشتری پیدا کرد.مورفین از تریاک استخراج میشود و یا مستقیما از ساقه خشخاش بدست می آید و به صورت پودری کریستالی به رنگ قهوه ای روشن و یا سفید می باشد.
مورفین به اشکال قرص، کپسول، پودر یا محلول عرضه می شود و از طریق خوراکی، کشیدن از راه مجاری تنفسی و تزریق زیر پوستی و داخل سیاهرگی مورد استفاده قرار می گیرد.شروع مصرف ‹‹ مورفین ›› را متخصصان به ‹‹ ماه عسل ›› تعبیر می کنند. زیرا ‹‹ مورفین ›› تمام احساسها را تغییر می دهد، و به تجربه های ادارکی، خلقی و حسی و اساساً ارتباطات شخص با دنیای خارج، ظاهر دلنشینی می بخشد. این لذت در ابتدا در مورد احساسات داخلی نامشخص، بسیار شدید است.
کارکرد ذهنی در سطوح بالا مانند قدرت استدلال نه تنها دچار اشکال نمی گردد، بلکه عملکرد آن با شور و هیجان زیاد توأم است. البته پس از مدتی مصرف، عادت پدیدار می گردد و شخص به ناچار مقدار مصرفی خود را افزایش می دهد.
اضطراب که خود جزئی از درد و رنج وابسته به کمبود احتمالی در اعتیاد است، سبب می شود که شخص علاوه بر افزایش مقدار مصرفی خود، فواصل مصرف را کاهش داده و به این شکل از بروز علائم کمبود و اضطراب احتمالی جلوگیری نماید.
البته افرادی هستند که مصرف روزانه خود را بدون افزایش قابل ملاحظه ادامه می دهند، و زندگی خود را براساس ریتم سرنگ ها قرار داده و به کار و زندگی معمولی خود مشغول می باشند. اما افراد دیگر قادر به تداوم کار و فعالیت نبوده و دائماً درپی بالا بردن مقدار مصرفی و پر کردن سرنگ های بعدی هستند.
اختلاف مورد اشاره مربوط به سازمان روانی – شخصیتی فرد و قدرت او در کنترل تمایلات و ارضا آن است. اما در اکثر موارد، اعتیاد به مشتقات ‹‹ تریاک ›› به طور عام و به ‹‹ مورفین ›› به طور خاص، موجب زوال سریع فیزیکی ، روانی و اجتماعی می گردد، و افرادی که قدرت ذهنی خود را حفظ کرده اند، رنج فراوان می کشند. زیرا دیگر از ماه عسل خبری نیست، بلکه فقط لحظات پر اضطراب و سختی وجود دارد که شخص به پرکردن سرنگ فردای خود می اندیشد.
مرفین به صورت امروزی برای از بین بردن درد از قرن 19 م. سابقه دارد و از حیث طبقه بندی فارماکولوژی، تضعیف کننده سیستم مرکزی اعصاب می باشد
تریاک چیست و چگونه بدست می آید؟
تریاک به شکل ماده قهوه ای تیره رنگ به گونه دلمه شده مانند پلاستیک وجود دارد. تریاک شیره الکالویید داری است که از تیغ زدن گرز خشخاش و لخته شدن شیره خشخاش نارس بدست می آید. تخمدان حاوی دانه های خشخاش، بیضی شکل است که گلبرگهای صورتی رنگ دارد. وقتی این گلبرگها رو به پژمردگی می رود، با تیغ زدن تخمدان نارس، عصاره شیری رنگی شروع به تراوش می کند که در مجاورت هوا به صورت (دلمه) شده پس از گذشت یک شبانه روز به رنگ قهوه ای و گاهی سیاه در می آید و به حالت صمغی چسبیده بر جدار خارجی تخمدان باقی می ماند که آن را تراشیده و جمع آوری می کنند.
این گیاه را در انگلیسی ((Papaver Somniferom)) و خشخاش را ((Poppy)) و در فارسی کوکنار و دانه های خشخاش را به انگلیسی ((Poppy Seeds)) و صمغ جمع آوری شده را تریاک که از تریاکا (Theriaca) یونانی گرفته شده و در عربی افیون، ابیون، تریاق، دریاق و در انگلیسی ((Opium)) می نامند، ابیون یا افیون نیز از ریشه یونانی اپیون ((Opion)) اقتباس شده است
انواع تریاک
1 . تریاک خام, که عبارت از شیره خودبخود غلیظ شده گرزهای خشخاش است که بدون توجه به میزان آن, جز برای بسته بندی و ارسال, دستکاری دیگری در آن نشده باشد .
2 . تریاک عمل شده (پرورده), طبق تعریف لاهه, تریاک پرورده محصولی است که از تریاک خام با یک رشته عملیات مخصوص حل کردن, جوشاندن, بودادن و تخمیر بمنظور تبدیل آن به عصاره برای استعمال غیر طبی تهیه می شود.
3. تریاک پزشکی, تریاکی که مقدار آن (دوز) مشخص بوده و برای مصارف درمانی و پزشکی کاربرد دارد. و در صنایع داروسازی هر کشوری آن را بصورت گرد یا دانه های ریز درآورده و یا با مواد بی اثر مخلوط کرده و مورد مصرف قرار می دهند.
مشتقات تریاک
در تریاک حدود 25 نوع آلکالوئید وجوددارند که 6 نوع آن بیشتر از بقیه در تریاک یافت می شوند که عبارتند از : مورفین (3 تا 23درصد), کدئین (5/0درصد), پاپاورین (1/0درصد), نارسئین(1/0درصد), نارکوتین (7درصد), تبائین (3/0درصد).
هرچه مقدار مورفین موجود در تریاکی بیشتر باشد می گویند آن تریاک دارای مرغوبیت بیشتری است. مقدار مورفین در تریاکهای بازرگانی 6 تا 14 درصد می باشد.
نحوه مصرف تریاک
تریاک به صورت خوردن، کشیدن یا تزریقی مورد مصرف قرار می گیرد. تریاک از نظر طبقه بندی فارماکولژی، تضعیف کننده فعالیتهای سلسله اعصاب مرکزی است.
علائم مصرف تریاک
مهمترین علائم مصرف تریاک و مشتقات آن عبارتند از : 1- خواب آلودگی با حضور ذهن, 2- تسکین درد, 3- انبساط خاطر و آرامش, 4- احساس گنگ و مبهم به زمان و مکان, 5- بخواب رفتن با آرامش و تخیلات مطبوع, 6- سستی اراده و ضعف حرکات فعاله و 7- کاهش امیال جنسی.
اثرات دلپذیر و آرامش بخش مواد مخدر بسته به مصرف دارو و تحمل شخص بمدت چهار تا شش ساعت ادامه می یابد و پس از آن مرحله خماری فرا می رسد که بصورت خمیازه و آبریزش از بینی, بیقراری, بی اشتهائی, افسردگی, تهوع و استفراغ می باشد.
بعد از کشیدن به اصطلاح چند "بست" تریاک, توجه فرد بر روی خودش متمرکز شده و گرایش شدیدی به آرامش پیدا می کند. درحقیقت اعصابش آرام و اراده اش سست شده و در تفکر و خیال فرو می رود و از معاشرت با دیگران تا حدودی پرهیز می کند و از وزن و زمان و فضا آزاد می شود. و دگرگونی در جهت یابی زمانی- فضائی در وی ایجاد می شود. مصرف تریاک سبب می شود تا گذشته وآینده فرد با هم مخلوط شده و مجموعه "حال" را برایش ایجاد نماید و از زمان آزاد گردد.
شخص معتاد به تریاک در خیال واهی خود پس از استعمال تریاک احساس می کند که دارای روشن بینی زیاد و قدرت فهم و قضاوت هوشیارانه و بینش و ادراک اصیل از دنیای اطرافش می باشد و از این که بدون هیچ سعی و کوششی دارای این حالت در تفکر و تصور گردیده ابتدا تعجب می کند. ولی رفته رفته در حالت کیف فرورفته و احساس خوشی و خوشبختی به وی دست می دهد و درنتیجه نسبت به محیط اطراف خود بیگانه و بی تفاوت می گردد.
با توجه به مطالب ذکرشده, فرد معتاد به تریاک به سهولت می تواند, ساعات شبانه روز را با بی خوابی و رویاهای رضایتبخش ادامه دهد. و بتدریج در وی وابستگی و بندگی ایجاد شود و در فواصل بست یا پیپ ها این فرد انرژی خود را از دست داده و اندوهگین و بی حوصله می شود و حالت یکنواختی در صدا و کندی در حرکاتش نمایان می شود.
لاغری و ضعف عمومی در معتادان به تریاک رفته رفته شدیدتر می شود و ضایعات فیزیکی و روانی و اجتماعی فرد بتدریج زیادتر شده و موجب زوال و نابودی فرد می شود. یعنی با گذشت زمان تحمل فرد به مقدار مصرف تریاک بیشتر می شود و فواصل آن نیز کمتر شده و گروهی نیز در پایان به هروئین روی می آورند. از نظر اجتماعی, اگرچه معتادان سنتی به تریاک در هر نقطه کشور همچنان به فعالیت خود اجباراً ادامه می دهند ولی از هم پاشیدگی خانواده در اغلب موارد نتیجه اولیه این نوع اعتیاد محسوب می شود. مصرف مزمن داروهای مخدر توسط مادر در حین حاملگی که شامل تریاک و مشتقات آن و آمفتامین ها و باربیتوراتها می باشند برای جنین مضر است و سبب دیسترس داخل رحمی و کم وزنی نوزاد و گاهاً مرگ جنین و نوزاد می شود و در مواردی که مادر حامله معتاد تمایل و سعی در ترک اعتیاد را دارد بایستی سقط زودرس را انجام داد.
مصرف بیش از اندازه ( Overdose)
مصرف بیش از حد، موجب اختلالات سیستم تنفسی گردیده و تنفس به کندی و آهستگی صورت می گیـــرد و در نهایت احتمالا متوقف شده و به مرگ منجر می شود. استفاده تریاک همراه با الکل می تواند، بسیار خطرناک باشد.
درمان و ترک تریاک
اکثریت معتادان به مواد مخدر بویژه تریاک، تمایل به ترک اعتیاد به صورت تدریجی و در منزل و بویژه زیرنظر پزشک را دارند. بدین منظور یک روش ساده و مفید در زیر عنوان میگردد که بسیاری از معتادان قادر به ترک آن بوده و تعداد زیادی از معتادان نیز از طریق درمان سرپائی و درمانگاهی با همین روش اعتیاد را ترک کرده اند و خوشبختانه هیچ خطری نیز دربر نداشتهاست. در این روش ابتدا بایستی فرد معتاد به تریاک، در طی 15 روز و هر روز مقدار کمی از میزان تریاک مصرفی روزانهاش را کم کند و پس از 15 روز به یک حد مینیمم برسد، سپس با تجویز 4 داروی زیر که بیشتر جهت درمان علائم و نشانههای ترک اعتیاد بکار میرود و نوعی جایگزینی خفیف نیز میباشند میتوان در مدت 10 روز، وی را از اعتیاد نجات داد (درمجموع 25 روز). داروهای مصرفی عبارتند از: 1- استامینوفن کدئین که در روز اول به میزان 6-3 عدد و برای 3 بار در روز مصرف گردد که علاوه بر جایگزین شدن مقادیری از کدئین بجای تریاک مصرفی، میتواند علائم درد بدن و ناراحتی و سردرد ناشی از ترک اعتیاد را بطور چشمگیر کاهش دهد و سپس از روز دوم تا 10 روز میتواند روزانه حدود 3 عدد از استامینوفن کدئیندار را مصرف نماید.
2- مپروبامات و یا داروهای خانوادة باربیتوریکها : که جهت تکانهای عضلانی و مسائل روحی و عصبی و عضلانی میتوانند مفید واقع گردند که در روز اول روزانه 3 عدد و روزهای دوم و سوم روزانه 2 عدد و سپس تا روز دهم روزانه 1 عدد.
3- قرص دیفنوکسیلات که بدلیل اسهال و اختلالات گوارشی حاصله از ترک اعتیاد بصورت روزانه 3-1 عدد و برحسب نیاز به مدت 10 روز تجویز گردد.
4- قرص دیازپام دو عدد روزانه بصورت 1 عدد دیازپام 5 میلیگرمی در صبح و یکی در شب مصرف گردد.
و برای سایر علائم حاصله از ترک اعتیاد باید داروی مربوط به آنرا تجویز نمود. مثلاً اگر فرد دچار استفراغ و تهوع شد باید از داروهای ضد استفراغ استفاده کرده و یا اگر تغییرات فشارخون و مسائل قلبی پیداکرد داروهای مربوط به آنها را تجویز نمود. مصرف قرص یا آمپول کلرپرومازین و فنوباربیتال در صورت نیاز میتواند بسیار مفید باشد. مصرف سایر داروهای ترک اعتیاد و رفع سندرم ترک اعتیاد نیز میتواند در هر مقطعی از ترک اعتیاد مورد استفاده قرارگیرد.
افراد معتادی که تمایل به ترک اعتیاد دارند اگر زیرنظر پزشک اقدام به ترک نمایند بسیار موفقترند و جای هیچگونه اضطراب و نگرانی از مسائل ترک اعتیاد باقی نمیماند زیرا پزشک مربوطه برحسب نیاز میتوان به تزریق سرم و یا تجویز داروهای مورد نیاز اقدام نماید.
مصرف اغذیه پرانرژی و مایعات ضروری همراه با ورزشهای روزمره و مراقبت خانوادگی و تفریحات سالم و شادیبخش از ضروریات و اقدامات واجب در روزهای ترک اعتیاد میباشند
الف - ماری جوانا
ب- حشیش
ج - تی. اچ. سی. (t. H. C.)
مواد مخدر افیونی و ترکیبات آن عبارتند از:
الف- تریـــاک
ب- کدیین
پ- مرفین
ت- هروئین
ث- متادون
ج- پتیدین (دمرول)
چ- پیرکدان
ح- دیلاودید
خ- دارون
د- دیفن اکسیلات (لوموتیل)
ذ- هیدرو مرفین
ر- هیدرو کدیین و کلیه داروهایی که هیدرو کدیین دارند
متادون متعلق به گروهی از مواد به نام شبه افیونهاست. شبه افیونها موادی با ساختار شیمیائی و عملکردی شبیه به مورفین هستند ( طبیعی و صناعی )، یکی از زیر گروههای شبه افیونها خانواده مواد افیونی است که شامل داروهای تسکین دهنده درد عصبی مرکزی طبقه بندی میشوند بدین صورت که کارکرد آنها به عنوان کاهش فعالیت این سیستم است. الکل،کانابیس، بنز و دیازپینها ( شامل دیازپام، لورازپام و...) موارد دیگری از داروهای مضعف هستند. متادون به صورت صناعی ساخته میشود و به عنوان جانشینی برای درمان افراد و ابسته به هروئین و سایر شبه افیونها به کار میرود. طول مدت اثر آن بسیار طولانی تر از هروئین است به طوری که مدت اثر یک دوز واحد آن تقریباً 24 ساعت است درحالیکه درمورد هروئین ممکن است فقط 2 ساعت باشد. در یک برنامة درمانی معمولاً متادون به صورت محلولی در آب میوه تجویز میگردد.
به طور کلی دو نوع برنامه درمانی با متادون وجود دارد :
1- درمان نگهدارنده یا طولانی مدت که ممکن است ماهها یا سالها به طول انجامد. هدف در این برنامه کاهش آسیبهای ناشی از مصرف مواد و بهبود کیفیت زندگی است.
2- برنامة سم زدائی در روش پرهیز مدار ( کوتاه مدت) که تقریباً 14- 5 روز طول میکشد. هدف از این برنامه کاهش رنجهای ناشی از قطع مواد افیونی مانند هروئین است.
فواید درمان با متادون :
بسیاری از مردم براین باورند که مصرف کنندگان مواد افیونی بهتر است که مصرف این مواد را به طور کلی قطع کنند. اگر چه این انتخاب برای بعضی از مصرف کنندگان این مواد مناسب به نظر میرسد،اما برای بعضی از آنها احتمال بازگشت زیاد است.
البته، تحقیقات نشان داده اند که برنامة نگهدارنده بامتادون میتواند جنبههای مختلف بهداشتی زندگی فرد معتاد به هروئین را به دلایل زیر ارتقاء بخشد:
1- هروئین با مواد دیگر مخلوط میشود و ناخالصی آن زیاد است.
2- متادون به صورت خوراکی تجویز میشود و خطرات ناشی از تزریق هروئین را ندارد.
این امر موجب کاهش خطرات ناشی از استفادة مشترک از وسایل آلوده در تزریق میگردد و درنتیجه احتمال عفونتهای منتقل شونده از راه خون همچون هپاتیتB، هپاتیتC و HIV کاهش مییابد.
3- افرادی که تحت درمان نگهدارنده بامتادون هستند معمولاً به شیوة زندگی متعادل و باثباتی دست مییابند که شامل بهبود وضعیت تغذیه و خواب میشود.
4- فردکمتر تحت استرس قرار میگیرد به این علت که نگران چگونگی تامین هروئین برای استفادة مکرر در طول شبانه روز نیست.
5- متادون به مدت طولانی دربدن باقی میماند بنابراین روزانه یک بار مصرف میشود.
6- میزان جرم جهت تامین هزینة خرید هروئین کاهش مییابد.
7- موجب کاهش ارتباط معتادان باسیستم قاچاق و عرضه کنندگان مواد میشود.
8- متادون نسبت به مواد غیر قانونی ارزان تر است.
9- دربعضی شرایط میتوان متادون را قطع نمود.
در صورت مصرف متادون در برنامه نگهدارنده باید به موارد زیر توجه نمود :
1- توجه شود که مراجعان برنامة نگهدارنده با متادون مشاورة تخصصی دریافت کنند.
2- متادون همانند هروئین قوی است و درصورت مصرف غلط خطرناک است.
3- مادامیکه فرد تحت درمان بامتادون است درواقع به صورت جسمی وابسته به شبه افیونهاست.
4- فرد بامصرف یک دوز متادون تجربة نشئگی را ندارد.
5- فرد باید متعهد شود که روزانه (حتی درتعطیلات )برای دریافت متادون مراجعه کند.
عوارض:
بعضی افراد در برنامة نگهدارنده با متادون علائم ناخواسته ای را در طول درمان تجربه خواهد کرد. ممکن است که علت آن دوزمتادون تجریز شده باشد به صورتی که بسیار کم یا بسیار زیاد باشد که بخصوص درشروع درمان ایجاد میشود. بعضی از این علائم ناشی از عوارض خود متادون است.
هنگامی که مقدار تجویز شده بسیار کم باشد علائم شبیه به آنفلوانزا است وشامل موارد زیراست:
1- آبریزش بینی، عطسه
2- سیخ شدن موها
3- دردهای شکمی
4- دردپشت ومفاصل
5- احساس ضعف جسمی
6- افزایش درجة حرارت بدن و احساس سرما
7- از دست دادن اشتها
8- تعریق
9- لرزش
10- تحریک پذیری و پرخاشگری
11- اسپاسم ماهیچه ای وپرش عضلانی
12- اختلال درخواب
13- تهوع و استفراغ
14- ولع برای مواد
15- خمیازه
16- اسهال
فردی که مصرف متادون را یکباره قطع کند ممکن است بسیاری از علائم ذکر شده را تجربه نماید. علائم ترک ( بازگیری) معمولاً یک تا سه روز بعد از آخرین مصرف شروع میشود و در حدود روزششم به حداکثر میرسد اما مدت طولانی تری به طولانی میانجامد.
علائم ناشی از مصرف متادون به مقدار زیاد عبارتند از :
1- خواب آلودگی و چرت زدن
2- تهوع واستفراغ 7- طپش قلب
3- تنفس سطحی 8- سرگیجه
4- مردمک نوک سنجاقی 9- اختلال در عملکرد جنسی
5- کاهش دمای بدن 10- گردش خون ضعیف
6- ضعیف شدن نبض و کاهش فشار خون
بعضا افراد ممکن است عوارض را تجربه کنند که ارتباطر با دوز مصرفی متادون ندارد :
1- تعریق (فردبایدحداقل دولیتر آب در روز بنوشدتا دچارکمبود آب بدن نشود)
2- یبوست
3- درد ماهیچهها ومفاصل
4- کاهش میل جنسی
5- جوشهای پوستی و خارش
6- تسکین
7- احتباس مایع
8- کاهش اشتها، تهوع و استفراغ
9- دردشکمی
10- پوسیدگی دندان
11- بی نظمیدرقاعدگی
این عوارض مدت کوتاهی پس از مصرف متادون فروکش می کند :
درافرادی که کارکرد کبدی آنها ضعیف است ( به طور مثال عفونت هپاتیتB، هپاتیتها ونیز استفادة طولانی مدت از الکل ) مقدار متادون تجویز شده نیاز به نظارت دقیقی دارد.
افرادی که به مواد افیونی و ابستگی ندارند در صورت مصرف متادون علائمیرا تجربه خواهند کرد که شبیه به علائم ناشی از مصرف مقدار زیاد متادون است (قبلاً ذکر شده است ) .
مصرف متادون همراه با سایر داروها :
مصرف داروهای دیگر همراه متادون، بخصوص اگر آنها هم مضعف باشند (مانند الکل،افیونها از جمله هروئین یا بنزودیازپینها مانند دیازپام )، خطر overdose راافزایش میدهد. مصرف مقادیر زیاد الکل درچند روز یا چند هفته میتواند طول زمان اثر متادون را کوتاه کند و موجب شود که شخص قبل از مصرف دوز بعدی علائم ترک ( بازگیری ) راتجربه نماید.
این نکته بسیار مهم است که فرد هنگام مراجعه به پزشک یا دانپزشک، مصرف متادون راگزارش دهد تا داروهائی که موجب تاثیر بر درمان نگهدارنده با متادون میشوند را تجویز ننمایند.
Overdose و مرگ
مرگ در اثر مصرف متادون نادر است. مرگ مرتبط بامتادون تقریباً همیشه به دلیل مصرف همزمان سایر داروها بخصوص بنزودیازپینها و یا الکل میباشد.
کادر حرفه ای بهداشتی عموماً پذیرفته اند که درمان نگهدارنده با متادون درکاهش مرگ و میر معتادان به هروئین موثر است. مرگ در اثر مصرف متادون معمولاً به دلایل زیر اتفاق میافتد:
1- مصرف بیش از حد به طور اتفاقی ـ تحقیقات نشان داده است که سوء مصرف الکل و بنزودیازپینها درمراجعان دریافت متادون شایع است. هرگونه مصرف همزمان داروهای مسکن، ازجمله افیونهائی مانند هروئین،الکل و بنزودیازپینها موجب افزایش خطر سرکوب تنفسی، اغماو مرگ میشود.
2- خودکشی ـ اختلالات عاطفی درمراجعان دریافت متادون شایع است.
3- صدمات و آسیبها که شامل تصادف باوسائل نقلیه نیز میباشد.
خطرات دیگر
1- دسترسی به متادون توسط افراد دیگر بسیار خطرناک است و میتواند موجب ایجاد علائم شود. متادون اضافی را باید از دسترس بچهها دور نگه داشت.
2- تزریق متادون خطری عمده جهت سلامتی افراد است و خطر overdose، لخته شدن خون،انسداد سیاهرگها و سایر مشکلات طبی را افزایش میدهد.
حاملگی و شیر دهی
زنان جامعه که وابسته به مواد افیونی هستند باید ترغیب شوند که هرچه سریعتر وارد برنامة نگهدارنده با متادون شوند زیرا مصرف متادون موجب کاهش عوارض ناشی از مصرف سایر مواد افیونی، مانند هروئین میشود. دلایل آن عبارتند از:
1- دورههای ترک ناخواسته که با مصرف سایر مواد افیونی همراه است و موجب آسیب به جنین میگردد درمصرف روزانة متادون رخ نمیدهد.
2- کیفیت زندگی این افراد در درمان نگهدارنده بامتادون بهبود مییابد که موجب بهبود تغذیه و کاهش تنفس میگردد و نتیجة آن سلامت جنین خواهد بود.
3- متادونی که توسط داروخانه یا مرکز درمانی توزیع میشود حاوی هیچگونه مادة مضر دیگری که به جنین منتقل شود، نیست.
همانند سایر مواد افیونی،متادون از را ه جفت به جنین منتقل میشود. بیشتر نوزادانی که از مادران مصرف کنندة متادون به دنیا میآیند، پس از تولد دچار علائم ترک میشوند. علائم آنها از نظر طول مدت و شدت علائم متغیر است. این نوزادان را میتوان پس از تولد دربیمارستان به نحو موفقیت آمیزی درمان نمود. به طور کلی، زنانی که از متادون استفاده میکننند درمقایسه با مصرف هروئین، دچار مشکلات و عوارض کمتری میشوند.
چون مقدار کمیمتادون از راه شیر به نوزاد منتقل میشود، مادرانی که دربرنامة نگهدارنده با متادون هستند، ترغیب میشوند که به منظور کاهش علائم ترک متادون در نوزادان،به شیردهی ادامه دهند.
متادون در شیرمادر 4-2 ساعت پس از مصرف به حداکثر مقدار خود میرسد، بنابراین شیردادن به نوزاد قبل از مصرف متادون موجب میشود که متادون کمتری به نوزاد برسد.
در سیستم های روحی از کلمه روان با عنوان هایی همچون پرسپری و یا کالبد اختری یا ستاره ای نام برده شده است . در حقیقت انچه که هویت فردی ما را بعنوان نامی که بر ما گذاشته اند را بر دوش می کشد کالبد اختری یا پرسپری ماست ! چرا که این روان ماست که در زمان خواب هم ماهیت فردی ما را نگهداری میکند . این روان یا همان کالبد اختری همانگونه که در تمامی کتب عرفانی به ان اشاره شده است دارای محورهایی است که انرژی در آنها گردش متمرکز تری دارند . این محورها که به مراکز انرژی یا چاکراه ها معروفند مراکزی هستند که بروی غدد درون ریز بدن قرار گرفته و موجب تغییرات مستقیم آن غدد چه در تولید نوع هرمونها و سایر مواد محرک در بدن و چه در میزان حجم تولیدی انها دارد . میدانیم که غدد درون ریز در هدایت و نحوه عملکرد جسم ما مهمترین اثر را بصورت ناخودآگاه دارد . اکنون که با سیستم و مکانیسم گردش انرژی کمی اشنا شدید بد نیست بدانید که محرکهایی همچون روان گردانها قادرند که انرژی را که بصورت طبیعی در بدن دارای گردش آرام و تعریف شده ای است بصورت مقطعی و بسیار سریع دارای اختلال نموده و شخص را دچار تحریکاتی در مراکز انرژی و سیستمهای غدد درون ریز کنند . فرد مصرف کننده با تحریک سیستم انرژی ، حجم عظیمی از انرژی را در ستون فقرات خود از کف انتهایی تا فرق سر به حرکت دراورده و گاه با حرکت سر ( هد زدن ) همچون دراویش به بالاتر رفتن انرژی و متمرکز شدن در مغز خود برای استفاده خاص خصوصا در جهت تخیل و توهم کمک میکند . استفاده از موسیقی های دارای ضرب آهنگ های متناسب با سرعت موج های سینوسی و پالسهای تحریکی انرژی میتواند در بالاتر رفتن سطوح انرژی موثر شود .
مصرف روان گردانها موجب می شود تا فرد ؛ احساسی همچون احساس افراد روحی که تجربه های رویا دیدن در بیداری دارند را بصورت کاملا مصنوعی تجربه کند .
در نهایت سطوح انرژی با گذشت زمان و عدم تحمل مغز و قلب مجبور به بازگشت به سطح قبلی بوده که در بعضی از مواد همچون اکسازی مصرف آب در دفع سموم و مواد محرک بصورت عرق و ادرار کمک بسیاری میکند تا فرد بتواند بصورت غیر مستقیم انرژی را مهار کند .
روانگردانها بخاطر آسیب رساندن به مراکز انرژی بخاطر افزایش ناگهانی و بی هنگام انرژی موجب لطمات جبران ناپذیری در این مراکز شده و موجب میشود که سیکل چرخش انرژی پس از اولین مصرف دچار بی نظمی گردد این تغییر میتواند در ایجاد بیماریهای روانی همچون چند شخصیتی شدن و توهم بسیار موثر بوده و از سویی شخص را مستعد دیوانگی سلولها در تکثیر که همان سرطان است بکند .
از سویی این مواد علاوه بر تاثیرشان بر روان بخاطر تحریک غدد درون ریز و نیز سموم حامل و حاصل از عملکردشان بر خون ، بروی جسم فرد مصرف کنند تاثیرات وحشتناکی میگذارد .
تجربه ها و تاثیر آنها بر الگوهای تقاضا بعد از مصرف
کسانی که تجربه استفاده از روان گردانها را دارند اغلب بعد از چند بار مصرف ؛ انرژی حاصل از شوک مصرف را ، بر روی مراکز خاصی از انرژی متمرکز نموده و سعی در استفاده از آن در جهت روشن بینی و یا افزایش قدرت تخیل و رویا بینی و شادی و لذت و یا ... می کنند . در میان مواد روان گردان مصرفی ، موادی همچون شیشه بخاطر تحریک نمودن مراکز انرژی خاصی در بدن لذت و رضایتمندی خاصی را در فرد ایجاد میکند که ترک ان برای هر فردی قابل انجام نیست لذا شیشه از جمله روان گردانهای بسیار خطرناک در حال حاضر است که تنها راه ترک مطمئن ان عدم تجربه کردن برای حتی یکبار ان است .
کریستال به شکل بزرگ و شفاف و مانند کریستال هاى واقعى و به رنگ هاى صورتى، آبى و سبز یافت مى شود.
این ماده همچنین در خیابان به اسامى «مت»، «تینا» و در بعضى مواقع «آیس» و «شیشه» شناخته شده است.
• چه افرادى از این ماده استفاده مى کنند
افرادى که در کارنامه خود به دنبال تنوع هستند رو به این ماده مى آورند. کریستال اغلب به صورت تفریحى در مهمانى ها و براى بالابردن و وسعت دادن به لذات جنسى و در بعضى موارد براى بیدار ماندن مصرف مى شود.
• چطور استفاده مى شود
مانند دیگر انواع متامفتامین ها، کریستال معمولاً به شکل هاى سیگارت، بلعیدنى، مایع خوراکى یا تزریقى و در موارد نادر حتى به صورت شیاف مقعدى استعمال مى شود. کریستال به شکل سیگارت یا تزریقى با شروع و حمله سریع تر بدن آثار تخریب کننده ترى دارد ولى متاسفانه استفاده از نوع سیگار و تنفسى شایع تر است تا جایى که در انگلستان فروش و عرضه پیپ هایى که براى استعمال کریستال مورد استفاده قرار مى گیرد ممنوع اعلام شد.
• تاثیر کریستال
اثر کریستال هم مانند هر نوع ماده دیگرى در اشخاص مختلف متفاوت و وابسته به عواملى چون سایز، وزن، سلامت فرد، مقدار مصرف، روش استفاده، سابقه مصرف و اینکه آیا با ماده دیگرى استفاده مى شود دارد.همچنین عوامل محیطى تاثیر این ماده را در فرد تحت الشعاع قرار مى دهد.اینکه فرد به تنهایى یا در جمع و در مهمانى مواد مصرف کرده باشد مى تواند در این تجربه تاثیر بگذارد.
کریستال یا شیشه محرک بسیار قوى است که فعالیت هاى مرکزى سیستم عصبى را سرعت مى دهد. اگرچه گزارش کمى از مرگ و میر ناشى از استعمال مستقیم کریستال شده است ولى باید این نکته را مورد توجه قرار داد که این ماده بسیار اعتیادآور و نسبت به دیگر آمفتامین هاى دیگر از نظر اجتماعى، عاطفى، روانى و حتى تحرکى آسیب بیشترى به فرد وارد مى کند.
در بیمارانى که کریستال را به عنوان آمفتامین براى تحمل درد استفاده مى کنند علایم مشابهى با بیماران روانى پارانوئیدى و جنون جوانى مشاهده مى شود.
گاهى اوقات افرادى که به استعمال ماده تن در داده اند کریستال را به عنوان آمفتامین (مسکن) مصرف مى کنند. اگر فردى یک بار کریستال را به عنوان مسکن روانى تجربه کند به تجربه مجدد آن علاقه مند مى شود و کم کم به سوى این ماده کشانده مى شود.
استفاده دوز بالاى کریستال مى تواند موجب آسیب مهلک در رگ هاى مغزى و در نهایت مرگ شود دیگر تاثیرات فیزیکى معمول ناشى از استعمال کریستال شامل: خشکى دهان، افزایش سرعت تنفس، سردردهاى طاقت فرسا، حالت تهوع، تعرق بیش از اندازه بدن، سرگیجه، بالارفتن فشارخون، بالارفتن حرارت بدن ، تپش قلب، خشکى، سوزش و ترک لب ها، بزرگ شدن مردمک چشم، سیاهى رفتن چشم، لرزش دست ها و انگشتان مى شود. استعمال کریستال روى رفتار شخص نیز تاثیر مى گذارد: افزایش حرکت هاى فیزیکى، نوعى حالت سرخوشى ، ناآرامى، اضطراب و دلواپسى، پرخاشگرى، خشونت و رفتار خصمانه، بیخوابى شدید، حمله هاى ناگهانى هراس و اضطراب پارانویا (جنون سوءظن) همراه با توهم، نشاط و دلخوشى بیش از حد، پرچانگى، تکرار حرف ها و کارهاى ساده، تغییر ناگهانى در رفتار و گفتار و اختلال در درک،اختلال و بى نظمى در وظایف کلیه و ریه، بى اشتهایى و در نتیجه سوء تغذیه و کم وزنى مفرط ،عوارض قلبى. (حمله قلبى و نارسایى قلب به دلیل استعمال زیاد)
• آمفتامین ها و دیگر داروهاى غیر قانونى
مشکلات و تاثیرات ناشى از استعمال ترکیب داروها قابل پیش بینى نیست. بعضى اوقات داروهاى کندساز (آن دسته که فعالیت هاى بدنى را از طریق تاثیر بر روى سیستم عصبى مرکزى کاهش مى دهد) همانند الکل بنزودیازپین ها به منظور خنثى کردن تاثیرات تحریک کننده کریستال مورد استفاده قرار مى گیرد. به هر حال استفاده از چند نوع داروى براى این منظور ممکن است منجر به استفاده مرتب و وابستگى به انواع داروها شود.
• کریستال و روابط جنسى
استفاده از کریستال مى تواند نیاز و فعالیت جنسى فرد را به طور غیرعادى افزایش دهد. این به همراه دیگر تاثیرات استعمال این ماده ممکن است فرد را به قدرى بى توجه و از خود بیخود کند که فرد استفاده از وسایل حفاظتى پیشگیرى را فراموش کند و همچنین شخص را وادار به افراط در فعالیت هاى جنسى مى کند که قطعاً آسیب هاى غیرقابل جبرانى را به همراه دارد و امکان ابتلا به ویروس و دیگر بیمارى هاى مقاربتى را افزایش مى دهد.
• کریستال و بیمارى هاى عفونى
بعضى از داروهاى ضد ایدز مى توانند مانع عکس العمل بدن در تجزیه کریستال شود و این موجب مى شود تا سطح پایدارى کریستال در سیستم گردش خون طولانى تر و بیشتر شود. استعمال کریستال با استفاده از پیپ یا به شکل سیگارت موجب سوزاندن و بریدن لب ها مى شود که احتمال سرایت انواع ویروس ها از جمله هپاتیت C را افزایش مى دهد. فضاى استعمال کریستال تزریقى نیز در احتمال آلودگى به هپاتیت C و ایدز موثر است به خصوص اگر سوزن، سرنگ و دیگر تجهیزات تزریقى (قاشق، صافى، شریان بند) مشترکاً استفاده شود. اگر مبتلایان به ایدز از کریستال به طور گسترده و در مدت زمان طولانى استفاده کنند تعداد ویروس ها در بدن آنها افزوده خواهد شد.
• وابستگى
خیلى از کسانى که کریستال مصرف مى کنند این ماده را وابسته کننده توصیف مى کنند. مصرف کنندگان این ماده در ابتدا تشویق مى شوند کمى از این ماده را همراه داشته باشند تا در مواقع ناگهانى به دادشان برسد. با توجه به ماهیت وابسته کننده این ماده فرد از لحاظ روانى و فیزیکى به آسانى به آن وابسته مى شود. شخصى که از نظر روانى به کریستال وابسته شود بیش از هر چیزى در زندگى طالب آن مى شود. وقتى که بدن فرد با مخدرها سازگارى پیدا مى کند وابستگى فیزیکى اتفاق مى افتد و در این وضعیت فرد تدریجاً به عملکرد مواد مخدر در سیستم بدن عادت مى کند. بالارفتن سریع قدرت تحمل و وابستگى نسبت به کریستال و مصرف دوز بالاى این ماده براى رسیدن به تاثیر مطلوب از دلایل معمول مصرف عنوان شده است. حالت و حس آرامش و خلسه بى نهایتى که به دنبال مصرف متامفتامین ها در فرد ظهور پیدا مى کند اغلب موجب بروز میل بیش از حدى براى استفاده بیشتر از این ماده در شخص مى شود.
• درمان
گزارش شده است که مردم کمتر طالب کمک هاى حرفه اى و تخصصى براى مشکلات ناشى از استعمال کریستال و متامفتامین ها نسبت به دیگر داروهاى غیر قانونى هستند. تحقیقات در زمینه پیدا کردن روش هاى درمانى مناسب براى کریستال و دیگر متامفتامین ها در کشورهاى مختلف دنیا ادامه دارد. درمان ها شامل روش هاى ویژه براى برخورد با مصرف کنندگان متامفتامین ها از ابعاد رفتارى و روانى است.
• علائم ترک
افرادى که به یک باره استعمال کریستال را قطع مى کنند دچار علائم زیر مى شوند:
- افسردگى عصبى، خونسردى و بى علاقگى، خواب طولانى ، به هم ریختگى روحى، کم آوردن انرژى، سراسیمگى، توانایى محدود در دستیابى به لذت ها، اضطراب
افرادى که کریستال مصرف مى کنند، مى گویند که نوع افسردگى بعد از مصرف این مخدر مانند دیگر داروها نیست. نوعى ناتوانى و درماندگى و اختلال در الگوى خواب بر آنها حادث مى شود تا جایى که توانایى انجام وظایف و کارهاى روزمره فرد را مختل مى کند. اگر شما براى ترک نیاز به کمک دارید با یک دکتر مشکل خود را در میان بگذارید.
• متامفتامین ها و رانندگى
پس از مصرف کریستال، رانندگى کردن بسیار خطرناک است، رانندگانى که تحت نفوذ و تاثیر این ماده هستند بیشتر مایل هستند که ریسک کنند. وقتى تاثیر این مخدر به تدریج از بین مى رود فرد دچار خستگى و گرفتگى شدید مى شود که این احتمال خطر را در رانندگى زیاد مى کند. رانندگى در هنگامى که راننده تحت تاثیر این گونه مواد باشد، غیرقانونى بوده و مجازاتى نظیر ابطال گواهینامه رانندگى، جریمه و زندانى را در پى دارد.
استفادههای مجاز
هیچ مجوز پزشکی وطبی جهت استفاده از این دارو وجود ندارد در امریکا افراد افسرده جهت ایجاد لذت از این دارو استفاده میکنند. گر چه احتمال تولید وشروع استفاده این دارو در استرالیا میباشد اما بزودی استفاده از این دارو در تگزاس و کالیفرنیا دراوایل 1970 میلادی شیوع پیدا کرد و بازارهای آنجا را تصرف کرد. شیوع اولیه این دارو و عدم توانایی در کنترل آن به دلیل علاقه نسل جوان بوده که برای خواب و هیجان مورد استفاده قرار میگرفته است.
تأثیرات دارو
استفاده از این دارو باعث سرخوشی و افزایش قوه ادراک ( افزایش قدرت دریافت کنندههای بینایی شنوایی و چشایی ) میشود. اثرات قابل توجه در اثر مصرف تقریباً 4 میلی گرم بصورت خوراکی بوجود میآید و اثر سمیآن با مصرف 8 میلی گرم ماده ایجاد میگردد. زمان تغییرات این ماده درعرض 20 تا 30 دقیقه پس از مصرف شروع شده و و پیک اثر بین 5/1 تا دوساعت پس از خوردن ظاهر میشود. اثر دارو 6 تا 8 ساعت پس از مصرف طول میکشد. مصرف مقادیر پایین ( 4- برمو 2،5 دی متوکسی فنتیلامین ) بطور مستقل از توهم زایی و اختلالات روانی عمل میکند، بلکه بجای ایجاد چنین حالاتی علایمیاز قبیل هیجان زدگی, سستی و رخوت ایجاد میکند. مقادیر زیادتر مصرف ( بین 20 تا 40 میلی گرم)مانند نمونه LSD میتواند حالات توهم زایی ایجاد نماید. مصرف مقدار بالای 50 میلی گرم مصرف اثری بی نهایت توهم زا و سرخوشی بی اساس وبی پایه بوجود میآورد. این دارو همانند DOMو DOB ( از دسته آمفتامینها) توانایی اتصال به گیرنده سروتونین را دارد.
استفادههای غیر مجازاین ماده
این ماده عموماً از راه خوراکی استفاده میشود و همچنین میتواند از راه استنشاقی مورد استفاده قرار بگیرد. هیچ نوع استفاده درمانی برای آن اعلام نشده است.درحال حاظر این ماده همانند داروهای توهم زای دیگر مثل DOB، LSD. MDMA درحال تهیه و تزریق به بازار میباشد.
جامعه استفاده کننده وعوامل مصرف کننده
فراوانی این دارو به گسترگی ال اس دی نبوده اما در بعضی از افراد همانند آنهاییکه اکستسی در مدرسهها وکالجهای دانش آموزی استفاده میکنند مورد استفاده قرار میگیرد.این دارو همانند داروها ی کلوپ مثل گاماهیدروکسی بوتیرات،کتامین و اکستسی در کلوپهای شبانه رواج دارد.
رواج و انتشار غیرقانونی
این دارو در بازار به اسامی، برومو, A2CB ونکسوز رواج دارد و انواع اشکال دوزاژ ونام و بسته بندیهای آن احتیاج به آنالیز شیمیایی برای شناختن دارد.
کنترل اجتماعی
این دارو جزو Schedul I جدول مواد کنترل شده در اکتبر سال 1970 میلادی میباشد.
کوکائین و کراک چیستند؟ کوکایین، آلکالوئید اصلی برگ کوکا است که از برگهای بوته ای به نام (Ergthroxglom Coca) بدست می آید، که مرکز اصلی رویش آن آمریکای جنوبی است. کوکایین به عنوان ماده موثر در سالهای 60- 1859 م. از برگ کوکا (تصویر 1) مجزا و استحصال شد. کراک را نیز از کوکایین تهیه و در اواخر تابستان و اوایل پاییز سال 1985 م. به بازار شهر نیویورک عرضه کردند. کراک خطرناکترین ماده اعتیاد آوری است که تا کنون به بازار آمده و به حدی وابستگی آور است که یک بار مصرف آن، فرد را معتاد می کند. از نظر طبقه بندی فارماکولوژی، محرک سیستم اعصاب مرکزی است.
کوکایین پودر سفید نرم شفاف کریستالی با طعمی تلخ است که اغلب با پودر تالک، یا ملین ها یا شکر مخلوط می شود و معمولا به صورت استنشاق، تزریقی، خوراکی یا دود کردن و گاهی هم به طریق پاشیدن روی دستگاه تناسلی مصرف می کنند.
دود معمولی آن برای انفیه و استنشاق 30 تا 100 میلی گرم است و 10 تا 25 میلی گرم آن برای تزریق استفاده می گردد. کوکایین بی حس کننده موضعی است و به ندرت برای برخی از اعمال جراحی استفاده می شود.
نامهای خیابانی آن Coke مخفف کلمه کوکایین (Cocaine)، Candy (شیرینی) ، Nose (بینی) ،Snow (برف) ، Happy (خوشحال، خوشبخت) و Dust (مواد گردی، گرد و خاک) می باشد.
استعمال کوکا قرنها است در کشورهای هند، پرو و بولیوی معمول بوده، برگهای رنگ کوکا را برای لذت و خوش بودن می جوند، مردم این کشورها برای قادر شدن به انجام کارهای سخت و جدی و راه رفتن و تحمل گرسنگی و تشنگی از جویدن کوکا یاری می گیرند. تا آنجا که به تاریخچه کوکا مربوط می شود، این عادت در میان ساکنان کوه های آند رایج بوده است. در تابوت های (Huacas) باستانی پرو، مجسمه های در حال استعمال کوکا کشف شده اند. روشن ترین علامتی که بر چهره معتادان کوکا دیده می شود فرو رفتگی گونه هاست که در اثر مکیدن برگ کوکا به وجود می آید.
اثرات کوتاه مدت:
اثرات کوتاه مدت آن مشابه آمفتامین است ولی با مدت زمان کوتاهتر، احساس افزایش انرژی، چابکی و سرخوشی زیاد می کند، از جمله اثرات آن پس از مصرف عبارت است از: افزایش ضربان قلب، نبض، تنفس، درجه حرارت بدن، فشار خون، گشادگی مردمک چشم، پریدگی رنگ، کاهش اشتها، تعرق شدید، تحریک و هیجان، بی قراری، لرزش به خصوص در دستها، توهمات شدید حسی، عدم هماهنگی حرکات، اغتشاش دماغی، گیجی، درد پا، فشار قفسه سینه، تهوع، تیرگی بینایی، تب، اسپاسم عضله، تشنج و مرگ.
در حالت قطع ماده نیز افسردگی شدید حادث می شود. ناخالصی کوکایین خیابان اغلب موجب حساسیت و آلرژی شدید می شود که معمولا با آب ریزش بینی و بی خوابی شدید همراه است. در مسمومیت حاد با کوکایین، فرد مصرف کننده دچار بی قراری و تشویش، هیجان، شوریدگی فکر و اختلال تنفسی می گردد. ضربان، تنفس و فشار خون فرد افزایش می یابد.
اثرات دراز مدت:
از جمله اثرات بلند مدت آن از دست دادن وزن بدن، یبوست، بی خواب، ضعف جنسی، دپرسیون تنفسی، اشکال در ادرار کردن، تهوع، کم خونی، رنگ پریدگی، تعرق شدید، دردهای شکمی و اسهال، اختلالات در هضم و دستگاه گوارشی، سردرد، لرزش دست ها، لرزش و تشنج، پریدن عضلات و سفتی آنها، هپاتیت، آب ریزش دائمی بینی، ایجاد زخم، آماس و جوشهای پوستی به خصوص اطراف مخاط گوش و بینی، زخم مخاط بینی (در مصرف به صورت انفیه)، اضطراب، بی قراری، تشنج پذیری شدید، سوء ظن، گیجی، اختلالات درک زمان و مکان، رفتار تهاجمی، تحریک پذیری شدید، افسردگی، پرخاشگری، تمایل به خود کشی، توهمات و اختلال در حواس (به خصوص بینایی، شنوایی، و لامسه)، افکار هذیانی، و گاهی اشتهای کاذب و سرانجام ناراحتی جدی دماغی و روانی به نام سایکوز و کوکایین.
تحمل و ایجاد وابستگی کوکایین مشابه آمفتامین است وابستگی شدید روانی ایجاد می کند که این وابستگی در عصاره کوکایین یعنی کراک شدیدتر می باشد.
در آزمایشاتی که برای تحقیق پیرامون اثر کوکایین بر روی موش و میمون انجام شده، پس از قطع مصرف آن، نشانه های ترک از جمله ضعف شدید، بد خوابی، افسردگی، تحریک پذیری، گرسنگی زیاد دیده شده است.
مصرف کننده، کراک را چه به طریق استنشاق یا پاشیدن روی توتون و ماری جوانا و چه از راه کشیدن با پیپ استعمال کند، دیگر نمی تواند از مصرف آن خودداری کند و باید پی در پی آن را استعمال نماید. خیلی سریع جذب ریه گشته و به مغز می رسد و حالت تهاجمی به مصرف کننده دست داده، باعث بزرگ شدن قلب، افزایش فشار خون می شود، به گونه ای شدیدتر از کراک پدیدار می گردد. اصولا فردی که کراک مصرف می کند، دیگر بر خود تسلط ندارد و گویا خودی خود را گم کرده است
نامهای خیابانی آن (Pot, Smoke, grass, Hash) می باشد. از نظر طبقه بندی فارماکولوژی، تضعیف کننده یا محرک سیستم اعصاب مرکزی است.
مصرف پزشکی:
حشیش به عنوان مسکن و ماده رفع بی خوابی که ایجاد آرامش می کند و THC و دیگر مشتقات برای درمان برخی از بیماریها از جمله آسم و صرع می تواند مورد استفاده قرار گیرد، ولی در حال حاضر فقط در درمان حالت تهوع و استفراغ ناشی از شیمی تراپی در درمان سرطان، استفاده می شود.
اثرات کوتاه مدت:
باید دانست که اثرات حشیش با توجه به مقدار و نوع استفاده (کشیدن یا خوردن) متفاوت است. وضعیت جسمی و سلامت فرد از جمله وزن، اندازه، خلق و خوی فرد، درجه تحمل و ... فرق می کند. اثرات کشیدن حشیش در عرض چند دقیقه پس از مصرف ظاهر می شود و 2 تا 4 ساعت باقی می ماند. در صورت خوردن هضم آن به طور بطی و کند صورت می گیرد. لذا اثر آن به تدریج و طولانی تر می گردد، معمولا فرد پس از مصرف حشیش احساس آرامش و راحتی می کند، قوه درک و احساس او افزایش می یابد، رنگها به نظرش شفاف تر و روشن تر می آیند، صدها به نظر از فاصله دورتر به گوش می رسد. به هر حال در ادراکات حسی به خصوص بینایی و شنوایی تحریف به وجود می آید، اشتها افزایش می یابد، مخصوصا در مورد غذاهای شیرین.
از اثرات کوتاه مدت دیگر مصرف حشیش عبارتند از: خواب آلودگی ، قرمز شدن چشمها، افزایش ضربان قلب، خشکی دهان و گلو، گشادگی مردمک چشم، مختل شدن قوه حافظه و تمرکز فکری به طور موقت، اختلال درک زمان و مکان، اضطراب، افسردگی، هیجان، تحرک زیاد، تحریک پذیری، تند مزاجی، بی قراری، پر حرفی، خنده های بی دلیل، احساس طرد شدگی، ترس و وحشت، دگرگونی و تغییر شکل فضا و زمان – اختلال در هماهنگی و تعادل در راه رفتن، احتمالا اوهام که اغلب توام با حالت پارانویایی به خصوص در مصرف مقدار زیاد آن همراه است. دوز معمولی آن، مهارتهای کاربردهای ماشینی را لطمه می زند، از این رو به خصوص رانندگی در حین مصرف حشیش بسیار خطرناک است ، ماده T. H. C. که ترکیب فعال حشیش است در بدن افرادی که تصادفات شدید رانندگی داشته اند و منجر به جراحات سختی گردیده، دیده شده است.
اثرات عمده بلند مدت:
تحقیقات نشان می دهد که اثرات سوء مصرف حشیش به خصوص در بین جوانان و بزرگسالان حتمی است از جمله: از دست دادن انگیزه و علایق، آسیب به حافظه و تمرکز فکر، عدم قابلیت رانندگی، کاهش قوای دفاعی بدن در برابر عفونتها و بیماریها، گیجی و سردرگمی، فقدان انرژی و ... در اثر استفاده مرتب و مداوم حشیش پیش می آید.
هم چنین خطر ابتلا به برونشیت مزمن، سرطان ریه و بیماریهای دستگاه تنفسی در مصرف کنندگان منظم حشیش بیش از دیگر گروههاست. کشیدن سیگار ماری جوانا و حشیش آسیب شدیدی به دستگاه تنفسی می زند، زیرا تار موجود در آن، دو برابر قوی تر از تار موجود در سیگار معمولی است. هم جنین عوامل ایجاد کننده سرطان در تار موجود در حشیش خیلی بیش از سیگارهای معمولی است.
مطالعات و تحقیقات نشان می دهد که رشد طبیعی بک نوزاد به وسیله مصرف مرتب حشیش یا ماری جوانا به وسیله مادر، در دوران بارداری می تواند به طور جدی آسیب ببیند. آزمایشات بر روی حیوانات نشان داد که نوزادان حیوانات آزمایشگاهی که در دوران بارداری تحت مصرف این ماده قرار گرفته بودند، دارای برخی از ناهنجاریها و رفتار غیر عادی بودند، در اثر مصرف مداوم وابستگی روانی و تحمل ایجاد می شود، نشانه های ترک شامل اضطراب، عصبانیت، از دست دادن اشتها و بی خواب و بد خوابی است.
روغن حشیش: روغــــن غلیظ سبزه تیره یا قهوه ای مایـــــل به قرمز است که از تصفیه حشیش با یک ماده محلل ارگانیک بدست می آید و معمولا آن را به توتون داخــــل سیگار مالیده و به صورت دود کردنی مصرف می شود.
تی. اچ. سی. (T. H. C.)
یک ترکیب حلال در حشیش است و به طور خالص، یک ترکیب شیمیایی است. THC به ندرت در خیابان قابل دسترسی و خرید و فروش است و آنچه که به نام THC فروخته می شود، معمولا پی. سی. پی یا ال. اس. دی است.
THC مخفف (Tetra Hydro Cannabinol) یکی از عناصر فعال شاهدانه است. THC یک ماده قوی توهم زاست، و اثرات شیمیایی آن شباهتهایی به L. S. D. دارد که عبارتند از تغییرات در رفتار، اختلال در حس زمان و حواس بینایی و شنوایی، از خود بی خود شدن. با این همه شواهدی وجود دارد که نشان می دهد احتمالا این دو دارو از طریق مکانیسم های بیوشیمیایی مختلفی عمل می کنند و اثرات آنها روی عملکرد مغز متفاوت است.
مواد مخدر را به اعتبارات متعددی می توان طبقه بندی کرد. مثلا اگر آنها را به طبیعی، نیمه مصنوعی و مصنوعی گروه بندی کنیم، یا از نظر تاریخ کشت یا آشنایی بشر با آنها، کشف و ساخت دسته بندی کنیم، یا در دو گروه، یعنی گروه مواد مخدری که مصرف پزشکی دارد. یا گروه مواد مخدری که مصرف پزشکی ندارد، دسته بندی شوند، همه درست بوده، ولی در عین حال هیچیک طبقه بندی یا تعریفی جامع و مانع نمی باشند. اگر چه متخصصیــن، طبقه بندی هایی از جنبه های علمی و تجربی ارائه داده اند ولی بهترین نوع گروه بندی از طرف سازمان بهداشت جهانی به عمل آمده که طبقه بندی مواد از جهت تاثیر آنها بر انسان است . این طبقه بندی به صورت زیر می باشد:
□ توهم زاها (Hallucinations)
□ کانابیس یا شیره گیاه شاهدانه (CANNABIS)
□ مواد مخدر
□ سستی زاها (مسکنها – خواب آورها)
□ آرام بخش ها
□ چسب و مواد فرار (مواد استنشاقی)
□ محرک ها
□ الکل ، توتون و قهوه = (Neglected Invisible Drugs)
فهرست مطالب :
تمدنهای بزرگ نمونه های فراوانی از استعمال موادی که ایجاد توهم می کنند عرضه داشته اند. مصرف قارچهای توهم زا در مراسم مذهبی در آمریکا، مصرف قارچهای مخدر و .... توسط ساحران در آسیا و استعمال بعضی گیاهان برای جادوگری در اروپا نمونه های اندکی است از مواد متنوع و سنتی توهم زا، ولی اکنون اصطلاح توهم زا بیشتر به موادی اطلاق می شود که شامل (اسید لیسرژیک) بوده و دارای اثرات انبساط خاطر می باشند، مانند DMT , STP , LSD.
مواد توهم زا مجموعه ناهماهنگ و غیر متجانس از موادی را تشکیل می دهد که به گروههای متنوع شیمیایی و دارویی تعلق دارند، تبلیغات در مورد سو استفاده این مواد و اثرات ناشی از آن منجر به کنترل بین المللی بسیاری از انواع آن شده است.
این گروه از داروها به عنوان تضعیف یا تحریک کننده سیستم مرکزی اعصاب مورد استفاده قرار می گیرد.
مهمترین اثر آنها ایجاد تغییرات اساسی در حالات عاطفی، رفتاری، خلقی، و روانی فرد است. ایجاد حالات توهمی سمعی و بصری و تصورات موهوم که اغلب شبیه به رویاها و یا کابوسهای شبانه است، از جمله دیگر اثرات این گروه داروها می باشد.
توهم زاها برخی اوقات بنام (داروهای سایکوتو میمتیک یا سایکدلیک یا هلوسینوژن نامیده می شوند.)
شناخته شده ترین و رایج ترین نوع داروهای این گروه ال. اس. دی است.
داروهای توهم زا عبارتند از:
1- ال. اس. دی LSD
2- پی. سی. پی PCP
3- ام. دی. آ. MDA
4- پی. ام. آ. PMA
5- تی. ام. آ T M A
6- دی. ام. تی D M T
7- اس. تی. پی STP = دی. او. ام DOM
8- مسکالین یا پیوت Mescaline - Peyote
9- سیلوسین و سیلوسیبین Psilocin - Psilocybin
ال.اس.دی نخستین دارویی است که در گروه توهم زاها قرار گرفت. اولین بار در سال 1938 توسط شیمی دان سوئیسی بنام دکترهافمن ساخته شده اما خواص آن در سال 1943 زمانی که بصورت اتفاقی توسط دکتر هافمن مصرف شد مشخص گردید.
این ماده در دهه 1960 شهرت خاصی پیدا نمود و به مرور زمان از استعمال آن توسط مردم کاسته شد لیکن در دهه 1990 مجدداً در میان دبیرستانیها و دانشجویان شهرت پیدا کرد واین ماده بعنوان ابزار جنبش ضد فرهنگ در غرب مورد استفاده قرار گرفت.
استفاه پزشکی
درحال حاضر این دارو هیچگونه استفاده پزشکی ندارد. گرچه در دهه 1950 این دارو ( بنام Delgsid)توسط برخی روانپزشکان برای درمان احساسات سرکوب شده مورد استفاده قرار میگرفت. سازمان سیا (CIA) نیز آزمایشات خود را بر روی انسان بصورت مخفیانه جهت بازپرسی ا زمتهمان انجام داد. در سال 1966 استفاده از این ماده در آمریکا بدلیل پیامدهای بهداشتی و درمانی آن ممنوع اعلام شد.
وابستگی روانی : ندارد
وابستگی جسمی: ندارد
مقاومت داروئی این نکتهحائز اهمیت است که به مرور زمان و با استفاده مکرر از این ماده ایجاد مقاومت داروئی میکند و لذا برای ایجاد احساس اولیه از دوزههای بالاتری میبایست استفاده شود.
مدت اثر
تاثیرات روانی 60-30 دقیقه پس از مصرف ماده شروع میشود و حدوداً 12 ساعت باقی میماند. اوج این تاثیرات حدوداً 5 ساعت پس از مصرف ال اسی دی میباشد. تاثیرات روانی این ماده وابسته به وضعیت جسمیفرد مصرف کننده ونیز محیط فیزیکی که فرد در آن قرار دارد میباشد.
روشهای سوء استعمال
این ماده غالباً درفرم قرص و یا کاغذ خشک کن یافت میشود که غالباً همراه الکل و یا آب بلعیده میشود.
اثرات
LSD اثرات آگونیستی و آنتاگونیستی در سطح گیرندههای سروتونینی از خود نشان میدهد همچنین فرضیه دیگری براین باور است که LSD موجب افزایش فعالیت درغشاء مغزی و قسمت جلوی مغزی (limbic Forebrain) میشود.
مصرف بیش از اندازه (Overdose)
موجب میدریاز, افزایش فشار خون خفیف، تپش قلب (تاکی کاردی) و ندرتاً افزایش دمای بدن ( هیپرترمی)و از نظر رفتاری استعمال کننده ممکن است درونگرا ویا مضطرب شود. تاثیرات نامطلوب غالباً در افراد تازه کار یا افرادیکه اشتباهاً LSD مصرف نموده اند حادث میشود.
شکل ظاهری: یک بی حس کننده می باشد. گرد سفید رنگ کریستـالـی، بـه صـورت کپسول و قرص نیز وجود دارد.
یک بی حس کننده می باشد. گرد سفید رنگ کریستـالـی، بـه صـورت کپسول و قرص نیز وجود دارد
نحوه استعمال: استنشاق، دود کردن و تزریق.
استنشاق، دود کردن و تزریق
اثرات: خوشی، ریلکس شدن، بی وزنی، عدم تمرکز، اضطراب، افسردگی.
خوشی، ریلکس شدن، بی وزنی، عدم تمرکز، اضطراب، افسردگی
مواد افیونی
تریاک : تریاک از گیاه خشخاش به دست میآید. منشأ هروئین،کدئین و مرفین نیز از همین ماده است.
رنگ و شکل: تریاک معمولاً به رنگ قهوهای سیر و دارای قوامی خمیری است که بویی شبیه به آمونیاک یا ادرار مانده داده و هنگام سوختن بوی خاصی شبیه چسب دوقلو میدهد. بستهبندی آن به صورت لول، حبه قند و یا کیک میباشد.
سوختة تریاک: پس از مصرف تدخینی (کشیدن) تریاک مادهای به رنگ قهوهای سوخته و براق به دست میآید که "سوخته" نام دارد. گاهی آن را در آب حل کرده و به صورت شربت بنفش رنگی مصرف میکنند.
شیرة تریاک: سوختة تریاک را در آب حل میکنند و میجوشانند سپس آن را از صافی عبور میدهند. آنچه باقی میماند "تفاله" نام دارد. محلول حاصل را مجدداً حرارت میدهند. با این کار مادة خمیری و سفت و غلیظی به رنگ قهوهای روشن به دست میآید که "شیره" نام دارد.
روشهای مصرف:
1ـ تدخین (دود کردن): ابزارهای مورد استفاده برای تدخین عبارتند از: منقل، وافور، چپق،نگاری (وسیلهای شبیه چپق که برای مصرف شیره بکار میرود)، قلیان، ذغالهای نیمه سوخته، سیخ، میله و سنجاق بازد شدهای که سر آن سیاه شده باشد. در روش سیخ و سنگ، سر سیخ را داغ کرده با سنجاق، تریاک را بر روی آن میگذارند و با لولهای دود حاصل را وارد ریهها میکنند.یکنند.
2ـ خوردن: این روش را بیشتر، افرادی که بیماری جسمی دارند یا مدت طولانی از روش تدخین استفاده کردهاند، به کار میبرند. تریاک را معمولاً بعد از غذا میخورند. در این روش مصرف، وسیله و اثر دال بر مصرف وجود ندارد.
3ـ تزریق: در این روش، تریاک را در داخل آب حل کرده و در یک قاشق میریزند و آن را کمی حرارت میدهند. سپس آن را روی تکة پنبه یا اسفنج میریزند و با سرنگ میکشند و داخل ورید تزریق میکنند. معمولاً معتادان بی بضاعت از این روش استفاده میکنند. وجود سرنگهای کهنه وچندبار مصرف شده، قاشق سیاه شده، تکههای پنبه یا اسفنج، علامت مصرف تزریقی ماده است.
· هروئین
یکی از مشتقات نیمه مصنوعی مرفین است. هروئین پودر بسیار نرم و سفید رنگی است که اشکال بسیار ناخالص آن قهوهای رنگ میباشد. هروئین را درتکههای پلاستیک به شکل مخروطی بستهبندی میکنند و سر آن را با آتش میبندند. در این حالت آب در آن نفوذ نمیکند و در مواقع خطر میتوانند آن را ببلعند و پس از دفع از آن استفاده کنند. وزن بستههای هروئین 5 سانتی گرمی، ربعی (4/1 گرم)، 5/2 و 5 گرمی است. هروئین موجود در بازار معمولاً ا5 تا 10 درصد هروئین دارد و بقیه آن شیر خشک، پودر بیکربنات و پودر گلوکز است.
روش های مصرف:
1ـ تدخین: در این روش، هروئین را روی زرورق سیگار میریزند و از زیر با دستمال کاغذی لوله شده و یا تکههای مقوای باریک که با کبریت آتش زده شده باشد، کمی حرارت میدهند و دود حاصل را از راه دهان بالا میکشند. گاهی هروئین را با باربیتورات ترکیب نموده و تدخین میکنند که به نام "شکار اژده" معروف است. وجود تکههای دستمال کاغذی لوله شده نیمه سوخته یا تکههای باریک مقوا و یا زرورقی که رویة آلومینیومی آن سیاه شده باشد علامت مصرف تدخینی هروئین است.
2ـ استنشاق (دماغی): در این روش که معمولاً توسط معتادان غیر حرفهای مورد استفاده قرار میگیرد، هروئین را روی کاغذ صافی میریزند و با استفاده از اسکناس لوله شده آن را از طریق بینی بالا میکشند.
3ـ تزریق: در این روش، هروئین را با آب لیمو، جوهر لیمو، یا قرص ویتامین C در قاشق حل کرده و کمی حرارت میدهند. سپس از طریق سرنگ به زیر جلد یا داخل ورید تزریق میکنند.
· کدئین:
ماده سفید رنگی است که به صورت قرصهای خالص یا به صورت ترکیب با استامینوفن، آسپیرین یا شربتهای ضد سرفه مورداستفاده معتادان قرار میگیرد.
مصرف مکرر و بدون دلیل و یا با بهانههای بی مورد قرصهای آسپیرین کدئینه یا استامینوفن کدئینه نشانهای از اعتیاد به مواد میباشد.
· مرفین:
پودری سفید یا کرم (و گاهی به رنگ قرمز آجری) تلخ مزه و بیبو است. این ماده در حال خالص نرم یا ورقهای به رنگ سفید تا زرد کمرنگ میباشد. مرفین به صورت آمپول های 10 و 20 گرمی مورد مصرف پزشگی قرار می گیرد.به صورت زیر جلدی، داخل عضلانی و داخل وریدی مصرف میشود.
حشیش:
از سرشاخههای گیاه شاهدانه که بوتهای شبیه به گزنه است به دست میآید:
حشیش: مادهای به رنگ سبز خاکستری و گاهی قهوهای مایل به سبز با قوامی سفت است.
روش مصرف:
1ـ تدخین: معمولاً حشیش را گرم میکنند تا بصورت پودر درآید و سپس آن را با توتون سیگار مخلوط میکنند و درون کاغذ سیگار میریزند و میکشند.
2ـ خوردن: حشیش را با شیرین با نوشابه مخلوط میکنندو آن را میخورند، میجوند یا مینوشند.
ماری جوانا:
مادهای شبیه توتون، سبز رنگ و زبر است که به روش تدخینی مصرف می شود.
· چرس، گانجا، بنگ و روغن حشیش سایر موادی هستند که از شاهدانه به دست میآیند.
مواد استنشاقی
عمدة این مواد عبارتند از: چسب، بنزین، مایع سوخت، فندک، تینرهای نقاشی، اتر، مایع خشکشویی.
روش مصرف
برای استعمال برخی از این مواد ابتدا یک دستمال یا تکهای پارچه را به آن آغشته نموده سپس آن را در مقابل دهان یا بینی گرفته استنشاق مینمایند. برخی دیگر از این مواد مستقیماً از ظرف مربوطه استنشاق میشوند.
کوکائین:
مادة بلوری سفید رنگی است که از برگهای گیاه کوکا به دست میآید.
روشهای مصرف: استنشاقی و تدخینی
مواد توهمزا:
یکی از مهمترین این موارد L.S.D است که به اشکال مختلف مانند قرص نقرهای خاکستری رنگ، پودر سفید رنگ، کپسول و مایع صاف و روشن و بدون رنگ و بو یافت میشود.
روش مصرف
معمولاً گرد یا مایع آن را روی حبه قند میریزند و میخورند.
فن سیکلیدین (P.C.P)
به صورت پودر کریستالی به رنگهای مختلف و یا مایع دیده میشود.
روش های مصرف: تزریقی، خوراکی، استنشاقی و تدخینی (به وسیلة سیگار دست پیچ یا پیپ)
داروهایی که مصرف پزشکی دارند
برخی از داروهایی که برای درمان بیماریها تجویز میگردند در صورت مصرف نابجا میتوانند اعتیادآور باشند. عمدهترین این داروها عبارتند از:
داروهای مسکن ـ خوابآور مانند بنزودیازپینها (دیازپام، کلردیازپوکساید، اکسازپام و.) و باربیتوراتها (فنوباریتال، سکوباریتال، آموباریتال، پنتوباریتال و.)قرصهای ضد درد مانند استامینافن کدئین، آسپیرین کدئین و شربتهای ضد سرفه و خلط آور حاوی کدئیو
آمفتامینها
قرصهای دی فنوکسیلات
قرص های بیپریدین (آرتان)
برای برنامه ریزی راههای موثر در پیشگیری از اعتیاد، ابتدا باید علل و عوامل موثر در شروع مصرف و اعتیاد به مواد را در نوجوانان و جوانان شناخت. عوامل ژنتیکی، شخصیتی، پسیکوپاتولوژیک،فارماکولوژ یک، خانوادگی، محیطی و اجتماعی همگی دراتیولوژی سوء مصرف و اعتیاد موثر هستند و عوامل متعدد درمقابل بایکدیگر به سوء مصرف و سپس اعتیاد منجر میگردند.
برای انتخاب و به کارگیری مناسب استراتژیها، دانستن نیازها و مشکلات و پتانسیلها و توانائیهای اجتماعی ضروری است. اجرای هربرنامة پیشگیری به شناخت دقیق منطقه،بررسی کامل وضعیت بهداشتی و روان شناختی و بررسیهای همه گیرشناسی بستگی دارد تا به این وسیله عوامل موثر بر مصرف مواد آشکار شود. به عنوان مثال، باید شایع ترین نوع مادة مصرف و گروه سنی افراد در معرض خطر، موقعیتها و محلهای مصرف، باورهای نادرست وعوامل مخاطره آمیز، امکانات و منابع موجود را شناخت و براساس آن مدل فعالیتهای پیشگیری را تعیین نمود. تحقیقات نشان داده اند که نمیتوان یک روش واحد را به عنوان بهترین روش برای همه افراد و گروهها انتخاب نمود. بهره گیری از استراتژیهای مختلف برای تاثیر برشیوع اعتیاد ضروری است زیرا عوامل متفاوتی در ایجاد اعتیاد موثرند.
مهمترین استراتژهای پیشگیری از اعتیاد که درجهان از آنها استفاده میشود عبارتند از :
1- آگاهسازی افراد در مورد خطرات و مضرات مواد
2- افزایش مهارتهای زندگی مانند مهارت تصمیم گیری، حل مسئله، ارتباطات اجتماعی
3- تقویت فعالیتهای جایگزین به جای مواد برای ارضای نیازهای روانی اجتماعی نوجوانان وجوانان
4- مشاوره و مداخلة حین بحران، دربحرانهای مختلف در طول زندگی
5- ارتقاء فرهنگی و مذهبی
6- تقویت قوانین و مقررات مبارزه با مواد
7- درمان معتادان برای جلوگیری از سرایت اعتیاد
استراتژیهای فوق در قالب فعالیتهای زیر مورد بحث قرار میگیرند:
1- فعالیتهای متمرکز برفرد
2- فعالیتهای متمرکز برآموزش و آگاه سازی والدین
3- فعالیتهای متمرکز برمعلمان ومدرسه
4- فعالیتهای پیشگیری بااستفاده از رسانهها
5- فعالیتهای پیشگیری از طریق محلهای کار و مکانهای تجمع
6- فعالیتهای پیشگیری با استفاده از شبکة مراقبتهای بهداشتی اولیه
7- وضع واجرای قوانین و مقررات
سازمان بهداشت جهانی روز 'دخانیات ممنوع' خود را با این هشدار برگزار کرده است که صنعت دخانیات با توجه به مقررات سختی که در کشورهای مختلف در مورد کشیدن سیگار و تبلیغ در این باره اجرا شده، تولید محصولات دیگری مانند تنباکوی جویدنی، انفیه (گرد توتون) و قلیان را افزایش داده است.
این سازمان از کشورهای جهان خواسته است تا تدابیر فوری برای کنترل بازاریابی این دست از محصولات تنباکو - که به ویژه جوانان و زنان را هدف قرار داده - و همچنین مصرف آنها اتخاذ کنند.
سازمان بهداشت جهانی در گزارش خود به مناسبت "روز دخانیات ممنوع" می گوید بر خلاف آنچه تبلیغ شده است این محصولات سالم تر از سیگار نیستند.
به مناسبت روز جهانی "دخانیات ممنوع" برنامه های متعددی در کشورهای مختلف برپاست تا در مورد خطرات انواع دخانیات آگاهی بیشتری به مردم به ویژه نوجوانان داده شود. موضوع امسال روز جهانی دخانیات ممنوع "مرگ آور در هر شکل و پوشش" است.
نظر سنجی سازمان بهداشت جهانی از هفتصد و پنجاه هزار نوجوان 13 تا 15 سال در کشورهای مختلف همچنین نشان داده که در استعمال انواع دخانیات در میان این گروه سنی نگران کننده است.
این گزارش می گوید که یازده درصد از نوجوانان محصولات تنباکو به غیر از سیگار را مصرف می کنند در حالی که 9 درصد سیگار می کشند.
سازمان بهداشت جهانی تبلیغات نادرست بازار را که می گوید استعمال شکل های دیگر تنباکو بی خطر است دلیل گسترش مصرف این گونه محصولات می داند.
این سازمان خواستار مقررات شدیدتری در مورد محصولات تنباکو شده است و می گوید که دخانیات در هر شکل آن مرگ آور است.
روزانه حدود 13 هزار و پانصد نفر در دنیا بر اثر بیماریهای مرتبط با مصرف دخانیات جان می بازند.
کنوانسیون دخانیات
کنوانسیون کنترل دخانیات سازمان بهداشت جهانی فوریه سال گذشته ضمانت اجرایی یافت. سازمان بهداشت جهانی این کنوانسیون را - که مدت ده سال در دست بررسی بود - به امید پیشگیری از پنج میلیون مرگ سالیانه ناشی از مصرف دخانیات به اجرا درآورده است.
این سند اولین معاهده جهانی درباره بهداشت عمومی است و کشورهای عضو سازمان بهداشت جهانی ملزم به اعمال مفاد آن هستند.
کشورهایی که این کنوانسیون را تصویب کرده اند، اکنون سه سال وقت دارند تا روی بسته های سیگار هشدارهای جدی بهداشتی بچسبانند و پنج سال فرصت دارند تا تبلیغات دخانیات را ممنوع کنند. آنها باید پیروی خود از این معاهده را بصورت منظم به سازمان بهداشت جهانی گزارش کنند.
این کشورها می توانند علیه کشورهایی که این کنوانسیون را تصویب نکرده اند و کشورهای تولید کننده دخانیات که مبارزه شان را تضعیف می کنند، به سازمان بهداشت جهانی شکایت کنند.
سازمان بهداشت جهانی امیدوار است که این معاهده به ویژه در کشورهای در حال توسعه مفید باشد، زیرا این جوانان کشورها هدف تبلیغات صنعت دخانیات قرار می گیرند.
آمار نشان می دهد که ۸۴ درصد از ۸/۱ میلیارد مصرف کننده دخانیات جهان در کشورهای در حال توسعه زندگی می کنند که نقش بسزایی در اجرایی کردن این کنوانسیون داشتند. دوسوم تصویب کنندگان، از کشورهای در حال توسعه هستند.
--------------------------------------------
سوءمصرف و اعتیاد به مواد عبارت است از دلمشغولی با مواد روانگردان (داروها، الکل، غذا) به طوری که فرد قادر به کنترل خود نباشد و تکانشی برای ادامه آنها، علیرغم عواقب مضر فردی و اجتماعی، وجود داشته باشد.
علایم شایع
به ماده مورد سوء مصرف بستگی دارد. بیشتر آنها این علایم را ایجاد میکنند:
خلق مطبوع گذرا
آسودگی از اضطراب
احساس کاذب اعتماد به نفس
توهمات بینایی و شنوایی
تغییر سطح فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری (یا بیحالی و خماری یا آشفتگی)
علایم نامطبوع یا دردناک در هنگام کنار گذاشتن ماده مورد سوء مصرف
علل
مواد مورد سوء مصرف ممکن است باعث اعتیاد یا وابستگی گردند. شایعترین مواد مورد سوء مصرف عبارتند از:
نیکوتین
الکل
ماریجوانا
آمفتامینها، باربیتوراتها، کوکائین
مخدرها شامل کدئین، هروئین، متادون، مورفین و تریاک
داروهای توهمزا شامل پیسیپی «گرد فرشته»، مزکالین و الاسدی
مواد فرار مثل چسب، حلالها و رنگهای استنشاقی
عوامل تشدید کننده بیماری
بیماری نیازمند تجویز مسکنها یا آرامبخشها
سابقه خانوادگی سوء مصرف دارو
عوامل ژنتیک، برخی افراد ممکن است بیشتر به اعتیاد مستعد باشند.
سوء مصرف الکل
خستگی یا کار بیش از حد
فقر
مشکلات روانی شامل افسردگی، وابستگی یا اعتماد به نفس پایین
پیشگیری
با افرادی که داروها را مورد استفاده یا سوء مصرف قرار میدهند، معاشرت نکنید.
قبل از این که مشکلات مربوط به سلامت ذهنی مثل افسردگی یا اضطراب مزمن، منجر به ایجاد مشکلات در ارتباط با داروها گردند، برای حل آنها درخواست مشاوره کنید.
به علایق سالم و فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری های اوقات فراغت بپردازید.
پس از جراحی، بیماری یا آسیب، هرچه زودتر مصرف مسکنها یا آرامبخشهای تجویز شده را متوقف کنید. بیش از مقدار نیاز مصرف نکنید.
عواقب مورد انتظار
با انگیزش قوی، مراقبت پزشکی مناسب و حمایت از جانب خانواده و دوستان قابل علاج است.
عوارض احتمالی
بیماریهای آمیزشی در معتادانی که از سرنگ مشترک استفاده میکنند یا هنگامی که تحت تأثیر داروها هستند، رفتار جنسی بیمحابا دارند.
عفونتهای شدیدمثل آندوکاردیت، هپاتیت با مسمومیت خونی به خاطر تزریق داخل وریدی با استفاده از سرنگهای غیراستریل
سوء تغذیه
آسیب تصادفی به خود یا دیگران در حالتی که تحت تأثیر داروها قرار دارد.
از دست دادن شغل یا خانواده
مرگ ناشی از مصرف بیش از حد
درمان
اصول کلی
قبول کنید که مشکلی دارید.
درخواست کمک از افراد صلاحیتدار و متخصص کنید.
با خانواده و دوستان خوب خود، راحت و صادق باشید و از آنها کمک بخواهید. از دوستانی که شما را تشویق به از سر گرفتن عادتتان میکنند، دوری کنید.
به گروهها و انجمنهای حمایتی ملحق شوید.
داروها
پزشک شما ممکن است داروهای زیر را تجویز کند:
دیسولفیرام (ضد سوء مصرف) برای الکلیسم. این دارو در هنگام مصرف الکل، ناخوشی شدیدی ایجاد میکند.
نالترکسان که اثر مخدرها را خنثی میکند.
متادون برای سوء مصرف مواد مخدر. این دارو یک مخدر ضعیفتر است که برای کاهش شدت علایم ترک و محرومیت از دارو مصرف میشود. این دارو امکان بازگشت به زندگی را مقدور میسازد.
فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری
محدودیتی لازم نیست. به طور منظم ورزش کنید.
رژیم غذایی
یک رژیم غذایی طبیعی، کاملاً متعادل و پر پروتئین اتخاذ کنید. در صورت ابتلا به سوء تغذیه ممکن است مکملهای ویتامینی لازم باشند.
درچه شرایطی باید به پزشک مراجعه نمود؟
اگر دارو یا داروهایی را مورد سوء مصرف قرار میدهید یا به آنها معتاد شدهاید و کمک میخواهید
اگر دچار علایم جدید و غیر قابل توجیه شدهاید. داروهای مورد استفاده در درمان ممکن است عوارض جانبی داشته باشند.
--------------------------
توضیح کلی
الکلیسم عبارت است از وابستگی فیزیولوژیک (جسمانی) و روانی به الکل، که موجب بروز بیماریهای مزمن و بروز مشکل در روابط بین فردی و مشکلات خانوادگی و کاری میشود.
علایم شایع
مراحل اولیه
کم بودن تحمل نسبت به بروز اضطراب
نیاز به الکل در آغاز روز، یا در زمانهای استرس
بیخوابی؛ کابوس
بروز یک حالت ناخوشایند و سردرد صبح روز بعد از مصرف زیاد الکل و نیز بیشتر شدن موارد غیبت و حاضر نشدن سرکار
مشغولیت ذهنی زیاد برای تهیه الکل و پنهان کردن نوشیدنی الکلی از خانواده و دوستان
احساس گناه یا آزردگی و تحریکپذیری وقتی که دیگران میگویند که وی الکل مصرف میکند. مراحل پیشرفته
از هوش رفتنهای کوتاه مدت به دفعات؛ کاهش حافظه
بروز یک حالت هذیانی همراه با لرزش (علایم در این حالت عبارتند از لرزش، توهمات، گیجی، عروق ریزش، تندشدن ضربان قلب). این حالت اغلب در اثر نرسیدن الکل رخ میداد.
بیماری کبدی (پوست یا چشمها زرد میشوند)
اختلال رشتههای عصبی دست و پا و نیز دستگاه عصبی (کرخت شدن و سوزن سوزن شدن در دستها و پاها، کاهش علاقه و توانایی جنسی، گیجی، کُما)
علل
هنوز به طور کامل مشخص نشدهاند، اما موارد زیر را میتوان ذکر کرد:
عوامل شخصیتی، به خصوص وابسته بودن، عصبانیت، جنون و سرخوشی، افسردگی یا در خود فرورفتن
تأثیرات خانوادگی، به خصوص الکلی بودن والدین یا طلاق آنها
عوامل ارثی
فشار اجتماعی یا فرهنگی برای نوشیدن الکل
اختلالات شیمیایی در بدن (شاید)
عوامل افزایش دهنده خطر
عوامل فرهنگی. در برخی از گروههای قومی میزان الکلیسم بالا است که ممکن است به دلایل اجتماعی یا زیستشناختی باشد.
استفاده از مواد مخدر تفریحی
بروز بحران در زندگی، مثلاً بیکاری، نقل مکان مداوم، یا از دست دادن دوستان یا خانواده
عوامل محیطی مثل در دسترس بودن، مناسب بودن قیمت، و پذیرش اجتماعی الکل در گروه فرهنگی، کاری یا اجتماعی که فرد بدان تعلق دارد.
پیشگیری
اگر احیاناً الکل مصرف میکنید، سعی کنید مصرف آن را قطع کنید. در این حالت خود را به عنوان یک فرد نمونه سالم به دیگران معرفی خواهید کرد. به تدریج محدودیتهایی برای مصرف در نظر بگیرید، سعی کنید به تدریج کمتر بنوشید، تا کاملاً آن را قطع کنید.
در صورت الکلی شدن همسر، دوست، یا همکار خود، به وی کمک کنید تا مشکل خود را بپذیرد و درخواست کمک کند.
عواقب مورد انتظار
با اجتناب از الکل یا موادمخدر، مست یا معتاد نبودن را تجربه خواهید کرد. این تغییر مثبت در شیوه زندگی چندان آسان به دست نمیآید و بازگشت به عادت بد قدیمی به دفعات رخ خواهد داد. اما اگر مصممم باشید، میتوانید الکل را به کلی ترک کنید.
عوارض احتمالی
بیماری مزمن و پیش رونده کبدی
زخم معده همراه با خونریزی؛ التهاب معده
التهاب رشتههای عصبی، لرزش، حملات صرعی و اختلال مغزی، زمین خوردن در خانه
التهاب لوزالعمده
التهاب قلب
آسیب ذهنی و جسمانی به جنین، در صورتی که مادر به هنگام بارداری الکل بنوشد.
اعضای خانواده افراد الکلی ممکن است دچار مشکلات روانی شوند. این مشکلات احتیاج به درمان دارند.
درمان
اصول کلی
درمان شامل اقدامات کوتاهمدت برای متوقف کردن نوشیدن الکل و کمک بلندمدت برای رفع مشکلاتی است که باعث الکلی شدن فرد شدهاند.
ممکن است نیاز به سمزدایی وجود داشته باشد. سمزدایی عبارت است از مراقبت پزشکی در زمانی که فرد نوشیدن الکل را متوقف کرده و نتیجتاً دچار علایم محرومیت از الکل شده است، تا به این ترتیب فرد بتواند این مرحله را بدون مشکل پشت سر بگذارد.
گاهی اوقات نیاز به بستری شدن در یک مرکز تخصصی وجود دارد.
به قرار ملاقات خود با پزشک و مشاور پایبند باشید.
به ارزیابی مجدد نحوه زندگی، دوستان، کار، و خانواده خود بپردازید و در این ارزیابی، عواملی که باعث تشویق به نوشیدن الکل میشوند را شناسایی و تغییر دهید.
داروها
دی سولفیرام. با مصرف این دارو، فرد به هنگام نوشیدن الکل دچار علایم جسمانی ناخوشایندی میشود که وی را از نوشیدن الکل بیزار میکند. نالتِرِکسون نیز دارویی است که لذت نوشیدن الکل را کاهش میدهد.
داروهایی که برای کنترل علایم محرومیت از الکل مصرف میشوند عبارتند از بنزودیازپینها، آرامبخشها، داروهای ضد روانپریشی، و داروهای ضدصرع (در صورت بروز حمله صرعی)
فعالیت
هرگز وقتی الکل نوشیدهاند رانندگی نکنید.
رژیم غذایی
رژیم غذایی عادی و متعادل داشته باشید. امکان دارد توصیه شود که مکملهای ویتامین مصرف نمایید.
در این شرایط به پزشک خود مراجعه نمایید
اگر شما یا یکی از اعضای خانواده الکلی هستید
طبق تحقیقات سازمان جهانی بهداشت در هر ٨ ثانیه یک نفر در دنیا به علت استعمال دخانیات جان خود را از دست میدهد.
نتایج تحقیقات حاکی از آن است چنانچه افراد در سنین نوجوانی شروع به کشیدن سیگار کنند (بیش از ٧٠ درصد موارد سیگاری شدن در این مرحله اتفاق میافتد) و مدت ٢٠ سال یا بیشتر به این عمل ادامه بدهند بین ٢٠ تا ٢۵ سال زودتر از افرادی که به هیچوجه در زندگی سیگار نکشیدهاند، خواهند مرد.
تنها سرطان ریه یا بیماریهای قلبی پیامدهای استعمال دخانیات نیست بلکه مجموعهای از مسایل و مشکلات بهداشتی در ارتباط با مصرف مواد دخانی وجود دارد که میتواند به لحاظ شرایط جسمانی و مقاومت ایمنی در افراد سیگاری بروز میکند، که برخی از آنها عبارتند از:
١- از دست دادن موها
با تضعیف سیستم ایمنی افراد سیگاری در اثر مصرف مواد دخانی، بدن این افراد مستعد ابتلا به انواع بیماریها از جمله «لوپوس اریتماتوز» میشود که این بیماری میتواند عامل از دست دادن موها، ایجاد زخم در دهان، جوشهای پوست روی صورت، سر و دستها شود.
٢ - آب مروارید (کاتاراکت)
افراد سیگاری ۴٠ درصد بیش از افراد دیگر در معرض ابتلا به آب مروارید، کدر شدن عدسی چشم و ممانعت از عبور نور و در نهایت نابینایی هستند.
٣ - چین و چروک
استعمال دخانیات باعث از بین بردن پروتئینهای انعطاف دهنده پوست میشود؛ همچنین باعث تحلیل بردن ویتامین A و محدود کردن جریان خون در عروق پوست میگردد.
پوست افراد سیگاری خشک و دارای خطوط و چین خوردگیهای ریزی در اطراف لبها و چشمهاست.
۴ - ضایعات شنوایی
افراد سیگاری ٣ برابر بیش از افراد غیر سیگاری به عفونت گوش میانی دچار میشوند.
۵ - سرطان پوست
افراد سیگاری ٢ برابر بیشتر از افراد غیر سیگاری در معرض خطر ابتلا به نوعی سرطان پوست (پوسته پوسته شدن، برجستگی روی پوست) قرار دارند
۶ - فساد دندانها
افراد سیگاری ۵/١ مرتبه بیشتر از افراد غیر سیگاری در معرض خطر از دست دادن زودرس دندانها هستند.
٧ - پوکی استخوان
منواکسید کربن یکی از اصلیترین گازهای سمی در خروجی اگزوز اتومبیل و دود سیگار است، میل ترکیبی این گاز با خون بسیار بالاتر از اکسیژن است. این گاز باعث کاهش قدرت عمل اکسیژن در خون افراد سیگاری حرفهای تا ١۵ درصد میشود.
استخوانهای افراد سیگاری تراکم خود را از دست داده و به راحتی شکسته میشود همینطور زمان التیام یافتن و جوش خوردن آنها پس از شکستگی تا ٨٠ درصد افزایش پیدا میکند.
٨ - بیماریهای قلبی
بیماریهای قلبی ـ عروقی ناشی از استعمال دخانیات بیش از ۶٠٠ هزار نفر را در سال در کشورهای توسعه یافته از بین میرود استعمال دخانیات باعث افزایش ضربان قلب، بالا رفتن فشار خون، افزایش خطر ابتلا به فشار خون بالا و گرفتگی عروق و نهایتا ایجاد حمله قلبی و سکته میشود.
٩ - زخم معده
استعمال دخانیات مقاومت معده را در برابر باکتریها پایین میآورد؛ همچنین باعث تضعیف معده در خنثی سازی اسید معده و مقاومت در برابر آن بعد از غذا خوردن و بر جای ماندن باقیمانده اسید در معده و در نتیجه تخریب دیواره آن میشود.
زخم معده افراد سیگاری به سختی درمان میشود و احتمالی بهبودی آن تا زمانی که فرد سیگاری اکثرا اندک است.
١٠- تغییر رنگ انگشتان
قطران موجود در دود سیگار در اثر استعمال مستمر دخانیات روی انگشتان و ناخنها جمع شده و باعث تغییر رنگ آنها به قهوهای مایل به زرد میشود.
١١ - سرطان رحم و سقط جنین
استعمال دخانیات در دوران بارداری میتواند باعث افزایش خطر زایمان نوزاد با وزن کم و بروز مسایل بهداشتی در آینده شود. سقط جنین در مادران سیگاری ٢ تا ٣ برابر بیشتر است
١٢ - تغییر شکل دادن سلولهای جنسی در مردان
استعمال دخانیات باعث کاهش تعداد اسپرم و کاهش جریان خون در آلت تناسلی مردان و ناتوانی جنسی در این افراد میشود. ناباروری جنسی در مردان سیگاری نیز متداولتر از افراد غیر سیگاری است.
١٣ - سرطان
بیش از ۴٠ عنصر سرطانزا در دود سیگار وجود دارد احتمال سرطان ریه ٢٢ مرتبه بیشتر از افراد غیر سیگاری است.
طبق تحقیقات بی شماری که انجام شده است در صورت ادامه استعمال دخانیات توسط افراد سیگاری، احتمال مبتلا شدن آنها به انواع سرطانهای دیگر از قبیل زبان، دهان، غدد، بزاق و حلق (۶ تا ٢٧ برابر)، سرطان بینی (٢ مرتبه بیشتر)، گلو (١٢ مرتبه)، مری (٨ تا ١٠ برابر)، حنجره (١٠ تا ١٨ برابر)، معده (٢ تا ٣ برابر)، کلیه (۵ برابر)، آلت تناسلی مرد (٢ تا ٣ برابر)، لوزالمعده (٢ تا ۵ برابر) مقعد (۵ تا ۶ مرتبه) وجود دارد.
كاربر گرامي
با سلام و احترام
پيوستن شما را به خانواده بزرگ وبلاگنويسان فارسي خوش آمد ميگوييم.
شما ميتوانيد براي آشنايي بيشتر با خدمات سايت به آدرس هاي زير مراجعه كنيد:
http://help.persianblog.ir براي راهنمايي و آموزش
http://news.persianblog.ir اخبار سايت براي اطلاع از
http://fans.persianblog.ir براي همكاري داوطلبانه در وبلاگستان
http://persianblog.ir/ourteam.aspx اسامي و لينك وبلاگ هاي تيم مديران سايت
در صورت بروز هر گونه مشكل در استفاده از خدمات سايت ميتوانيد با پست الكترونيكي :
support[at]persianblog.ir
و در صورت مشاهده تخلف با آدرس الكترونيكي
abuse[at]persianblog.ir
تماس حاصل فرماييد.
همچنين پيشنهاد ميكنيم با عضويت در جامعه مجازي ماي پرديس از خدمات اين سايت ارزشمند استفاده كنيد:
http://mypardis.com
با تشكر
مدير گروه سايتهاي پرشين بلاگ
مهدي بوترابي
http://ariagostar.com
